Những người giữ an toàn cho bữa ăn của 14 triệu dân TP.HCM - Kỳ 1: Cuộc mật phục trong đêm, chặn 35 tấn heo chứa chất cấm

Trước đó, Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM tiếp nhận nguồn tin từ người dân về việc một số đầu mối mua bán, vận chuyển heo có dấu hiệu sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, và những chuyến xe này sẽ đi qua địa bàn thành phố.

Nhận định vụ việc có dấu hiệu phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm, ông Trần Phú Cường, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM, đã chỉ đạo Đoàn kiểm tra liên ngành phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai phương án bí mật theo dõi các phương tiện nghi vấn.

Thay vì dừng kiểm tra ngay từ đầu, lực lượng chức năng lựa chọn bám sát toàn bộ hành trình vận chuyển để ghi nhận đầy đủ diễn biến của lô hàng, đồng thời tránh nguy cơ các đối tượng thay đổi lộ trình hoặc tẩu tán vật nuôi khi bị phát hiện.

Đúng theo thông tin đã tiếp nhận trước đó, khoảng 16 giờ 30 phút ngày 26/7, chiếc xe tải mang biển kiểm soát 60K-548.xx bắt đầu rời một trại chăn nuôi tại xã Hưng Thịnh, TP Đồng Nai sau khi chất đầy 80 con heo lên thùng xe. Rời điểm xuất phát, chiếc xe di chuyển theo Quốc lộ 1A hướng về TP.HCM.

Chưa đầy 15 phút, một chiếc xe tải khác mang biển kiểm soát 64H-051.xx cũng rời trang trại này sau khi đã thu gom khoảng 60 con heo. Tuy nhiên, thay vì đi thẳng về TP.HCM, chiếc xe này di chuyển đến một khu dân cư thuộc xã Trảng Bom rồi rẽ vào một bãi đất trống nằm sâu bên trong.

Tại đây, phương tiện dừng chờ khoảng 15 phút trước khi một xe tải khác chở hơn 50 con heo từ khu vực xã Trị An chạy tới. Hai xe nhanh chóng đấu đuôi để chuyển đàn. Sau khi nhận đủ 115 con heo, tài xế tự niêm phong thùng xe rồi tiếp tục hành trình.

30 phút sau, chiếc xe tải thứ ba mang biển kiểm soát 60K-955.xx cũng rời trại chăn nuôi tại xã Hưng Thịnh. Sau khi rời trang trại khoảng hơn 1 km, chiếc xe bất ngờ dừng lại để gặp một phương tiện đi theo chiều ngược lại. Hai tài xế trao đổi trong thời gian ngắn qua cửa kính xe, trong đó có việc chuyển giao một bộ hồ sơ. Sau khi nhận hồ sơ, chiếc xe tiếp tục di chuyển ra Quốc lộ 1A hướng về TP.HCM. Trên đường đi, tài xế còn chủ động dừng xe để tự gắn niêm phong thùng hàng trước khi vào địa phận thành phố.

Khoảng 18 giờ, chiếc xe xuất phát đầu tiên di chuyển chậm qua cầu Đồng Nai, chính thức đi vào địa phận TP.HCM. Các tổ công tác lập tức siết chặt vòng theo dõi.

Đến 18 giờ 30 phút, khi phương tiện di chuyển đến khu vực ngã ba Đồng Tiến - Quốc lộ 1A, thuộc phường Trung Mỹ Tây, lực lượng Cảnh sát giao thông phối hợp với Đoàn kiểm tra liên ngành ra hiệu lệnh dừng xe để kiểm tra.

Người điều khiển phương tiện được xác định là ông P.T.P, vận chuyển 80 con heo thịt cho chủ hàng N.Đ.T.

Kết quả kiểm tra ban đầu khiến lực lượng chức năng đặc biệt chú ý khi cả bốn mẫu nước tiểu được lấy ngẫu nhiên đều cho phản ứng dương tính với Salbutamol. Ngay sau đó, đoàn kiểm tra tiếp tục lấy thêm bốn mẫu nước tiểu và 16 mẫu máu gộp để gửi xét nghiệm chuyên sâu.

Đến 19 giờ 30 phút, phương tiện từng dừng tại Trảng Bom để nhận thêm đàn heo cũng bị yêu cầu dừng lại kiểm tra. Tài xế T.K.B thông tin trên xe đang chở tổng cộng 115 con heo. Kết quả thử nhanh cho thấy 3/4 mẫu nước tiểu dương tính với Salbutamol.

