Ứng dụng công nghệ thông minh vào quy trình giám sát
Theo đó, hệ thống camera giám sát được đưa vào áp dụng trong quy trình nghiệp vụ lần này là hệ thống camera thông minh (AI Camera), được thiết lập và tích hợp nhiều tính năng tự động hóa cao. Cụ thể, hệ thống có khả năng tự động nhận diện biển số của các phương tiện vận tải, bao gồm xe ô tô, xe đầu kéo và rơ-moóc khi ra, vào khu vực giám sát hải quan. Đối với hàng hóa được vận chuyển bằng container, hệ thống cũng tự động quét và nhận diện số hiệu container một cách chính xác.
Điểm nổi bật của công nghệ này là tính năng cảnh báo tự động. Hệ thống sẽ ngay lập tức phát tín hiệu cảnh báo đến cơ quan chức năng nếu phát hiện các hành vi bất thường như phương tiện dừng đỗ dọc đường sai quy định, di chuyển không đúng tuyến đường đã đăng ký hoặc có dấu hiệu can thiệp trái phép vào hàng hóa đang vận chuyển.
Toàn bộ hệ thống trang thiết bị hạ tầng, bao gồm phần cứng, phần mềm và hệ thống đường truyền, đều do Tổng công ty cổ phần Bưu chính Viettel (Viettel Post) trực tiếp đầu tư và lắp đặt. Sau khi hoàn thiện, đơn vị này đã thực hiện bàn giao toàn bộ quyền quản lý, vận hành, khai thác và sử dụng hệ thống cho Chi cục Hải quan khu vực VI nhằm phục vụ công tác chuyên môn.
Chuẩn hóa phương thức và tuyến đường quản lý
Hệ thống camera AI được áp dụng để giám sát chặt chẽ hai nhóm đối tượng chính. Thứ nhất là hàng hóa nhập khẩu được vận chuyển từ cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị đến địa điểm tập kết của Viettel Post (Công viên Logistics Viettel Lạng Sơn). Thứ hai là các phương tiện vận tải của Trung Quốc thực hiện quá trình tái xuất, tính từ thời điểm di chuyển từ địa điểm tập kết Viettel Post quay trở lại cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị để xuất cảnh qua biên giới.
Về phương thức quản lý, cơ quan hải quan sẽ thực hiện giám sát trực tuyến thông qua hệ thống camera và hệ thống màn hình hiển thị được lắp đặt tại các vị trí theo quy định. Tuy nhiên, căn cứ vào kết quả phân tích, đánh giá rủi ro cũng như các thông tin nghiệp vụ khác có liên quan đến đối tượng chịu sự giám sát, cơ quan hải quan có quyền quyết định áp dụng thêm các phương thức giám sát bổ sung như sử dụng niêm phong hải quan hoặc cử công chức hải quan trực tiếp giám sát đi kèm phương tiện.
Quy định về tuyến đường và thời gian giám sát cũng được phân định rõ ràng. Đối với hàng hóa nhập khẩu, quá trình giám sát bắt đầu từ khi phương tiện vận chuyển bắt đầu di chuyển từ Cổng B1, đi qua Cổng B2, di chuyển theo tuyến đường Quốc lộ 1A và kết thúc khi phương tiện đưa hàng vào khu vực địa điểm tập kết Viettel Post. Đối với phương tiện vận tải xuất cảnh, quá trình giám sát bắt đầu sau khi toàn bộ hàng hóa đã được dỡ hết khỏi phương tiện, xe di chuyển từ địa điểm tập kết Viettel Post đến cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị và hoàn tất việc tái xuất qua khỏi biên giới.
Hoạt động giám sát hải quan thông qua hệ thống camera AI phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc bảo đảm sự nguyên trạng của hàng hóa và sự tuân thủ quy định pháp luật trong suốt quá trình vận chuyển. Phương tiện phải bảo đảm di chuyển đúng tuyến đường và thời gian đã được quy định. Công chức hải quan được giao nhiệm vụ thực hiện giám sát qua hệ thống camera phải chịu trách nhiệm trực tiếp theo từng vị trí phân công. Trong quá trình thực thi nhiệm vụ, nếu phát hiện phương tiện thuộc diện đối tượng trọng điểm hoặc có dấu hiệu không tuân thủ quy định của pháp luật về hải quan, lực lượng chức năng sẽ ngay lập tức triển khai các biện pháp nghiệp vụ can thiệp để kiểm tra và xử lý nghiêm theo quy định.
Thành Nam
