Theo quy định tại Nghị định số 253/2026/NĐ-CP được ban hành ngày 30/6/2026, phạm vi các khoản được trừ trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công đã được mở rộng đáng kể. Bên cạnh mức giảm trừ gia cảnh và các khoản đóng bảo hiểm bắt buộc theo quy định cũ, người nộp thuế hiện được tính thêm các khoản chi tiêu cho y tế và giáo dục của bản thân cũng như người phụ thuộc.
Cụ thể, chi phí khám, chữa bệnh tại các cơ sở y tế trong nước thuộc danh mục do bảo hiểm y tế chi trả sẽ được khấu trừ với mức tối đa là 23 triệu đồng mỗi năm. Đối với lĩnh vực giáo dục và đào tạo tại các cơ sở trong nước, toàn bộ học phí từ cấp mầm non đến đại học, giáo dục nghề nghiệp và các khóa đào tạo kỹ năng chuyên môn hợp pháp đều được chấp nhận khấu trừ với mức trần 24 triệu đồng/năm. Như vậy, nếu phát sinh đầy đủ các chi phí hợp lệ, người nộp thuế có thể được giảm trừ tối đa 47 triệu đồng/năm cho hai nhóm chi tiêu thiết yếu này.
Để được áp dụng chính sách giảm trừ mới, người nộp thuế bắt buộc phải cung cấp đầy đủ các chứng từ hợp lệ. Hóa đơn thanh toán cần thể hiện rõ thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc. Riêng đối với nhóm chi phí y tế, người nộp thuế cần bổ sung thêm bảng kê chi tiết theo đúng quy định của Bộ Y tế.
Nghị định cũng quy định rõ các khoản chi phí này chỉ được chấp nhận giảm trừ trong trường hợp chưa được thanh toán hoặc hỗ trợ từ bất kỳ nguồn nào khác. Các nguồn này bao gồm ngân sách nhà nước, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, doanh nghiệp sử dụng lao động hoặc các tổ chức, cá nhân tài trợ và chi trả thay. Trong trường hợp cá nhân đã thực hiện thủ tục quyết toán thuế nhưng chưa tập hợp đủ hóa đơn, chứng từ để xác định khoản chi cho y tế và giáo dục, việc điều chỉnh nghĩa vụ thuế sẽ được thực hiện vào thời gian sau đó theo các quy định hiện hành của pháp luật về quản lý thuế.
Bộ Tài chính nhận định việc bổ sung các khoản giảm trừ mới giúp chính sách thuế phản ánh sát hơn thực tế chi tiêu thiết yếu của người dân, đặc biệt khi chi phí y tế và giáo dục có xu hướng gia tăng. Dữ liệu điều tra mức sống dân cư năm 2024 cho thấy tổng chi tiêu bình quân cho y tế của một người nộp thuế và người phụ thuộc (với tỷ lệ người phụ thuộc là 0,8) đạt khoảng 20,4 triệu đồng/năm, trong khi chi phí cho giáo dục đạt khoảng 19,2 triệu đồng/năm.
Dựa trên các quy định mới, một cá nhân có người phụ thuộc và có thu nhập ở mức 28 triệu đồng/tháng có khả năng không phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Nghĩa vụ nộp thuế chỉ phát sinh khi mức thu nhập vượt qua ngưỡng 28,63 triệu đồng/tháng, và phần thu nhập tăng thêm này sẽ chỉ chịu mức thuế suất 5% ở bậc 1. Dù chính sách này dự kiến làm giảm thu ngân sách nhà nước khoảng 7.697 tỷ đồng mỗi năm, các cơ quan quản lý kỳ vọng đây sẽ là giải pháp thiết thực để giảm bớt gánh nặng tài chính, hỗ trợ đời sống cho nhóm người lao động có thu nhập thấp và trung bình.
Thành Nam (t/h)
