Hà Nội giữ vai trò trung tâm điều phối, dẫn dắt phát triển vùng
Chiều 15/1, Thành ủy Hà Nội tổ chức Hội nghị các tỉnh, thành phố trong Vùng Thủ đô về Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn dài hạn 100 năm. Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc dự và chỉ đạo hội nghị. Tham dự có lãnh đạo các tỉnh Thái Nguyên, Hưng Yên, Bắc Ninh, Phú Thọ, Ninh Bình, TP Hải Phòng cùng đại diện các bộ, ngành Trung ương.
Báo cáo tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn cho biết, Bộ Chính trị đã thống nhất chủ trương nghiên cứu xây dựng Nghị quyết mới thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW (năm 2022) và cho phép chuẩn hóa Luật Thủ đô sửa đổi năm 2024, tạo lập thể chế hoàn chỉnh, mạnh mẽ cho Thủ đô phát triển trong giai đoạn mới.
Trên cơ sở đó, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 258 ngày 11/12/2025, cho phép Hà Nội thiết lập Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn dài hạn. Thường trực Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã giao Hà Nội chủ trì phối hợp với các địa phương trong vùng để hoàn thiện quy hoạch.
Theo Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội, Quy hoạch tổng thể Thủ đô lần này hợp nhất quy hoạch Thủ đô và quy hoạch chung Thủ đô, khắc phục tình trạng phân mảnh trước đây, đồng thời mở rộng tầm nhìn dài hạn với các mốc nghiên cứu từ năm 2030 đến năm 2100.
Quy hoạch tổng thể Thủ đô được xây dựng trong mối quan hệ chặt chẽ với Vùng Thủ đô, Vùng Đồng bằng sông Hồng và Trung du miền núi phía Bắc. Vùng Thủ đô được xác định là vùng điều hòa, vùng giao thoa, có vai trò chia sẻ áp lực về hạ tầng, môi trường, dân số và phát triển kinh tế cho Hà Nội – đô thị hạt nhân.
Các vấn đề lớn như ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, biến đổi khí hậu được xác định là bài toán cấp vùng, cần giải pháp liên kết tổng thể. Trong cấu trúc đó, Hà Nội đóng vai trò trung tâm điều phối, động lực dẫn dắt và lan tỏa phát triển, kết nối các địa phương trong vùng với cả nước và quốc tế.
Quy hoạch xác lập mục tiêu phát triển Thủ đô theo ba trục lớn: Văn hóa – Bản sắc – Sáng tạo, hướng tới Văn hiến – Văn minh – Hiện đại; đồng thời đặt tầm nhìn “xanh – phát triển bền vững – kết nối toàn cầu”, đưa Hà Nội trở thành trung tâm chính trị – hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế.
Chùm đô thị hướng tâm và các trục liên kết là trụ cột phát triển
Theo Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn, Thủ đô sẽ tái cấu trúc hệ thống đô thị theo mô hình chùm đô thị hướng tâm, với Hà Nội là hạt nhân trung tâm của vùng. Dự kiến hình thành 9 trục phát triển chiến lược, kết nối Đông – Tây – Nam – Bắc, đồng bộ với các trục giao thông và liên kết vùng.
Hà Nội xác định phát triển theo mô hình “Thành phố trong Thủ đô”, gồm: Thành phố phía Bắc (Mê Linh – Sóc Sơn – Đông Anh); Thành phố phía Tây (Hòa Lạc – Xuân Mai); nghiên cứu Thành phố phía Nam (Phú Xuyên – Ứng Hòa), gắn với sân bay thứ hai của Thủ đô.
Quy hoạch tập trung tháo gỡ 5 điểm nghẽn lớn gồm: hạ tầng giao thông liên kết vùng; hạ tầng năng lượng, viễn thông; môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; chuyển đổi số, dữ liệu số và hạ tầng số.
Trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô, Hà Nội được xác lập là trung tâm, động lực chính, điều phối và dẫn dắt lan tỏa sự phát triển trên mọi lĩnh vực. Các đô thị thuộc các tỉnh, thành phố xung quanh được xác định là hệ thống đô thị vệ tinh cấp vùng, có tính liên kết, hỗ trợ, chia sẻ tài nguyên và tạo động lực phát triển chung cho Vùng Thủ đô và cả nước.
Phát biểu kết luận hội nghị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh, liên kết vùng là chìa khóa để Thủ đô phát triển bền vững. Việc xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Nghị quyết thay thế Nghị quyết 15-NQ/TW và sửa đổi Luật Thủ đô là nhiệm vụ chung của Hà Nội và các địa phương trong vùng, nhằm tạo nền tảng phát triển lâu dài trong kỷ nguyên mới.
Thiên Trường
