Phát biểu khai mạc, TS. Trần Minh Ngọc, Viện trưởng Viện Dược liệu nhấn mạnh, hội thảo là không gian kết nối học thuật xuyên biên giới, góp phần thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong nghiên cứu và phát triển thuốc từ dược liệu theo hướng bền vững. Sau 65 năm phát triển, Viện đã xây dựng cơ sở dữ liệu hơn 5.000 loài cây thuốc, bảo tồn trên 1.000 nguồn gen quý, tạo nền tảng khoa học quan trọng cho phát triển sản phẩm chăm sóc sức khỏe.
Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0, các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ Omics đang mở ra hướng tiếp cận hiện đại, giúp kết nối tri thức y học cổ truyền với khoa học tiên tiến. Đây được xem là chìa khóa để nâng cao giá trị tài nguyên dược liệu và thúc đẩy hội nhập quốc tế.
Phát biểu chỉ đạo tại hội thảo, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà khẳng định Việt Nam có lợi thế lớn với hơn 5.000 loài cây thuốc cùng nền y học cổ truyền lâu đời. Tuy nhiên, để phát triển ngành dược liệu thành ngành kinh tế có giá trị cao, cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ nuôi trồng, chế biến đến sản xuất thuốc.
Thứ trưởng cũng nhấn mạnh yêu cầu chuẩn hóa vùng trồng, tăng cường truy xuất nguồn gốc, ứng dụng công nghệ số và thúc đẩy liên kết giữa nhà khoa học, doanh nghiệp và địa phương. Hiện tỷ lệ chi trả thuốc y học cổ truyền trong tổng chi bảo hiểm y tế còn thấp, cho thấy dư địa phát triển vẫn rất lớn.
Tại hội thảo, đại diện doanh nghiệp, trong đó có Tập đoàn TH, cho rằng Việt Nam đang sở hữu nguồn tài nguyên dược liệu phong phú nhưng giá trị khai thác chưa tương xứng. Thực tế nhiều dược liệu vẫn xuất khẩu thô, thiếu sản phẩm chế biến sâu và thương hiệu rõ nét. Việc phát triển mô hình kinh tế dưới tán rừng, trồng dược liệu hữu cơ gắn với công nghệ sinh học được xem là hướng đi hiệu quả để nâng cao giá trị.
Các chuyên gia nhận định, muốn hình thành ngành dược liệu hiện đại, cần xây dựng hệ sinh thái theo chuỗi giá trị khép kín, từ nghiên cứu, sản xuất đến thị trường. Trong đó, người dân giữ vai trò cung ứng nguyên liệu, doanh nghiệp dẫn dắt thị trường, nhà khoa học cung cấp nền tảng công nghệ và Nhà nước hoàn thiện chính sách.
Hội thảo V.IMPACT 2026 không chỉ là diễn đàn khoa học mà còn là bước đi chiến lược trong quá trình xây dựng thương hiệu dược liệu quốc gia. Khi các yếu tố khoa học, công nghệ và thị trường được kết nối đồng bộ, dược liệu Việt Nam hoàn toàn có thể vươn lên trở thành ngành kinh tế giá trị cao, góp phần nâng cao vị thế sản phẩm Việt trên bản đồ y dược thế giới.
Hậu Thạch (t/h)
