Ngày 23/10/2026, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng tổ chức Hội đồng khoa học và công nghệ chuyên ngành đánh giá, nghiệm thu nhiệm vụ cấp tỉnh “Tạo lập, quản lý và phát triển nhãn hiệu chứng nhận Mắc ca Lâm Đồng cho sản phẩm mắc ca của tỉnh Lâm Đồng (cũ)”. Nhiệm vụ do Chi nhánh Công ty Cổ phần Sở hữu Công nghiệp Investip (TP. Hà Nội) chủ trì.
Hội đồng do PGS.TS. Từ Diệp Công Thành, Giám đốc Trung tâm Sở hữu trí tuệ và Chuyển giao công nghệ, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, làm Chủ tịch.
Tạo nền tảng pháp lý cho thương hiệu mắc ca Lâm Đồng
Mục tiêu của nhiệm vụ là xác lập quyền sở hữu trí tuệ, xây dựng cơ chế quản lý và phát triển nhãn hiệu chứng nhận “Mắc ca Lâm Đồng”, qua đó nâng cao uy tín, khả năng cạnh tranh của sản phẩm, hỗ trợ xúc tiến thương mại và cải thiện thu nhập cho các tổ chức, cá nhân tham gia trồng, chế biến, kinh doanh mắc ca.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, nhóm thực hiện đã khảo sát, đánh giá thực trạng sản xuất, chế biến và tiêu thụ mắc ca trên địa bàn; xây dựng cơ sở khoa học, thực tiễn phục vụ đăng ký bảo hộ nhãn hiệu. Kết quả, nhãn hiệu chứng nhận “Mắc ca Lâm Đồng” đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu.
Không chỉ dừng lại ở việc xác lập quyền bảo hộ, nhiệm vụ còn xây dựng Quy chế quản lý và sử dụng nhãn hiệu, quy trình kiểm soát chất lượng, bộ tiêu chí chứng nhận và cơ chế cấp, thu hồi quyền sử dụng. Đây là những công cụ quan trọng nhằm bảo đảm sản phẩm mang nhãn hiệu đáp ứng yêu cầu về chất lượng, nguồn gốc và khả năng truy xuất.
Hệ thống nhận diện thương hiệu, tem nhãn, bao bì cũng được xây dựng đồng bộ với phần mềm quản lý, cấp quyền sử dụng nhãn hiệu gắn với truy xuất nguồn gốc. Website, fanpage và các ấn phẩm truyền thông được triển khai nhằm tăng khả năng nhận diện, quảng bá sản phẩm đến người tiêu dùng và đối tác thương mại.
Song song đó, nhóm thực hiện tổ chức các lớp đào tạo, tập huấn, xây dựng mô hình liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ; tổ chức hội thảo liên kết “3 nhà” và công bố nhãn hiệu chứng nhận kết hợp giới thiệu sản phẩm. Các hoạt động này góp phần nâng cao nhận thức về tài sản trí tuệ, thúc đẩy kết nối giữa người trồng mắc ca, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
Việc hình thành nhãn hiệu chứng nhận tạo thêm cơ sở để sản phẩm mắc ca Lâm Đồng xây dựng uy tín trên thị trường, từng bước gắn sản xuất với tiêu chuẩn chất lượng, quản lý nguồn gốc và ứng dụng công nghệ số trong chuỗi giá trị.
Mở rộng chế biến sâu, gia tăng giá trị thương mại
Tại buổi nghiệm thu, Hội đồng thống nhất đánh giá nhiệm vụ cơ bản hoàn thành các mục tiêu, nội dung và sản phẩm theo thuyết minh được phê duyệt, tạo lập cơ sở pháp lý và văn bằng bảo hộ cho nhãn hiệu chứng nhận “Mắc ca Lâm Đồng”.
Tuy nhiên, để hệ thống có thể vận hành hiệu quả sau khi nhiệm vụ kết thúc, Hội đồng đề nghị nhóm thực hiện tiếp tục cập nhật hình ảnh mắc ca phù hợp với thực tế địa phương; bổ sung văn bản cam kết chính thức của Viettel Lâm Đồng về phương án chuyển giao dữ liệu sang hệ thống dùng chung của tỉnh; đồng thời xây dựng giải pháp cụ thể nhằm duy trì, khai thác và phát triển nhãn hiệu lâu dài.
Một trong những yêu cầu đặt ra là gắn bảo hộ thương hiệu với khả năng mở rộng thị trường và nâng cao giá trị sản phẩm. Theo đó, tỉnh cần tiếp tục quan tâm hỗ trợ đăng ký bảo hộ nhãn hiệu đối với các sản phẩm có giá trị xuất khẩu, mở rộng hỗ trợ cho những dòng sản phẩm chế biến sâu từ hạt mắc ca, đồng thời xem xét mở rộng phạm vi công nhận vùng địa lý đối với nhãn hiệu chứng nhận khi đáp ứng các điều kiện cần thiết.
Đa dạng hóa sản phẩm chế biến sâu cũng là hướng đi quan trọng để giảm phụ thuộc vào việc tiêu thụ nguyên liệu thô, nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng cơ hội tiếp cận các phân khúc thị trường có yêu cầu cao hơn. Cùng với đó, cần tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp từ khâu sản xuất, kiểm soát chất lượng đến chế biến, xây dựng thương hiệu và tiêu thụ sản phẩm.
Thực tế cho thấy, một nhãn hiệu được bảo hộ chỉ phát huy đầy đủ giá trị khi đi cùng chất lượng ổn định, quy trình quản lý minh bạch và năng lực thương mại hóa. Vì vậy, việc duy trì hệ thống quản lý, kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc cần được triển khai thường xuyên, đồng thời gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và thị trường.
Với nền tảng pháp lý và công cụ quản lý đã được xây dựng, nhãn hiệu chứng nhận “Mắc ca Lâm Đồng” có thêm điều kiện để trở thành tài sản chung có giá trị của ngành hàng. Nếu được khai thác hiệu quả, thương hiệu không chỉ góp phần nâng cao sức cạnh tranh của hạt mắc ca mà còn thúc đẩy liên kết chuỗi, mở rộng chế biến sâu và tạo động lực phát triển bền vững cho nông nghiệp địa phương.
Hoàng Phương
