Lan tỏa thông điệp thiêng liêng về lòng biết ơn

Chương trình cầu truyền hình trực tiếp "Đi tìm đồng đội - Sao sáng dẫn đường" được tổ chức đồng thời tại 4 địa điểm gồm: Tượng đài Bắc Sơn (Hà Nội), Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng (TP.HCM), Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ xã Thanh Thủy (Tuyên Quang) và Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9 (Quảng Trị). Đây là chương trình do Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp với các bộ, ngành và địa phương tổ chức nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026).

Dự chương trình tại Quảng Trị có các Ủy viên Bộ Chính trị: Đại tướng Phan Văn Giang, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; Lê Minh Trí, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Nội chính Trung ương; cùng lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương, lực lượng vũ trang.

Về phía tỉnh Quảng Trị có Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Văn Phương; Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Trần Vũ Khiêm; Chủ tịch UBND tỉnh Lê Hồng Vinh; Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nguyễn Chiến Thắng cùng các Mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và đông đảo nhân dân.

Khúc tưởng niệm giữa miền đất lửa

Lấy cảm hứng từ câu thơ nổi tiếng của nhà thơ Vũ Cao "Anh đi bộ đội sao trên mũ/Mãi mãi là sao sáng dẫn đường", chương trình khắc họa hình ảnh mỗi liệt sĩ như một vì sao bất tử, vẫn đang lặng lẽ soi đường cho hành trình đi tìm đồng đội hôm nay.

Nội dung xuyên suốt của cầu truyền hình là hành trình "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", được thể hiện qua 3 chương: "Những người chưa bao giờ khuất", "Mệnh lệnh trái tim - Chiến dịch 500 ngày đêm" và "Trả lại tên cho các anh".

3 chương của cầu truyền hình - "Những người chưa bao giờ khuất", "Mệnh lệnh trái tim - Chiến dịch 500 ngày đêm" và "Trả lại tên cho các anh" - được kết nối bằng những câu chuyện chân thực, những thước phim tư liệu, những kỷ vật chiến tranh và các tiết mục nghệ thuật giàu cảm xúc.

Như một dòng chảy cảm xúc, chương trình kết nối quá khứ với hiện tại bằng các tiết mục nghệ thuật, phóng sự, những kỷ vật chiến tranh cùng các câu chuyện có thật về những cuộc đoàn tụ sau hàng chục năm chia cách.

Mỗi câu chuyện được kể không chỉ gợi nhớ sự hy sinh của lớp lớp cha anh, mà còn tái hiện những nỗ lực âm thầm của các lực lượng đang ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Những cuộc tìm kiếm chưa có hồi kết

Điểm cầu Quảng Trị để lại nhiều xúc động với phóng sự phản ánh công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên địa bàn và hành trình hơn nửa thế kỷ đi tìm người thân của gia đình liệt sĩ Hoàng Trọng Huynh, quê Vạn Ninh (Quảng Bình cũ).

Từ di vật của liệt sĩ, cuối năm 2025, cựu chiến binh Mậu mang đến Sở Nội vụ tỉnh Quảng Trị bức ảnh chụp một hài cốt liệt sĩ được cất bốc năm 2020 tại xã Cam Thành, huyện Cam Lộ (cũ). Bức ảnh ghi lại, bộ hài cốt khi đó nằm trong hòm gỗ mục, bên cạnh có một lọ penicillin vỡ nắp và mảnh tôn oxy hóa khắc mờ dòng chữ "Vạn Ninh, Quảng Ninh, Quảng Bình".

Từ cảm quan của mình, ông Mậu nhận định đây có thể là đồng đội Hoàng Trọng Huynh (thuộc C7, D8, E66, Sư đoàn 304), người đã anh dũng chiến đấu, hy sinh tại cao điểm 826 vào ngày 15/6/1971.

Tiếp nhận nguồn thông tin, Sở Nội vụ tỉnh Quảng Trị đã phối hợp Phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh phục hồi thành công các dòng chữ bị mờ: "Liệt sĩ", "Họ và tên Ho…", "Ngày sinh…", "Nhập ngũ…", "Hy sinh…", "Quê quán xã Vạn Ninh - H.Quảng Ninh - Q.Bình". Triển khai rà soát hồ sơ 137 liệt sĩ xã Vạn Ninh, lực lượng chức năng khoanh vùng được 15 liệt sĩ họ Hoàng và bằng phương pháp loại trừ chính xác, mọi dữ liệu đều khẳng định phần mộ thuộc về liệt sĩ Hoàng Trọng Huynh.

Tuy nhiên, quá trình xác minh từng phải dừng lại do mâu thuẫn về thời gian: Trạm phẫu Cam Thành (nơi tìm thấy hài cốt) thành lập sau năm 1972, trong khi liệt sĩ Huynh hy sinh từ tháng 6/1971 khi vùng này còn bị địch kiểm soát. Với sự tận tụy cùng với kinh nghiệm và trách nhiệm, cán bộ Sở Nội vụ đã đưa ra giả thiết mang tính bước ngoặt: Liệt sĩ được đồng đội chôn cất tạm lần đầu kèm lọ penicillin tại cao điểm 826. Sau năm 1972, khi Cam Thành giải phóng, hài cốt anh được quy tập lần hai vào hòm gỗ và khắc lại thông tin lên mảnh tôn. Tuy nhiên, các dữ liệu trên chưa đủ để khẳng định phần mộ ở Nghĩa trang Cam Lộ là của liệt sĩ Hoàng Trọng Huynh...

Cùng với câu chuyện về liệt sĩ Hoàng Trọng Huynh, xuyên suốt chương trình là hình ảnh những cán bộ, chiến sĩ rà phá bom mìn, những đội quy tập mộ liệt sĩ, các nhà khoa học miệt mài giải mã ADN, đối chiếu hồ sơ, nhân chứng để từng bước trả lại tên cho những người đã ngã xuống..

Mệnh lệnh từ trái tim

Tại Quảng Trị, việc lựa chọn Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9 làm điểm cầu mang ý nghĩa đặc biệt. Đây là nơi yên nghỉ của 5.929 liệt sĩ chưa xác định được danh tính, đồng thời là một trong những địa bàn trọng điểm của "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".

Được biết, sau hơn 50 năm kể từ ngày đất nước thống nhất, hơn một triệu hài cốt liệt sĩ đã được tìm kiếm, quy tập và an táng. Tuy nhiên, cả nước vẫn còn khoảng 175.000 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm thấy và gần 300.000 phần mộ chưa xác định được thông tin.

Bởi vậy, Chiến dịch 500 ngày đêm không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là mệnh lệnh từ trái tim, với mục tiêu tìm kiếm khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ, lấy mẫu ADN hàng trăm nghìn phần mộ chưa rõ danh tính, xây dựng cơ sở dữ liệu gene thân nhân liệt sĩ và đẩy mạnh rà phá bom mìn phục vụ công tác tìm kiếm...

Có thể nói, chương trình cầu truyền hình "Đi tìm đồng đội - Sao sáng dẫn đường" tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9 (Quảng Trị) và ở 3 địa điểm khác là lời tri ân sâu nặng nghĩa tình đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Chương trình góp phần lan toả, nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm gìn giữ hòa bình, tiếp nối lý tưởng cách mạng xứng đáng với sự hy sinh cao cả của các thế hệ cha anh.

                                                                                                                      Xuân Thi