Hải Phòng: Tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, xây dựng phương án tái định cư phục vụ các dự án

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, năm 2026, thành phố triển khai công tác giải phóng mặt bằng cho 431 dự án với tổng diện tích thu hồi hơn 14.942 ha, liên quan tới trên 165.600 hộ dân và 424 tổ chức. Trong quý I/2026, có 53 dự án tại 32 địa phương cam kết hoàn thành giải phóng mặt bằng, với diện tích hơn 577 ha.

Đến nay, khối lượng thực hiện đạt khoảng 80% về diện tích và số hộ dân. Trong đó, 33 dự án tại 21 địa phương cơ bản hoàn thành đúng tiến độ; 20 dự án còn lại có nguy cơ không hoàn thành kế hoạch quý I. Nguyên nhân chủ yếu do một số hộ dân chưa đồng thuận với giá bồi thường, đề nghị bố trí tái định cư dù không đủ điều kiện, hoặc phát sinh vướng mắc trong xác định chủ sử dụng đất do mua bán bằng giấy viết tay, thiếu hồ sơ pháp lý.

Đối với công tác tái định cư, rà soát cho thấy toàn thành phố có 163 dự án có nhu cầu bố trí tái định cư cho gần 13.000 hộ dân. Hiện 46 dự án chưa đáp ứng đủ nhu cầu, trong đó 27 dự án đề xuất xây dựng khu tái định cư mới và 19 dự án đề xuất mở rộng các khu hiện có.

Qua nghe báo cáo của các Sở, ngành, địa phương, Phó Chủ tịch UBND thành phố Lê Trung Kiên ghi nhận và biểu dương những nỗ lực của các địa phương và cơ quan liên quan trong việc khắc phục khó khăn, làm tốt công tác GPMB, tái định cư các dự án. Đặc biệt là các đơn vị có khối lượng GPMB lớn. Bên cạnh kết quả đạt được, kết quả giải ngân vốn đầu tư công và công tác GPMB trong quý I vẫn chưa đạt yêu cầu so với kịch bản đề ra.

Để hoàn thành mục tiêu kế hoạch năm 2026, đặc biệt trong công tác GPMB, bố trí tái định cư, Phó Chủ tịch nhấn mạnh, toàn thành phố cần thống nhất chung chủ trương, tập trung cao độ, đẩy nhanh tiến độ GPMB để đạt kết quả cao nhất. Đây không chỉ là nhiệm vụ kinh tế mà còn là trách nhiệm chính trị trước Đảng bộ và nhân dân thành phố, nhằm tạo tiền đề vững chắc cho sự phát triển bền vững của Hải Phòng trong giai đoạn tới. Các cấp, các ngành, địa phương quán triệt tinh thần xác định công tác GPMB là mệnh lệnh, cần phải phối hợp chặt chẽ trong triển khai thực hiện. Các sở, ngành phải xây dựng kế hoạch GPMB và giải ngân chi tiết theo từng quý làm cơ sở, căn cứ để theo dõi, rà soát, đối chiếu kết quả thực hiện.

Lãnh đạo thành phố đề nghị các địa phương, đặc biệt là các đơn vị đang chậm tiến độ so với cam kết quý I, phải tập trung cao, quyết liệt trong thực hiện, tháo gỡ khó khăn; phân loại rõ từng trường hợp vướng mắc để có biện pháp vận động hoặc cưỡng chế theo đúng quy định, không để việc chậm GPMB làm ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn đầu tư công.

Về công tác tái định cư, Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp cùng các đơn vị liên quan khẩn trương lập dự án xây dựng các khu tái định cư trên phạm vi toàn thành phố với phương châm tái định cư phải đi trước một bước, đảm bảo người dân có nơi ở mới bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ để sớm bàn giao mặt bằng cho dự án. Các địa phương cần căn cứ vào quy hoạch kinh tế - xã hội chung của thành phố để xây dựng, đề xuất  phương án tái định cư có tầm nhìn dài hạn. Trong đó, khu tái định cư phải có hạ tầng đồng bộ, cảnh quan đẹp, bảo đảm điều kiện sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ. Sở Xây dựng xem xét hướng dẫn tiêu chuẩn xây dựng và sớm tổng hợp, báo cáo thành phố theo quy định. 

Sở Tài chính bám sát tiến độ thực tế để cập nhật, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng và kịch bản giải ngân sát với tình hình thực hiện, làm căn cứ kiểm soát và chỉ đạo. Các Ban Quản lý dự án chủ động phối hợp với địa phương sớm trình duyệt dự án tái định cư. Đối với các phương án đã phê duyệt, phải chuyển kinh phí kịp thời để địa phương chi trả cho người dân.

Sở Khoa học và Công nghệ cần tiếp tục hoàn thiện và vận hành hiệu quả phần mềm quản lý GPMB để đảm bảo tính công khai, minh bạch và giúp lãnh đạo thành phố theo dõi sát sao tiến độ thực hiện của từng địa phương.

Quỳnh Nga (t/h)