Đáng lưu ý, nhiều thị trường chủ lực đồng loạt nâng chuẩn kỹ thuật, siết chặt giới hạn dư lượng hóa chất, kiểm dịch và yêu cầu truy xuất nguồn gốc. Điều này đặt doanh nghiệp xuất khẩu trước nguy cơ bị gián đoạn thương mại, thậm chí bị loại khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu nếu không kịp thời điều chỉnh quy trình sản xuất và tuân thủ.
Trung Quốc – một trong những thị trường lớn của nông sản Việt Nam – đang đề xuất thiết lập hàng trăm mức dư lượng tối đa (MRL) mới đối với thuốc bảo vệ thực vật trong thực phẩm. Các quy định này liên quan trực tiếp đến nhiều mặt hàng xuất khẩu chủ lực như thanh long, xoài, vải thiều, chuối, ớt và khoai lang. Trong khi đó, Liên minh châu Âu tiếp tục bổ sung danh mục sinh vật gây hại kiểm dịch và tăng cường yêu cầu khai báo chi tiết trong Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật, làm gia tăng rủi ro ách tắc thông quan nếu doanh nghiệp không đáp ứng đầy đủ.
Ở lĩnh vực sản phẩm động vật và thực phẩm chế biến, Canada, Nhật Bản và Hàn Quốc đồng loạt điều chỉnh các quy định liên quan đến dịch bệnh động vật, phụ gia thực phẩm, thực phẩm chức năng và truy xuất nguồn gốc. Song song đó, Vương quốc Anh và Hoa Kỳ cập nhật hàng loạt ngưỡng dư lượng mới đối với thuốc bảo vệ thực vật áp dụng cho nông sản, trà, cà phê và gia vị – những nhóm hàng xuất khẩu quan trọng của Việt Nam.
Trước diễn biến này, Văn phòng SPS Việt Nam đã phát đi cảnh báo tới các bộ, ngành và địa phương, yêu cầu khẩn trương thông tin đến cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu, đồng thời chủ động nghiên cứu, góp ý đối với các dự thảo quy định SPS trước khi chính thức ban hành.
Trong bối cảnh xuất khẩu ngày càng phụ thuộc vào các thị trường có tiêu chuẩn cao, việc chậm thích ứng với các rào cản SPS mới không chỉ làm tăng chi phí, mà còn đồng nghĩa với nguy cơ đánh mất thị trường. Ngược lại, chủ động tuân thủ và nâng cao năng lực đáp ứng SPS đang trở thành yếu tố then chốt, quyết định sức cạnh tranh và khả năng phát triển bền vững của hàng xuất khẩu Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Nam Sơn (t/h)
