Nhiệm kỳ X (2020–2025) ghi dấu nhiều đổi mới quan trọng trong nội dung và phương thức hoạt động của Hội Nhạc sĩ Việt Nam. Trên nền các các hoạt động chuyên môn truyền thống, Hội đã chủ động đổi mới tư duy tổ chức, mở rộng quy mô hoạt động, đẩy mạnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, tạo nên nhiều dấu ấn nổi bật.

Thứ nhất, Hội đã tổ chức thành công chuỗi hoạt động quy mô quốc gia tổng kết 50 năm nền âm nhạc Việt Nam sau ngày đất nước thống nhất (1975-2025) theo Kế hoạch số 390 của Ban Tuyên giáo Trung ương. Lần đầu tiên, Hội triển khai đồng bộ các hoạt động như bình chọn 50 tác phẩm âm nhạc tiêu biểu, Cuộc vận động sáng tác “Bài ca thống nhất”, Liên hoan Âm nhạc toàn quốc mở rộng 2025, Liên hoan Âm nhạc mới Á – Âu, các chương trình biểu diễn, xuất bản tuyển tập và trao giải thưởng cho các tác phẩm tiêu biểu, góp phần nhìn nhận toàn diện những thành tựu của nền âm nhạc Việt Nam sau nửa thế kỷ thống nhất đất nước.

Thứ hai, nhiều hoạt động chuyên môn được đổi mới mạnh mẽ. Tiêu biểu là Liên hoan Âm nhạc toàn quốc mở rộng - 2025, kết hợp song song hai lĩnh vực sáng tác và biểu diễn, quy tụ hơn 600 nhạc sĩ, nghệ sĩ từ 38 chi hội trong cả nước, đồng thời lồng ghép các chương trình giao lưu quốc tế như Hòa nhạc Giao hưởng Hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, tạo bước phát triển mới về quy mô và chất lượng của liên hoan. Hội cũng lần đầu tổ chức Cuộc thi Tiếng hát Thính phòng toàn quốc với chủ đề “Thính phòng gần gũi - Tỏa sáng tài năng”, góp phần phát hiện, bồi dưỡng lực lượng ca sĩ trẻ theo định hướng thanh nhạc hàn lâm.

Thiếu tướng, Nhạc sĩ Đức Trịnh - Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam phát biểu khai mạc Đại hội.
Thiếu tướng, Nhạc sĩ Đức Trịnh - Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam phát biểu khai mạc Đại hội. (Ảnh: BTC)

Thứ ba, Hội có bước chuyển rõ nét trong chuyển đổi số và đổi mới phương thức tiếp cận công chúng. Lần đầu tiên, Hội phối hợp với TikTok Việt Nam và Mate Media tổ chức Cuộc thi hát trực tuyến “Bài ca thống nhất”, thu hút gần 1.000 thí sinh, gần 200 phiên livestream và hơn 300 triệu lượt tiếp cận, trong đó khán giả trẻ chiếm khoảng 70%. Đây là mô hình tổ chức mới, góp phần đưa âm nhạc đến gần hơn với công chúng trên môi trường số.

Thứ tư, hệ thống giải thưởng của Hội tiếp tục được đổi mới theo hướng chuyên nghiệp. Từ năm 2024, Giải thưởng Âm nhạc hằng năm được mở rộng quy mô với việc bổ sung hệ thống Giải Sol Vàng, tôn vinh các chương trình biểu diễn, album, MV, nhà sản xuất, đạo diễn và các thành phần sáng tạo khác của đời sống âm nhạc, góp phần nâng cao giá trị nghề nghiệp và sức lan tỏa của giải thưởng.

Thứ năm, công tác đối ngoại đạt nhiều kết quả nổi bật, góp phần nâng cao vị thế của Hội Nhạc sĩ Việt Nam trên trường quốc tế. Hội tiếp tục mở rộng quan hệ với Hiệp hội Các nhà soạn nhạc châu Á (ACL), Hiệp hội Âm nhạc đương đại quốc tế (ISCM) và nhiều tổ chức âm nhạc khu vực, đồng thời chủ động đăng cai các festival, chương trình giao lưu và hợp tác quốc tế tại Việt Nam. Đặc biệt, nhiều nhạc sĩ Việt Nam được mời tham gia các hội đồng nghệ thuật và ban giám khảo của những cuộc thi âm nhạc quốc tế uy tín.

Tiêu biểu, PGS.TS, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân được mời làm Thành viên Ban Giám khảo quốc tế hạng mục Sáng tác tại Cuộc thi Âm nhạc quốc tế S.V. Rachmaninoff lần thứ I (2022) và lần thứ II (2025) do Bộ Văn hóa Liên bang Nga tổ chức tại Moskva. Năm 2025, NSND Trọng Đài, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhạc sĩ Việt Nam khóa X, được mời tham gia Ban Giám khảo chuyên môn quốc tế Cuộc thi Âm nhạc quốc tế Intervision Song Contest tổ chức tại Moskva. Tại cuộc thi, đại diện Việt Nam là ca sĩ Đức Phúc đã đoạt giải Nhất với ca khúc Phù Đổng Thiên Vương, góp phần quảng bá hình ảnh âm nhạc Việt Nam trên sân khấu quốc tế.

