Tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng
Theo ghi nhận thực tế của phóng viên, tại cơ sở kinh doanh mang tên “Tổng kho Hằng Hải - Hoa quả 4 mùa, giá siêu rẻ, bán lẻ rẻ như bán buôn, bán buôn thì giá vô địch”, địa chỉ khu vực Hồ Điều hòa, đường D5, KCN Hòa Xá, phường Thành Nam, tỉnh Ninh Bình, nhiều mặt hàng thực phẩm đang được bày bán công khai nhưng không bảo đảm các quy định về ghi nhãn, nguồn gốc xuất xứ hàng hóa.
Tại đây, hàng loạt sản phẩm như trái cây, sầu riêng, bánh ngọt, hạt yến mạch, bánh kẹo các loại, khô thực phẩm, đậu phộng nước cốt dừa, trà sâm dứa, táo đỏ, bột sắn dây, ô mai và nhiều mặt hàng khác được đóng gói sơ sài hoặc đựng trong các bao bì không thể hiện thông tin về tên hàng hóa, đơn vị sản xuất, đơn vị nhập khẩu, xuất xứ hàng hóa cũng như các thông tin bắt buộc theo quy định của pháp luật.
Đáng lo ngại hơn, đây đều là những mặt hàng liên quan trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng. Việc lưu thông và kinh doanh các sản phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ không chỉ tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm mà còn gây khó khăn cho công tác truy xuất nguồn gốc khi xảy ra sự cố liên quan đến chất lượng sản phẩm.
Theo thông tin từ đại diện cơ sở kinh doanh, phần lớn hàng hóa được mua trôi nổi từ chợ Mỹ Tho, phường Nam Định để đưa về bán kiếm lời. Nếu thông tin này là chính xác, đây là dấu hiệu cho thấy hoạt động kinh doanh chưa bảo đảm yêu cầu về chứng từ, hóa đơn và nguồn gốc hợp pháp của hàng hóa theo quy định hiện hành.
Theo quan sát của phóng viên, tại tổng kho có nhiều người dân đến mua hàng hóa, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng ảnh đến sức khỏe người tiêu dùng đối với những mặt hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ này (!?).
Pháp luật hiện hành đã quy định rất rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc ghi nhãn hàng hóa trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường.
Cụ thể, khoản 5 Điều 1 Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 43/2017/NĐ-CP của Chính phủ về nhãn hàng hóa quy định, các loại hàng hóa đang lưu thông tại Việt Nam bắt buộc phải thể hiện bằng tiếng Việt các nội dung cơ bản gồm:
Tên hàng hóa; Tên và địa chỉ của tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về hàng hóa; Xuất xứ hàng hóa; Các nội dung bắt buộc khác tùy theo tính chất của từng loại hàng hóa.
Đối với trường hợp hàng hóa nhập khẩu lưu thông tại Việt Nam, khoản 6 Điều 1 sửa đổi, bổ sung khoản 3 Điều 12 Nghị định số 43/2017/NĐ-CP quy định phải ghi rõ tên, địa chỉ của tổ chức, cá nhân sản xuất và tên, địa chỉ của tổ chức, cá nhân nhập khẩu trên nhãn hàng hóa.
Những quy định này được ban hành nhằm bảo đảm tính minh bạch của sản phẩm, giúp người tiêu dùng nhận diện nguồn gốc hàng hóa, đồng thời tạo cơ sở cho cơ quan chức năng thực hiện công tác kiểm tra, giám sát và truy xuất nguồn gốc khi cần thiết.
Do đó, việc các sản phẩm thực phẩm được bày bán mà không thể hiện các nội dung bắt buộc trên nhãn hàng hóa là dấu hiệu cần được cơ quan chức năng kiểm tra, làm rõ.
Thực tế cho thấy, hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với sức khỏe cộng đồng.
Đối với các sản phẩm thực phẩm như bánh kẹo, hoa quả sấy, ngũ cốc, trà thảo mộc hay các loại thực phẩm chế biến sẵn, việc không xác định được nơi sản xuất, quy trình chế biến, điều kiện bảo quản và hạn sử dụng có thể dẫn đến nguy cơ mất an toàn thực phẩm, ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng.
