Theo Công an TP Hà Nội, thời gian gần đây Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an Thành phố Hà Nội) liên tục tiếp nhận trình báo về loại hình tội phạm này. Điển hình là trường hợp của chị N.T.T.D. (trú tại An Khánh, Hà Nội), người vừa bị các đối tượng lừa đảo chiếm đoạt số tiền lên tới 585 triệu đồng.
Quá trình lừa đảo thường bắt đầu bằng việc các đối tượng chủ động gọi điện thoại cho nạn nhân, tự xưng là cán bộ hoặc nhân viên được giao nhiệm vụ hỗ trợ thực hiện thủ tục pháp lý, đăng ký kinh doanh và kê khai thuế doanh nghiệp. Để củng cố lòng tin, chúng gửi qua các ứng dụng nhắn tin như Zalo, Viber những công văn, quyết định giả mạo. Các tài liệu này được làm giả tinh vi với đầy đủ quốc hiệu, tiêu ngữ và hình thức trình bày giống hệt văn bản hành chính của nhà nước.
Sau khi nạn nhân sập bẫy, đối tượng hướng dẫn họ truy cập vào các trang web giả mạo giao diện của cơ quan chức năng, điển hình như tên miền “dangkythuedientu.com”. Tại đây, chúng yêu cầu nạn nhân thực hiện các bước được gọi là "đăng ký" hoặc "đồng bộ thông tin cá nhân".
Đáng chú ý, các đối tượng sử dụng một thủ đoạn rất mới: yêu cầu nạn nhân quét mã QR, đồng thời đặt thẻ Căn cước công dân lên màn hình điện thoại với lý do hỗ trợ hệ thống nhận diện. Thực chất, việc làm này nhằm che khuất tầm nhìn, khiến nạn nhân không thể quan sát được các thông báo trừ tiền hoặc nội dung giao dịch ngân hàng đang ngầm diễn ra trên thiết bị.
Bằng chiêu bài thông báo "thủ tục bị lỗi" hoặc "hệ thống chưa ghi nhận", chúng liên tục thao túng tâm lý, thúc ép nạn nhân tiếp tục quét mã và thực hiện thêm nhiều giao dịch. Quá trình chiếm đoạt chỉ dừng lại khi tài khoản ngân hàng của nạn nhân cạn kiệt hoặc khi họ tự phát hiện ra những dấu hiệu bất thường.
Trước diễn biến phức tạp của thủ đoạn lừa đảo này, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an Thành phố Hà Nội) đề nghị người dân và các chủ doanh nghiệp nâng cao tinh thần cảnh giác, tuân thủ các nguyên tắc sau:
Tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân, hình ảnh Căn cước công dân qua điện thoại hoặc tải lên các trang web không rõ nguồn gốc.
Không chuyển tiền, không quét mã QR và không truy cập vào các đường link lạ theo hướng dẫn của những người tự xưng là cán bộ nhà nước để hoàn tất thủ tục kinh doanh hay nộp thuế.
Không quét các mã QR do người lạ gửi trực tiếp hoặc được đăng tải trôi nổi trên các hội nhóm, mạng xã hội không chính thống.
Khi cần giải quyết các thủ tục hành chính, người dân và doanh nghiệp cần liên hệ làm việc trực tiếp tại bộ phận Một cửa, cơ quan thuế hoặc cơ quan đăng ký kinh doanh có thẩm quyền. Mọi thao tác trực tuyến chỉ được thực hiện trên các cổng thông tin điện tử chính thức có tên miền của cơ quan Nhà nước.
Trong trường hợp phát hiện dấu hiệu lừa đảo, cơ quan Công an nhấn mạnh người dân tuyệt đối không tiếp tục chuyển tiền. Nạn nhân cần bình tĩnh, nhanh chóng lưu lại toàn bộ bằng chứng bao gồm: tin nhắn, số điện thoại liên hệ, địa chỉ trang web, mã QR và lịch sử giao dịch ngân hàng. Sau đó, lập tức đến cơ quan Công an gần nhất trình báo để được hướng dẫn và hỗ trợ xử lý kịp thời.
Thành Nam
