Bước chuyển tư duy từ sở hữu sang quyền có chỗ ở
Tâm lý "an cư lạc nghiệp" truyền thống gắn liền với sở hữu bất động sản. Tuy nhiên, tốc độ đô thị hóa và sự gia tăng lao động tại các khu công nghiệp khiến tiêu chí "sở hữu nhà ở" thành rào cản lớn, vượt khả năng chi trả của người thu nhập thấp. Nhận thức thực tế này, các Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính phủ đã định hình tầm nhìn mới. Hải Phòng đã quyết liệt triển khai chủ trương chuyển từ chú trọng tạo điều kiện cho người dân sở hữu nhà ở sang bảo đảm quyền có nhà ở của người dân. Đây là cuộc cách mạng về an sinh xã hội vì quyền có nhà ở là quyền cơ bản. Chuyển trọng tâm sang bảo đảm quyền có chỗ ở giúp giải phóng nguồn lực, đa dạng hóa nguồn cung và tiếp cận đúng nhu cầu thực tế của người lao động.
Thành phố Hải Phòng xác định nhà ở cho thuê là định hướng chiến lược trọng tâm, phát triển gắn kết chặt chẽ với quy hoạch đô thị, giao thông công cộng, khu công nghiệp và các vùng động lực. Việc khởi công Khu chức năng dịch vụ tại Khu công nghiệp Đại An mở rộng là ví dụ điển hình. Dự án do Công ty TNHH Một thành viên Phát triển hạ tầng Khu công nghiệp Đại An làm chủ đầu tư, có trụ sở tại Km51, Quốc lộ 5, phường Tứ Minh, thành phố Hải Phòng. Được xây dựng trên khu đất rộng 4,28 ha tại lô DV3 và DV4 thuộc phường Tứ Minh, dự án mang tính tích hợp cao khi quy hoạch đồng bộ cả không gian lưu trú lẫn thương mại. Cụ thể, công trình gồm 07 công trình lưu trú 10 tầng với tổng số 1.074 căn dành cho công nhân thuê, đi kèm 14 công trình thương mại dịch vụ cao 03-04 tầng nhằm cung cấp 55 căn hộ cho chuyên gia thuê.
Với tổng mức đầu tư 1.111.524.539.000 đồng, dự án sử dụng linh hoạt nguồn vốn tự có của doanh nghiệp, vốn vay và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác. Nhà nước đóng vai trò kiến tạo bằng cách hoàn thiện thể chế, điều chỉnh quy hoạch, ban hành cơ chế ưu đãi nhằm định hướng dòng vốn xã hội tham gia vào các mục tiêu an sinh tối thượng, cam kết tiến độ đưa vào sử dụng theo từng hạng mục độc lập và hoàn thành toàn diện vào Quý IV/2027.
Phát biểu tại Lễ khởi công, ông Tường Duy Long, Tổng giám đốc Công ty CP Đại An cam kết: Sẽ tập trung nguồn lực để triển khai dự án bảo đảm tiến độ, chất lượng và tuân thủ các quy định của pháp luật, sớm đưa dự án đi vào hoạt động hiệu quả; qua đó đóng góp tích cực vào thu hút đầu tư, phát triển công nghiệp, tăng thu ngân sách và cùng thành phố Hải Phòng hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030.
Vai trò dẫn dắt của đầu tư công và những con số đột phá
Phát biểu tại buổi lễ, ông Lê Anh Quân, Phó chủ tịch thường trực UBND thành phố Hải Phòng ghi nhận tinh thần trách nhiệm và nỗ lực của Công ty Trách nhiệm Hữu Hạn Một thành viên Phát triển hạ tầng Khu công nghiệp Đại An đãkhẩn trương hoàn thành các thủ tục đểkhởi công dự án - thể hiện sự đồng hành của Chủ đầu tư với Kế hoạch và định hướng của thành phố; gắn kết hiệu quả mục tiêu sản xuất kinh doanh với công tác chăm lo đời sống, tạo lập chỗ ở đồng bộ, an toàn cho người lao động.
Hải Phòng là điểm sáng cả nước về phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê nhờ sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị. Thành phố xác định chăm lo đời sống người lao động là trách nhiệm cốt lõi để phát triển bền vững. Quyết tâm đó mang lại kết quả thuyết phục thông qua những dự án quy mô lớn. Trên quy mô toàn thành phố, Hải Phòng đang triển khai 67 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô hơn 85.000 căn. Dự kiến giai đoạn 2021-2030 sẽ hoàn thành đưa vào sử dụng khoảng 73.500 căn, đạt 140% so với chỉ tiêu Chính phủ giao là 49.400 căn.
Đối với phân khúc nhà ở cho thuê, thị trường bước đầu hình thành rõ nét với 15 dự án có bố trí quỹ căn cho thuê, cung cấp tổng số khoảng hơn 4.900 căn hộ. Đến nay, đã có 744 căn hộ hoàn thành, đủ điều kiện đưa vào sử dụng và 605 căn đang được vận hành cho thuê ổn định, đáp ứng kịp thời nhu cầu của người dân.
Bên cạnh đó, Hải Phòng cũng tiên phong sử dụng ngân sách đầu tư công từ năm 2016 đến nay để xây dựng các khu chung cư mới khang trang, thay thế các khu nhà cũ nát tại Đồng Quốc Bình với các tòa nhà chung cư như HH1-HH2, HH3-HH4, khu chung cư ngõ 75 Lý Thánh Tông Đồ Sơn, hay hệ thống ký túc xá sinh viên Hải Phòng. Hiện thành phố trực tiếp quản lý, vận hành tổng cộng hơn 6.600 căn chung cư cho thuê thuộc tài sản công, bao gồm khoảng 2.100 phòng nhà ở sinh viên và 4.500 căn hộ chung cư mới xây dựng.
Triết lý nhân văn ở đây là tái đầu tư thành quả kinh tế để nâng cao đời sống của chính người lao động. Chính sách này tiếp tục được khẳng định với kế hoạch khánh thành Khu chung cư Tạ Quang Bửu quy mô 390 căn hộ ngay trong tháng 7 năm 2026.
Thực tiễn Hải Phòng khẳng định khi tư duy chiến lược được khai thông, vai trò kiến tạo của Nhà nước phát huy đúng lúc, những bài toán hóc búa về an sinh đều có lời giải. Hành trình dịch chuyển tư duy từ sở hữu sang bảo đảm quyền có chỗ ở của Hải Phòng không chỉ mang lại mái ấm cho người lao động, mà còn là bài học thực tiễn định hướng cho chiến lược phát triển nhà ở quốc gia.
Quỳnh Nga
