Đổi mới tư duy, nâng cao hiệu quả quản trị
Theo kế hoạch, Lạng Sơn sẽ chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang quản trị phát triển, điều hành theo mục tiêu và kết quả; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát và trách nhiệm người đứng đầu.
Cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh tiếp tục được xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Tỉnh Lạng Sơn tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về quy hoạch, đất đai, giải phóng mặt bằng, đầu tư, xây dựng, môi trường và hạ tầng; rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Đáng chú ý, Lạng Sơn định hướng hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn; nghiên cứu các cơ chế phù hợp về cửa khẩu thông minh, khu hợp tác kinh tế qua biên giới, khu phi thuế quan, logistics xuyên biên giới và vận tải đường sắt quốc tế.
Mục tiêu đến năm 2035, Lạng Sơn trở thành tỉnh phát triển khá, cơ bản hoàn thiện mô hình phát triển hiện đại, xanh và bền vững, dựa nhiều hơn vào khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Tầm nhìn đến năm 2045, tỉnh Lạng Sơn hướng tới nền kinh tế hiện đại, năng động, xanh, có sức cạnh tranh cao; trở thành trung tâm kinh tế cửa khẩu, logistics, thương mại và trung chuyển hàng hóa quan trọng của quốc gia và khu vực, là đầu mối kết nối Việt Nam, các nước Đông Nam Á với Trung Quốc và thị trường quốc tế.
Kinh tế cửa khẩu tạo động lực tăng trưởng
Với lợi thế địa kinh tế và hệ thống cửa khẩu, Lạng Sơn tiếp tục xác định kinh tế cửa khẩu, logistics và thương mại biên giới là động lực tăng trưởng quan trọng. Tỉnh Lạng Sơn tập trung đầu tư, hoàn thiện hạ tầng tại Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn, các khu vực cửa khẩu Hữu Nghị, Tân Thanh, Chi Ma và các cửa khẩu theo quy hoạch.
Trọng tâm là đẩy mạnh cửa khẩu thông minh, cửa khẩu số, hải quan số; kết nối và chia sẻ dữ liệu, hiện đại hóa phương thức quản lý xuất nhập khẩu, nâng cao năng lực thông quan, giảm thời gian và chi phí giao dịch.
Cùng với đó, hệ thống trung chuyển hàng hóa, cảng cạn, kho ngoại quan, kho lạnh, kiểm định, kiểm nghiệm và dịch vụ hỗ trợ xuất nhập khẩu được định hướng phát triển đồng bộ, gắn với logistics xuyên biên giới, vận tải đa phương thức và thương mại điện tử. Qua đó từng bước hình thành hệ sinh thái kinh tế cửa khẩu - logistics - thương mại - dịch vụ - chế biến - tài chính - du lịch.
Tỉnh Lạng Sơn cũng chú trọng phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp sạch và chế biến nông - lâm sản; khai thác hiệu quả Khu công nghiệp VSIP Lạng Sơn, Khu công nghiệp Đồng Bành và Khu công nghiệp - đô thị - dịch vụ Hữu Lũng.
Khu vực kinh tế tư nhân được tạo điều kiện mở rộng quy mô, đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực quản trị và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị. Lạng Sơn định hướng hình thành các doanh nghiệp dẫn dắt trong những lĩnh vực có lợi thế như logistics, thương mại biên giới, công nghiệp chế biến, du lịch và nông nghiệp.
Lạng Sơn xác định phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng là nền tảng quan trọng để mở rộng không gian kinh tế. Tỉnh tập trung vào hạ tầng giao thông liên vùng, cửa khẩu, logistics, khu và cụm công nghiệp, đô thị và hạ tầng số.
Các dự án kết nối quan trọng như cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng, Đồng Đăng - Trà Lĩnh, Quốc lộ 4B và các trục kết nối với Quảng Ninh, Cao Bằng, Thái Nguyên, vùng Thủ đô Hà Nội tiếp tục được thúc đẩy. Vận tải đa phương thức, logistics đường sắt và kết nối cửa khẩu với khu công nghiệp, vùng sản xuất, điểm du lịch cũng được quan tâm đầu tư.