Thứ sáu, các cuộc vận động sáng tác tiếp tục được mở rộng cả về quy mô, đề tài và sức lan tỏa, thu hút hàng nghìn tác phẩm tham gia. Nhiều chương trình như “Giai điệu nơi tuyến đầu”, “Bài ca Điện Biên”, “Hát tiếp khúc quân hành”, “Việt Nam - Cuba, vang mãi bài ca hữu nghị” và các cuộc vận động sáng tác về biển, đảo, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, môi trường, công nghiệp, nông nghiệp, tư pháp, thanh niên, phụ nữ… đã góp phần khẳng định vai trò của âm nhạc trong tuyên truyền, giáo dục và cổ vũ các phong trào thi đua yêu nước.

Những kết quả trên cho thấy nhiệm kỳ X không chỉ kế thừa và phát huy truyền thống của Hội Nhạc sĩ Việt Nam, mà còn đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ về tư duy tổ chức, phương thức hoạt động, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, tạo nền tảng quan trọng để Hội bước vào nhiệm kỳ XI với yêu cầu phát triển chuyên nghiệp, hiện đại và hội nhập sâu rộng hơn.

Toàn cảnh Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nhạc sĩ Việt Nam, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Toàn cảnh Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nhạc sĩ Việt Nam, nhiệm kỳ 2026 - 2031. (Ảnh: BTC)

Bước vào nhiệm kỳ XI (2026-2031), nền âm nhạc Việt Nam đứng trước những yêu cầu mới trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước, phát triển văn hóa và con người. Quá trình hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của khoa học - công nghệ đang tạo ra cả thời cơ và thách thức, đòi hỏi đội ngũ nhạc sĩ không ngừng đổi mới tư duy, nâng cao chất lượng sáng tác, đồng thời giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Trên cơ sở đó, Hội Nhạc sĩ Việt Nam xác định tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động; lấy sáng tạo nghệ thuật làm trung tâm; xây dựng tổ chức Hội vững mạnh, đoàn kết, chuyên nghiệp và hiệu quả; phát huy vai trò là hội quần chúng được Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương, góp phần xây dựng nền âm nhạc Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Mục tiêu xuyên suốt của nhiệm kỳ XI là xây dựng đội ngũ nhạc sĩ, nghệ sĩ có bản lĩnh chính trị, trình độ chuyên môn, năng lực sáng tạo và trách nhiệm xã hội; tạo điều kiện thuận lợi để hội viên phát huy cao nhất năng lực nghề nghiệp, sáng tạo nhiều tác phẩm có giá trị cao về tư tưởng và nghệ thuật, phản ánh sinh động công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, góp phần bồi đắp tâm hồn, nhân cách, khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc và quảng bá hình ảnh Việt Nam ra thế giới.

Hội tiếp tục xác định sáng tác là nhiệm vụ trung tâm, đồng thời phát triển hài hòa các lĩnh vực biểu diễn, nghiên cứu, lý luận, phê bình, đào tạo và quảng bá âm nhạc.; chú trọng phát triển cân đối giữa âm nhạc truyền thống và hiện đại, giữa thanh nhạc và khí nhạc, giữa âm nhạc bác học và âm nhạc đại chúng; quan tâm đầu tư đối với các loại hình có giá trị nghệ thuật và học thuật cao, đồng thời khuyến khích sáng tạo các tác phẩm phục vụ đông đảo công chúng, đặc biệt là thanh thiếu nhi.

Phát huy truyền thống gần bảy thập kỷ xây dựng và trưởng thành, Hội Nhạc sĩ Việt Nam tiếp tục xây dựng môi trường sáng tạo dân chủ, đoàn kết, chuyên nghiệp và nhân văn; khuyến khích đổi mới, tôn trọng sự đa dạng trong tìm tòi nghệ thuật trên nền tảng các giá trị chân - thiện - mỹ và bản sắc văn hóa dân tộc; phát huy vai trò tập hợp, đoàn kết đội ngũ nhạc sĩ cả nước, tạo sự đồng thuận để thực hiện thắng lợi các mục tiêu của nhiệm kỳ XI.

Với tinh thần “Đoàn kết - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển”, Hội Nhạc sĩ Việt Nam phấn đấu xây dựng đội ngũ nhạc sĩ ngày càng vững mạnh, tạo nên nhiều tác phẩm có giá trị bền vững, có sức lan tỏa trong đời sống xã hội, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc và nâng cao vị thế của âm nhạc Việt Nam trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Tú Quyên

.