Theo đánh giá của UBND tỉnh Ninh Bình, trong năm 2025, công tác bảo đảm TTATGT đường sắt đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác vận tải đường sắt và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, từ đầu năm 2026 đến hết tháng 4, trên địa bàn tỉnh Ninh Bình đã xảy ra 6 vụ tai nạn giao thông đường sắt, làm 5 người tử vong và 1 người bị thương; đồng thời xảy ra 2 vụ sự cố đường sắt ảnh hưởng trực tiếp đến công tác chạy tàu.
Phân tích nguyên nhân cho thấy, phần lớn các vụ tai nạn và sự cố xảy ra tại các đường ngang dân sinh và lối đi tự mở qua đường sắt. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, thiếu quan sát khi qua đường sắt, không tuân thủ hệ thống biển báo, tín hiệu cảnh báo hoặc cố tình vi phạm các quy tắc bảo đảm an toàn giao thông đường sắt.
Bên cạnh đó, việc xử lý vi phạm hành lang an toàn đường sắt, xóa bỏ các lối đi tự mở tại một số địa phương còn chậm; công tác phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị quản lý đường sắt và chính quyền cơ sở có thời điểm chưa thật sự chặt chẽ, hiệu quả.
Để khắc phục những tồn tại, hạn chế nêu trên, UBND tỉnh Ninh Bình yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục triển khai nghiêm túc Kế hoạch số 62/KH-UBND thực hiện Chỉ thị số 22 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường các giải pháp bảo đảm TTATGT đường sắt trong tình hình mới.
Trong đó, Sở Xây dựng được giao phối hợp với các địa phương và đơn vị quản lý đường sắt rà soát, xử lý các vi phạm hành lang an toàn đường sắt; điều chỉnh quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị và nông thôn phù hợp với yêu cầu bảo đảm an toàn giao thông đường sắt; xây dựng lộ trình cụ thể để giảm thiểu và tiến tới xóa bỏ các lối đi tự mở qua đường sắt.
Cùng với đó, các đơn vị quản lý, bảo dưỡng hệ thống đường bộ phải chủ động bố trí đầy đủ hệ thống biển báo, hộ lan, cọc tiêu và các hạng mục cần thiết nhằm bảo đảm an toàn tại các điểm giao cắt với đường sắt. Đồng thời nghiên cứu, tham mưu cơ chế hỗ trợ đầu tư hạ tầng thay thế khi đóng các lối đi tự mở, bảo đảm thuận lợi cho nhu cầu đi lại của người dân.
Sở Tài chính có trách nhiệm tham mưu bố trí nguồn lực phù hợp từ ngân sách địa phương để phục vụ công tác bảo đảm hành lang an toàn giao thông và xử lý dứt điểm các lối đi tự mở còn tồn tại trên địa bàn.
Đối với lực lượng Công an tỉnh, UBND tỉnh Ninh Bình yêu cầu tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giao thông đường sắt, đặc biệt là các hành vi vượt rào chắn, không chấp hành tín hiệu cảnh báo, dừng đỗ phương tiện trong phạm vi hành lang an toàn đường sắt hoặc phá hoại các công trình, thiết bị bảo đảm an toàn giao thông.
Lực lượng công an cũng sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát toàn bộ các điểm giao cắt giữa đường bộ và đường sắt, các lối đi tự mở để kịp thời phát hiện những bất cập, nguy cơ mất an toàn và đề xuất biện pháp xử lý. Đồng thời tăng cường phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật, các loại tội phạm hoạt động trên tuyến đường sắt.
Trong công tác quản lý đất đai, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp với các địa phương và đơn vị quản lý đường sắt xác định ranh giới đất dành cho đường sắt, lập hồ sơ quản lý theo đúng quy định của pháp luật; bảo vệ quỹ đất và hành lang an toàn giao thông đường sắt.
UBND tỉnh Ninh Bình cũng yêu cầu Báo và Phát thanh, Truyền hình Ninh Bình đẩy mạnh tuyên truyền về các quy định pháp luật liên quan đến giao thông đường sắt, cảnh báo nguy cơ tai nạn tại các đường ngang, lối đi tự mở; phổ biến các quy tắc an toàn khi đi qua đường sắt và các chế tài xử phạt đối với hành vi vi phạm. Các cơ quan truyền thông cần tăng cường phản ánh thực trạng, biểu dương những tập thể, cá nhân thực hiện tốt và phê phán các hành vi vi phạm, góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân.
Đặc biệt, UBND các xã, phường có tuyến đường sắt đi qua được yêu cầu không để phát sinh lối đi tự mở mới; xây dựng lộ trình cụ thể để xóa bỏ các lối đi tự mở hiện có. Đối với những vị trí chưa thể xóa bỏ ngay, phải tổ chức lắp đặt đầy đủ biển báo, phát quang cây cối che khuất tầm nhìn, bổ sung gờ giảm tốc, rào chắn, đèn chiếu sáng hoặc bố trí lực lượng cảnh giới khi cần thiết.
Các địa phương cũng phải tăng cường vận động người dân ký cam kết không vi phạm hành lang an toàn đường sắt, không tự ý mở lối đi qua đường sắt; đồng thời kiên quyết giải tỏa các điểm lấn chiếm hành lang an toàn, các hoạt động họp chợ, tập kết vật liệu, phế thải hoặc biển quảng cáo ảnh hưởng đến tầm nhìn và an toàn chạy tàu.
Nguyễn Kiên