Đến khoảng 21 giờ, chiếc xe từng được ghi nhận nhận hồ sơ giữa đường vừa qua cầu Đồng Nai cũng bị chặn lại. Trên xe có 85 con heo thịt. Mặc dù đàn heo không có biểu hiện bất thường rõ rệt về sức khỏe, hai mẫu nước tiểu được lấy ngẫu nhiên đều cho kết quả dương tính với Salbutamol.

Việc chặn được cả ba phương tiện chỉ là bước đầu của quá trình xác minh. Những kết quả thử nhanh tại hiện trường đã đặt ra hàng loạt nghi vấn về việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, đồng thời buộc lực lượng chức năng phải khẩn trương lấy mẫu xét nghiệm để làm rõ bản chất vụ việc.

Ngay tại hiện trường kiểm tra, lực lượng chức năng đã ghi nhận nhiều dấu hiệu bất thường. Các mẫu thử nhanh đều cho kết quả dương tính với Salbutamol. Trên một xe vận chuyển, một con heo được phát hiện đã chết, một con khác có biểu hiện mệt mỏi. Trước đó, một lô hàng còn có quá trình tập kết, sang đàn trước khi tiếp tục hành trình vào TP.HCM.

Những dấu hiệu này khiến cơ quan chuyên môn mở rộng kiểm tra, lấy mẫu xét nghiệm chuyên sâu đối với các lô hàng. Kết quả cho thấy, lô 80 con heo trên xe 60K-548.xx có cả 4 mẫu nước tiểu dương tính với Salbutamol, trong đó 2 mẫu đồng thời dương tính với Clenbuterol. Đáng chú ý, 6/16 mẫu máu gộp của lô hàng này còn cho kết quả dương tính với virus dịch tả heo châu Phi.

Theo hồ sơ vận chuyển, số heo trên dự kiến được đưa đến một cơ sở giết mổ tại Củ Chi. Việc phát hiện virus dịch tả heo châu Phi trong lô hàng không chỉ đặt ra vấn đề về an toàn dịch bệnh mà còn cho thấy nguy cơ phát tán mầm bệnh qua hoạt động vận chuyển, tập kết vật nuôi giữa các địa phương.

Ông Trần Phú Cường, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM, cho biết điều khiến lực lượng chức năng đặc biệt lưu ý không chỉ là việc phát hiện chất cấm mà còn là sự xuất hiện đồng thời của hai hoạt chất Salbutamol và Clenbuterol trong các lô hàng.

Theo ông Cường, trước đây nhiều vụ việc sử dụng chất tạo nạc trong chăn nuôi chủ yếu liên quan đến Salbutamol. Tuy nhiên, trong vụ việc này, cả ba lô heo đều ghi nhận dấu vết của các hoạt chất thuộc nhóm Beta-Agonist.

“Nếu chỉ tập trung kiểm tra một hoạt chất đơn lẻ, nguy cơ bỏ sót vi phạm là rất lớn. Điều này cũng cho thấy việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi đang có xu hướng tinh vi hơn” - ông Cường nhấn mạnh.

Đáng chú ý, hai lô heo trên xe 64H-051.xx và 60K-955.xx đều có giấy chứng nhận kiểm dịch động vật vận chuyển ra khỏi địa bàn cấp tỉnh do cơ quan chuyên ngành của Đồng Nai cấp trong ngày 26/7. Tuy nhiên, khi được kiểm tra tại cửa ngõ TP.HCM, các mẫu xét nghiệm của hai lô hàng này lại cho kết quả dương tính với các chất cấm thuộc nhóm Beta-Agonist.

Theo Đoàn kiểm tra liên ngành, giấy chứng nhận kiểm dịch phản ánh tình trạng lô hàng tại thời điểm kiểm tra, cấp chứng nhận nhưng không thể thay thế việc giám sát trong suốt quá trình vận chuyển, tập kết và đưa vật nuôi vào giết mổ.

Ba xe tải đã bị chặn lại trước khi số heo này được đưa vào các cơ sở giết mổ. Tuy nhiên, nguồn gốc các hoạt chất cấm, quá trình thu gom, tập kết vật nuôi cũng như trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức liên quan vẫn đang được cơ quan chức năng tiếp tục xác minh, làm rõ.

Nhóm phóng viên VP TP.HCM