Hòa cùng nhịp tăng trưởng, Thanh Hóa ghi nhận sự khởi sắc rõ nét khi GRDP quý I ước tăng 9,14%, đứng thứ 12 cả nước và thứ 2 khu vực Bắc Trung Bộ. Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 11% trở lên, áp lực đè nặng lên vai các ngành kinh tế trụ cột, đặc biệt là công nghiệp và dịch vụ thương mại.
Công nghiệp làm trụ đỡ và sức bật mới từ thị trường nội địa
Hoạt động sản xuất công nghiệp nửa đầu năm nay tiếp tục khẳng định vai trò là động lực chính thúc đẩy nền kinh tế của tỉnh. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) toàn tỉnh ước tính tăng 10,7% so với cùng kỳ năm trước. Đáng mừng là có tới 18 trên tổng số 19 sản phẩm công nghiệp chủ lực ghi nhận mức tăng trưởng dương, phản ánh sự phục hồi đồng đều từ các ngành chế biến, chế tạo, hóa chất cho đến năng lượng tại Khu kinh tế Nghi Sơn. Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn vận hành ổn định, cùng với sự gia tăng công suất của các cơ sở dệt may, giày dép, sắt thép đã tạo đóng góp lớn vào giá trị sản xuất chung.
Sức hút của địa phương còn được minh chứng qua dòng vốn đầu tư trực tiếp. 6 tháng qua, toàn tỉnh thu hút được 65 dự án đầu tư trực tiếp mới, trong đó có 12 dự án FDI với tổng vốn đăng ký đạt khoảng 11.395 tỷ đồng và 137,2 triệu USD. Đây là nguồn lực quý báu để ngành công thương tiếp tục mở rộng quy mô, gia tăng hàm lượng công nghệ, dù mục tiêu IIP cả năm tăng từ 14% trở lên vẫn là một thách thức không nhỏ.
Song hành với công nghiệp, thương mại nội địa chính là điểm sáng rực rỡ nhất. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 6 tháng ước đạt 132.741 tỷ đồng, tăng tới 25% so với cùng kỳ năm trước, vượt xa mức tăng trung bình 12,9% của cả nước. Sức mua xã hội tăng mạnh có sự đóng góp lớn từ sự bứt phá của thương mại điện tử, khi có khoảng 55% dân số trưởng thành tham gia mua sắm trực tuyến. Ngành công thương đang hướng đến mục tiêu tăng trưởng thương mại điện tử bình quân từ 23% đến 25% mỗi năm trong giai đoạn 2026 - 2030.
Giữ vững nhịp độ xuất khẩu và siết chặt kỷ cương thị trường
Vượt qua các rào cản kỹ thuật nghiêm ngặt, kim ngạch xuất khẩu 6 tháng đầu năm của tỉnh ước đạt 3,595 tỷ USD, tăng 4,2% so với cùng kỳ, đóng góp vào mức tăng trưởng tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 18,1% của toàn tỉnh. Để hướng tới cái đích 8,5 tỷ USD của cả năm, Sở Công Thương quyết liệt đổi mới phương thức xúc tiến, chú trọng hỗ trợ thực chất như tổ chức các lớp tập huấn chuyên sâu về các hiệp định CPTPP, EVFTA, RCEP và cảnh báo sớm về các biện pháp phòng vệ thương mại từ các nước nhập khẩu. 
Thị trường phát triển sôi động cũng là lúc các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả diễn biến phức tạp. Lực lượng Quản lý thị trường tỉnh dưới sự chỉ đạo sát sao của các cấp đã tăng cường bám sát địa bàn. Tại Hội nghị sơ kết công tác ngày 29/6/2026, kết quả thực thi pháp luật được công bố đầy ấn tượng với 616 vụ kiểm tra, phát hiện và xử lý 487 vụ vi phạm. Lực lượng đã chuyển cơ quan điều tra 16 vụ có dấu hiệu hình sự, thu nộp ngân sách hơn 8,61 tỷ đồng (đạt 96% chỉ tiêu thi đua), đồng thời tiêu hủy và khắc phục lượng hàng hóa trị giá hơn 8,28 tỷ đồng, hiện còn 4,56 tỷ đồng trị giá hàng hóa đang chờ xử lý.
Điểm nhấn là đợt cao điểm dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 với 254 vụ vi phạm bị xử lý, nộp ngân sách gần 3,8 tỷ đồng. Lực lượng cũng kiểm soát chặt chẽ an toàn thực phẩm dịp hè và hoạt động kinh doanh xăng dầu, điển hình là việc Đội Quản lý thị trường số 8 xử phạt một doanh nghiệp xăng dầu 37,5 triệu đồng. Nhằm thắt chặt quản lý chất lượng nhiên liệu, Hội nghị truyền thông về xăng sinh học E10 cũng đã được tổ chức vào ngày 22/6/2026.
Cải cách hành chính vùng lõi và động lực từ cộng đồng doanh nghiệp
Xác định cải cách hành chính là chìa khóa nâng cao năng lực cạnh tranh, Sở Công Thương đã tạo bước đột phá khi ban hành Thông báo số 1108/TB-SCT ngày 23/6/2026, niêm yết toàn bộ thủ tục bằng mã QR-Code, giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ công trực tuyến một cách minh bạch, nhanh chóng. Đồng thời, Quyết định số 44/2026/QĐ-UBND ngày 8/6/2026 của UBND tỉnh về việc ủy quyền cho Giám đốc Sở thực hiện các nhiệm vụ trong lĩnh vực hóa chất đã giúp cắt giảm khâu trung gian, rút ngắn thời gian thẩm định dự án. Ngành cũng phối hợp chặt chẽ với Bộ Khoa học và Công nghệ để kiểm soát nghiêm ngặt Danh mục hàng hóa lưỡng dụng phục vụ thương mại chiến lược.
Sự chuyển mình của ngành Công thương đã đóng góp trực tiếp vào kết quả thu ngân sách nhà nước 6 tháng đầu năm với hơn 34.200 tỷ đồng, đạt 66,2% dự toán cả năm và tăng 15,7% so với cùng kỳ. Dù vậy, cấu trúc nguồn thu vẫn phản ánh những khó khăn nhất định của doanh nghiệp khi khu vực FDI chỉ đạt 3.587 tỷ đồng (giảm 11,9% do biến động thị trường thế giới) và thuế bảo vệ môi trường đạt 717,8 tỷ đồng (giảm 16% do tỉnh áp dụng chính sách giảm thuế xăng dầu hỗ trợ chi phí đầu vào). Điểm tựa vững chắc cho tương lai là niềm tin kinh doanh được củng cố mạnh mẽ, thể hiện qua số lượng doanh nghiệp thành lập mới tăng đột phá tới 29% so với cùng kỳ.
Để hoàn thành thắng lợi các chỉ tiêu năm 2026, trong 6 tháng cuối năm, Sở Công Thương Thanh Hóa sẽ dồn lực thực hiện các nhóm giải pháp trọng tâm. Ngành sẽ tập trung tháo gỡ khó khăn về đất đai, giải phóng mặt bằng và giá vật liệu cho công nghiệp chế biến chế tạo; quyết tâm giải ngân 100% vốn đầu tư công trước ngày 31/12/2026; đổi mới xúc tiến thương mại quốc tế giúp doanh nghiệp tận dụng các FTA; đồng thời quyết liệt phủ sóng mã QR thanh toán không dùng tiền mặt tại các chợ truyền thống vùng nông thôn, miền núi và tăng cường kiểm soát thị trường, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, an toàn.
Tâm An
