Từ một mái ấm dành cho những người già neo đơn tại Thái Nguyên, Trung tâm Bảo trợ xã hội Hường Hà Nguyệt đang từng bước mở rộng thành "Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung" - một mô hình kết hợp giữa giá trị nhân văn, quản trị hiện đại và chuyển đổi số, hướng tới xây dựng hệ sinh thái chăm sóc người cao tuổi bền vững, minh bạch và giàu tính cộng đồng.
Có những giá trị không thể đo đếm bằng doanh thu hay lợi nhuận. Đó là nụ cười của một cụ già tìm lại cảm giác được quan tâm sau nhiều năm cô độc; là một bữa cơm đủ đầy, một mái nhà bình yên hay một lời hỏi han mỗi ngày dành cho những người đã đi gần hết cuộc đời.
Tại Thái Nguyên, hơn một thập kỷ qua, Trung tâm Bảo trợ xã hội Hường Hà Nguyệt đã âm thầm thực hiện sứ mệnh tạo dựng mái ấm dành cho những người già neo đơn. Từ vài chục trường hợp ban đầu, đến nay nơi đây đang chăm sóc 95 người cao tuổi và 4 trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt; riêng 7 tháng đầu năm 2026 đã tiếp nhận thêm 45 trường hợp mới, cho thấy nhu cầu bảo trợ xã hội ngày càng lớn trong bối cảnh dân số già hóa nhanh chóng. Những con số ấy không chỉ phản ánh quy mô hoạt động của một trung tâm bảo trợ, mà còn là lời nhắc về trách nhiệm của toàn xã hội đối với những người yếu thế.
Mở rộng dự án đáp ứng nhu cầu xã hội
Ngày 18/7, Trung tâm đã tổ chức họp báo công bố tiến độ và kế hoạch triển khai Dự án mở rộng Trung tâm, hướng tới xây dựng Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung. Điều được nhiều người quan tâm không chỉ là quy mô đầu tư hay các hạng mục xây dựng, mà chính là triết lý phát triển đằng sau dự án.
Theo định hướng được công bố, đây sẽ là mô hình chăm sóc chuyên biệt dành cho người cao tuổi, người khuyết tật và các đối tượng hạn chế khả năng vận động, với hệ thống không gian được thiết kế lấy con người làm trung tâm. Từ khu lưu trú, chăm sóc sức khỏe, sinh hoạt cộng đồng đến hệ thống giao thông nội bộ, cây xanh, cảnh quan, mọi chi tiết đều hướng tới sự thuận tiện, an toàn và khả năng tiếp cận tối đa cho người cao tuổi.
Điểm đáng chú ý là ngay từ giai đoạn chuẩn bị, Trung tâm đã công khai sa bàn tổng thể, lấy ý kiến từ các cơ quan quản lý, chuyên gia, kiến trúc sư, nhà thầu và cộng đồng nhằm hoàn thiện dự án theo hướng minh bạch, phù hợp với nhu cầu thực tế của người thụ hưởng. Đó cũng là cách tiếp cận thể hiện tinh thần quản trị hiện đại: lắng nghe nhiều chiều để tạo nên một công trình không chỉ đáp ứng yêu cầu kỹ thuật mà còn mang hơi thở của cộng đồng, vì cộng đồng.
Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ thuộc nhóm nhanh nhất khu vực. Điều đó đồng nghĩa nhu cầu chăm sóc dài hạn dành cho người cao tuổi sẽ tiếp tục gia tăng trong những năm tới. Trong bối cảnh ấy, việc mở rộng Trung tâm Bảo trợ xã hội không chỉ nhằm giải quyết tình trạng quá tải hiện nay mà còn mở ra một giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn dài hạn hơn.
Khi Dự án Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung được hoàn thiện, năng lực tiếp nhận và chăm sóc sẽ được nâng lên đáng kể, tạo điều kiện để nhiều người cao tuổi neo đơn, người khuyết tật và các đối tượng yếu thế có thêm cơ hội được sống trong môi trường an toàn, đầy đủ và nhân văn hơn. Song hành với đó là hệ thống quản trị số tiếp tục được hoàn thiện, giúp kết nối hiệu quả giữa đội ngũ chăm sóc, nhà tài trợ, cơ quan quản lý và cộng đồng, xây dựng một mô hình an sinh minh bạch, chuyên nghiệp và có khả năng nhân rộng.
Chuyển đổi số để phục vụ con người tốt hơn
Trong nhiều năm, chuyển đổi số thường được nhắc đến ở mọi lĩnh vực, trên cả nước. Tại Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung, chuyển đổi số đang được nhìn nhận theo một góc độ rất khác: Ccông nghệ là công cụ để nâng cao chất lượng chăm sóc con người.
Song song với đầu tư hạ tầng, Trung tâm đang từng bước ứng dụng nền tảng Base.vn vào quản lý, điều hành và phối hợp công việc. Các quy trình từ tiếp nhận hồ sơ người được bảo trợ, phân công chăm sóc, theo dõi sức khỏe, quản lý thuốc men, vật tư y tế, lịch trực, quản lý nhân sự đến tổng hợp báo cáo đều được số hóa.
Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp giảm bớt các thao tác thủ công, hạn chế sai sót hay chồng chéo trong quản lý, mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, giúp mọi công việc đều có người chịu trách nhiệm, có tiến độ thực hiện và được lưu trữ đầy đủ.
Đặc biệt, dù đã ngoài 70 tuổi, bà Nguyễn Thị Nguyệt, Giám đốc Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung vẫn trực tiếp học hỏi và cùng đội ngũ xây dựng quy trình quản trị số. Theo định hướng của Trung tâm, công nghệ không nhằm thay thế sự chăm sóc trực tiếp giữa con người với con người mà giúp giảm bớt các công việc hành chính, hạn chế sai sót, làm rõ trách nhiệm và dành nhiều thời gian hơn cho việc chăm sóc người thụ hưởng. Bà Nguyệt đã trở thành một minh chứng sinh động cho tinh thần không ngừng đổi mới.
