Với chủ đề “Thăng Long Kẻ Nghệ”, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 được tổ chức theo hướng đưa nghệ thuật, thiết kế và các hoạt động trải nghiệm đến gần hơn với đời sống đô thị. Thay vì tập trung tại một địa điểm, lễ hội khai thác những không gian quen thuộc của Hà Nội, tạo sự kết nối giữa giá trị lịch sử với các hình thức sáng tạo đương đại.
Năm cụm hoạt động chính gồm Quảng trường Sáng tạo, Chợ Đồng Xuân, Đình và Di tích Phố cổ, Rạp hát và Sân khấu cộng đồng, Công viên Thống Nhất. Mỗi khu vực mang một đặc trưng riêng, từ giới thiệu sản phẩm thiết kế, nghệ thuật công cộng đến trình diễn nghề truyền thống và tổ chức các hoạt động tương tác.
Tại khu vực Quảng trường Sáng tạo và không gian quanh hồ Hoàn Kiếm, công chúng dự kiến được tiếp cận các chương trình triển lãm, sắp đặt nghệ thuật, trình diễn và trải nghiệm thiết kế. Đây là khu vực kết nối các hoạt động sáng tạo với không gian công cộng trung tâm, tạo điều kiện để người dân và du khách trực tiếp tham gia thay vì chỉ quan sát các tác phẩm trưng bày.
Trong khi đó, Chợ Đồng Xuân được lựa chọn làm một trong những điểm nhấn của lễ hội. Không gian thương mại lâu đời này dự kiến kết hợp hoạt động giao thương truyền thống với nghệ thuật sắp đặt, triển lãm và các chương trình trải nghiệm.
Việc đưa hoạt động sáng tạo vào khu vực chợ mở ra cách tiếp cận mới đối với những địa điểm vốn gắn với sinh hoạt và kinh doanh thường ngày. Qua đó, các giá trị văn hóa của Kẻ Chợ được giới thiệu trong mối liên hệ với thương mại, dịch vụ và nhu cầu trải nghiệm của công chúng hiện nay.
Tại cụm Đình và Di tích Phố cổ, các hoạt động hướng đến việc giới thiệu lịch sử phố nghề, kỹ thuật thủ công và những câu chuyện gắn với cộng đồng cư dân Hà Nội. Những chương trình như “Chuyện Đình trong Phố”, “Nghề qua Phố” dự kiến kết nối các di tích, cơ sở sản xuất và không gian kinh doanh truyền thống với nghệ nhân, nhà thiết kế và người tham quan.
Đáng chú ý, cách tổ chức này không chỉ giới thiệu di sản qua hình ảnh hay tư liệu mà còn chú trọng hoạt động trình diễn, thực hành và trao đổi trực tiếp. Người tham gia có cơ hội tìm hiểu những công đoạn tạo nên sản phẩm thủ công, đồng thời tiếp cận các ý tưởng thiết kế phát triển từ chất liệu văn hóa truyền thống.
Một hướng khai thác khác của lễ hội là đưa nghệ thuật biểu diễn đến các rạp hát và sân khấu cộng đồng. Các chương trình được định hướng kết hợp những loại hình nghệ thuật truyền thống với cách thể hiện mới, mở rộng lựa chọn trải nghiệm văn hóa cho người dân và du khách.
Đây cũng là nhóm hoạt động có khả năng bổ sung sản phẩm cho đời sống văn hóa về đêm của Hà Nội. Khi được kết nối với các tuyến tham quan, dịch vụ và hoạt động thương mại, những chương trình biểu diễn có thể góp phần gia tăng sức hấp dẫn của các điểm đến trong khu vực trung tâm.
Khác với không gian di sản và thương mại, Công viên Thống Nhất được định hướng trở thành nơi thực hành sáng tạo dành cho cộng đồng. Các hoạt động dự kiến gồm triển lãm, sắp đặt, trò chơi, điện ảnh ngoài trời và những chương trình tương tác phù hợp với không gian công cộng.
Việc lựa chọn công viên làm địa điểm tổ chức cho thấy nỗ lực mở rộng phạm vi tiếp cận của các hoạt động thiết kế, sáng tạo. Không gian xanh không chỉ phục vụ nhu cầu vui chơi, nghỉ ngơi mà còn có thể trở thành địa điểm giao lưu, thử nghiệm ý tưởng và tổ chức các hoạt động văn hóa dành cho nhiều nhóm công chúng.
Điểm chung của năm cụm không gian là khai thác những đặc trưng sẵn có của Hà Nội để hình thành các hoạt động trải nghiệm khác nhau. Quảng trường gắn với nghệ thuật công cộng, chợ truyền thống gắn với giao thương, phố cổ kể câu chuyện di sản, sân khấu mở rộng đời sống nghệ thuật, còn công viên tạo điều kiện cho cộng đồng tham gia sáng tạo.
Từ góc độ phát triển công nghiệp văn hóa, mô hình tổ chức phân tán tại nhiều địa điểm còn tạo cơ hội kết nối nghệ sĩ, nhà thiết kế, nghệ nhân, doanh nghiệp và các cơ sở kinh doanh dịch vụ. Những hoạt động giới thiệu sản phẩm, trải nghiệm nghề và biểu diễn nghệ thuật có thể trở thành cầu nối giữa sáng tạo văn hóa với nhu cầu tiêu dùng, tham quan và du lịch.
Theo kế hoạch, lễ khai mạc dự kiến diễn ra tối 13/11 tại khu vực Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm. Chương trình bế mạc dự kiến tổ chức ngày 28/11 tại khu vực trước cổng Chợ Đồng Xuân; một số hoạt động trong khuôn khổ lễ hội được lên lịch đến ngày 29/11.
Với cách tổ chức trải rộng trên nhiều không gian, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 không chỉ giới thiệu những tác phẩm và ý tưởng mới mà còn đặt ra hướng khai thác hiệu quả hơn các địa điểm văn hóa, thương mại và sinh hoạt cộng đồng. Đây là cơ hội để Hà Nội tiếp tục phát triển các sản phẩm trải nghiệm mang bản sắc riêng, gia tăng sức hấp dẫn của điểm đến và từng bước mở rộng thị trường cho các hoạt động sáng tạo.
Minh Thắm