Đáng chú ý, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực nâng cao năng suất và sức cạnh tranh. Hạ tầng số được ưu tiên tại cửa khẩu, đô thị, khu công nghiệp, khu du lịch, vùng sản xuất tập trung và địa bàn biên giới.
Dữ liệu số từng bước trở thành nguồn lực phục vụ phát triển, nhất là trong các lĩnh vực cửa khẩu, logistics, thương mại, đất đai, doanh nghiệp, nông nghiệp, du lịch và thị trường lao động. Tỉnh định hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, dự báo và hỗ trợ ra quyết định; đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý, bảo hộ và khai thác tài sản trí tuệ, thương hiệu, chỉ dẫn địa lý và sản phẩm OCOP.
Trong nông, lâm nghiệp, chuyển đổi số được triển khai xuyên suốt chuỗi sản xuất, từ giống, canh tác đến chế biến, tiêu thụ. Truy xuất nguồn gốc điện tử, số hóa vùng trồng, vùng rừng và quản lý chất lượng được kỳ vọng nâng cao giá trị các sản phẩm thế mạnh như hồi, quế, na, thạch đen, hồng, mắc ca và các sản phẩm nông, lâm nghiệp đặc trưng.
Tăng trưởng gắn với chuyển đổi xanh và an sinh xã hội
Đổi mới mô hình phát triển được Lạng Sơn đặt trong yêu cầu hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường. Tỉnh Lạng Sơn định hướng phát triển kinh tế tuần hoàn, sản xuất và tiêu dùng bền vững; sử dụng tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, giảm phát thải, tái sử dụng và tái chế chất thải.
Kinh tế rừng đa giá trị, tín chỉ carbon, dịch vụ môi trường rừng và các chuỗi giá trị xanh được chú trọng. Công tác quản lý đất đai, tài nguyên, bảo vệ rừng, đa dạng sinh học, nguồn nước và ứng phó với biến đổi khí hậu tiếp tục được tăng cường, nhất là tại các khu vực cửa khẩu, khu công nghiệp, đô thị và địa bàn có nguy cơ ô nhiễm, thiên tai.
Song hành với phát triển kinh tế, Lạng Sơn tiếp tục thực hiện các chính sách về giáo dục, y tế, việc làm, giảm nghèo, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, nhà ở xã hội và trợ giúp các nhóm yếu thế. Nguồn lực được ưu tiên cho khu vực biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và địa bàn còn khó khăn, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng.
Văn hóa cũng được xác định là nguồn lực cho tăng trưởng. Tỉnh định hướng gắn bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa với du lịch cộng đồng, sản phẩm OCOP và công nghiệp văn hóa; lấy Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn làm thương hiệu lõi, đồng thời phát triển Khu du lịch quốc gia Mẫu Sơn, các điểm du lịch tại Bắc Sơn, Hữu Liên và khu vực cửa khẩu.
Phát triển kinh tế gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh, giữ vững chủ quyền biên giới quốc gia là yêu cầu xuyên suốt. Lạng Sơn tiếp tục củng cố thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân và biên phòng toàn dân; chủ động nắm tình hình, xử lý các vấn đề ngay từ cơ sở.
Công tác đấu tranh phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng cấm, tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm công nghệ cao và các vi phạm trong hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh được tăng cường, góp phần bảo đảm môi trường an ninh, an toàn cho phát triển.
Cùng với đó, tỉnh Lạng Sơn đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế và hợp tác với Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây cùng các địa phương của Trung Quốc; thúc đẩy hợp tác về kinh tế cửa khẩu, thương mại, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, văn hóa, giáo dục, y tế và môi trường.
Lạng Sơn cũng tăng cường liên kết với Hà Nội, Quảng Ninh, Cao Bằng, Thái Nguyên, Bắc Ninh và các địa phương vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ, phát huy vai trò trên hành lang kinh tế Nam Ninh - Lạng Sơn - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.
Nguyễn Kiên