Quan trọng hơn cả, theo định hướng của Trung tâm, công nghệ không thay thế sự quan tâm giữa con người với con người mà giúp đội ngũ cán bộ giảm bớt gánh nặng hành chính để dành nhiều thời gian hơn cho việc chăm sóc người cao tuổi. Đó cũng chính là giá trị cốt lõi của chuyển đổi số trong lĩnh vực an sinh xã hội: lấy con người làm trung tâm của mọi cải tiến.
Lan tỏa tinh thần "không ai bị bỏ lại phía sau"
Bên cạnh hoạt động chăm sóc tập trung, Trung tâm còn triển khai nhiều chương trình hỗ trợ người cao tuổi ngay tại cộng đồng. Tại buổi họp báo, 50 suất quà "Tiếp sức mưu sinh" đã được trao cho những lao động lớn tuổi có hoàn cảnh khó khăn, tiếp thêm động lực cho những người vẫn phải làm việc mỗi ngày dù sức khỏe giảm sút.
Trước đó, Trung tâm cũng phối hợp với Doanh nghiệp xã hội Vầng Trăng Khuyết triển khai chương trình hỗ trợ gạo và nhu yếu phẩm định kỳ cho khoảng 150 người cao tuổi tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh.
Theo ông Nguyễn Tiến Lợi, Chủ tịch Hội Người cao tuổi tỉnh Thái Nguyên, tại Làng Bà Nguyệt Bao Dung, người cao tuổi không chỉ được ăn ở đầy đủ mà còn được quan tâm như người thân trong gia đình. Tuổi già, điều cần nhất không phải là vật chất mà là sự ấm áp, có người trò chuyện mỗi ngày. Bà Nguyễn Thị Nguyệt, 70 tuổi, Giám đốc Trung tâm là tấm gương người cao tuổi tiêu biểu mẫu mực vượt khó vươn lên và có tấm lòng bao dung cao cả. Trung tâm đã chăm sóc người cao tuổi không chỉ bằng điều kiện vật chất mà bằng cả sự thấu hiểu và tôn trọng, cho người cao tuổi cảm giác được sống có ý nghĩa, không bị bỏ lại phía sau.
Điều đáng ghi nhận là mô hình hỗ trợ được thiết kế theo hướng phân loại nhu cầu. Những người không còn nơi nương tựa, không thể tự chăm sóc sẽ được tiếp nhận vào cơ sở bảo trợ. Trong khi đó, những người vẫn còn khả năng lao động sẽ được hỗ trợ để tiếp tục sinh sống độc lập trong cộng đồng. Đây là cách tiếp cận nhân văn, giúp sử dụng hiệu quả nguồn lực xã hội đồng thời tôn trọng mong muốn được sống tự chủ của người cao tuổi.
Kết nối quốc tế vì những giá trị nhân văn
Một điểm sáng khác trong định hướng phát triển của Trung tâm là mở rộng hợp tác với các tình nguyện viên quốc tế. Các tình nguyện viên được tham gia nhiều hoạt động thiết thực như trò chuyện, hỗ trợ sinh hoạt, tổ chức giao lưu văn hóa, chuẩn bị bữa ăn và đồng hành cùng cán bộ Trung tâm trong các chương trình cộng đồng. Mọi hoạt động đều được tổ chức trên nguyên tắc tôn trọng văn hóa địa phương, bảo đảm quyền riêng tư và phẩm giá của người thụ hưởng.
Không chỉ mang đến nguồn lực hỗ trợ, sự tham gia của các tình nguyện viên nước ngoài còn góp phần quảng bá hình ảnh một Thái Nguyên thân thiện, giàu lòng nhân ái và sẵn sàng hội nhập. Đây cũng là hướng đi phù hợp với xu thế phát triển của nhiều mô hình an sinh xã hội hiện đại trên thế giới, nơi cộng đồng, doanh nghiệp và các tổ chức quốc tế cùng chung tay tạo nên mạng lưới hỗ trợ bền vững.
Trong một xã hội hiện đại, sự phát triển không chỉ được đo bằng những công trình lớn hay tốc độ tăng trưởng kinh tế, mà còn bằng cách chúng ta chăm sóc những người yếu thế nhất. Ở tuổi ngoài 70, bà vẫn trực tiếp điều hành, sát sao trong từng khâu chăm sóc. Chia sẻ về động lực của mình, bà Nguyệt cho biết: “Chúng tôi xác định đây không chỉ là nơi nuôi dưỡng mà là mái nhà thực sự. Mỗi người cao tuổi vào đây đều có hoàn cảnh khác nhau, nên phải chăm sóc bằng trách nhiệm và cả tình thương thì họ mới yên tâm gắn bó lâu dài”.
Với định hướng kết hợp giữa lòng nhân ái, quản trị hiện đại và chuyển đổi số, Trung tâm Bảo trợ xã hội Hường Hà Nguyệt đang từng bước chứng minh rằng công nghệ hoàn toàn có thể đồng hành với tình người. Và khi Dự án Làng người già Bà Nguyệt Bao Dung hoàn thành, đó sẽ không chỉ là thêm một mái nhà dành cho người cao tuổi, mà còn là biểu tượng của một mô hình an sinh xã hội nhân văn, nơi trách nhiệm cộng đồng được chuyển hóa thành những hành động cụ thể, để ngày càng có nhiều người già được sống an yên, được chăm sóc trọn vẹn và không ai bị bỏ lại phía sau.
Hà Vân