Bên cạnh đó, việc kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc còn tạo ra môi trường cạnh tranh không lành mạnh, gây thiệt hại cho các doanh nghiệp, hộ sản xuất kinh doanh chân chính đang tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật.
Đây cũng là một trong những nguyên nhân làm gia tăng tình trạng gian lận thương mại, gây khó khăn cho công tác quản lý thị trường và kiểm soát chất lượng hàng hóa trên địa bàn. 
Kiên quyết đấu tranh với hàng hóa không rõ nguồn gốc
Thời gian qua, tỉnh Ninh Bình đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng nông sản, bảo vệ sức khỏe Nhân dân và xây dựng thị trường tiêu dùng an toàn.
Theo Kế hoạch hành động bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm của UBND tỉnh Ninh Bình, địa phương xác định lấy chất lượng và an toàn thực phẩm làm trung tâm trong phát triển nông nghiệp, thực hiện quản lý xuyên suốt theo chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu dùng.
Tỉnh Ninh Bình cũng yêu cầu tăng cường thanh tra, kiểm tra, hậu kiểm đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm có nguy cơ cao; kiểm soát chặt chẽ dư lượng hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật, kháng sinh và các tác nhân gây hại khác trong thực phẩm.
Đặc biệt, kế hoạch nhấn mạnh quan điểm xử lý nghiêm các hành vi sản xuất, kinh doanh thực phẩm không bảo đảm an toàn, hàng giả, hàng kém chất lượng và hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ theo đúng quy định của pháp luật.
Trong đó, lãnh đạo UBND tỉnh Ninh Bình yêu cầu Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Y tế, Công an tỉnh Ninh Bình cùng các đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ trong công tác kiểm tra, giám sát, truy xuất nguồn gốc và đấu tranh với các hành vi vi phạm.
Song song với công tác bảo đảm an toàn thực phẩm, Sở Công Thương tỉnh Ninh Bình cũng đã ban hành Kế hoạch số 940/KH-SCT và nhiều chương trình hành động nhằm triển khai Nghị quyết số 397/NQ-CP của Chính phủ về đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đến năm 2030.
Mục tiêu xuyên suốt được xác định là tạo chuyển biến rõ nét trong công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp; xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh và bền vững.
Từ những dấu hiệu ghi nhận tại Tổng kho gia dụng Hằng Hải, dư luận đặt câu hỏi về tính hợp pháp của nguồn hàng đang được bày bán công khai tại cơ sở này.
Để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng, bảo đảm môi trường kinh doanh lành mạnh và thực hiện hiệu quả các kế hoạch, chương trình hành động của Chính phủ và tỉnh Ninh Bình về phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và thực phẩm không an toàn, các cơ quan chức năng liên quan, nhất là lực lượng Quản lý thị trường phụ trách địa bàn nội địa cần sớm tiến hành kiểm tra, xác minh nguồn gốc hàng hóa, hóa đơn chứng từ và điều kiện kinh doanh của cơ sở.
Trường hợp phát hiện vi phạm, cần xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật nhằm nâng cao tính răn đe, phòng ngừa chung, đồng thời gửi đi thông điệp rõ ràng rằng: Mọi hành vi kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ, vi phạm quy định về nhãn hàng hóa và an toàn thực phẩm đều sẽ bị phát hiện và xử lý.
Việc kiên quyết đấu tranh với hàng hóa không rõ nguồn gốc không chỉ là yêu cầu của công tác quản lý nhà nước, mà còn là trách nhiệm đối với sức khỏe cộng đồng, quyền lợi người tiêu dùng và sự phát triển bền vững của thị trường.
Mới đây, Sở Công Thương tỉnh Ninh Bình cũng đã ban hành Công văn yêu cầu nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu các đơn vị trong quản lý địa bàn, chủ động phát hiện, xử lý các điểm nóng liên quan đến hàng giả, hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ; đồng thời phát động phong trào toàn dân tham gia tố giác các hành vi vi phạm.
Đáng chú ý, tinh thần được quán triệt trong toàn ngành là xử lý nghiêm các hành vi vi phạm với quan điểm “không khoan nhượng”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, kể cả đối với các trường hợp cán bộ, công chức có hành vi bao che hoặc tiếp tay cho sai phạm.
Nhóm PV
