Việc công khai danh sách các trường hợp vi phạm được Sở Nông nghiệp và Môi trường thực hiện theo Nghị định số 49/2026/NĐ-CP ngày 31/1/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện Luật Đất đai. Đây là một trong những giải pháp nhằm nâng cao tính công khai, minh bạch trong quản lý, sử dụng đất đai, đồng thời tăng cường trách nhiệm chấp hành pháp luật của các tổ chức, cá nhân.
Danh sách công khai cho thấy, từ năm 2024 đến nay, toàn tỉnh đã xử lý 1.637 trường hợp vi phạm trong lĩnh vực đất đai, trong đó có 23 trường hợp thuộc thẩm quyền xử phạt của cấp tỉnh và 1.614 trường hợp do các địa phương xử lý.
Các trường hợp vi phạm đều đã được cơ quan có thẩm quyền phát hiện, xử lý và yêu cầu khắc phục hậu quả theo quy định của pháp luật. Trong đó, ông Ôn Văn Bộ (phường Móng Cái 3) bị xử phạt 576,413 triệu đồng do tự ý chuyển 499,4m² đất rừng sang đất ở khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Nhiều doanh nghiệp cũng bị xử phạt từ 440 triệu đồng đến 570 triệu đồng đối với các hành vi chiếm đất, lấn đất hoặc sử dụng đất khi chưa được bàn giao trên thực địa. Cùng với phạt tiền, các tổ chức, cá nhân vi phạm còn phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả như khôi phục hiện trạng ban đầu của đất, nộp lại khoản lợi bất hợp pháp và hoàn thiện các thủ tục theo quy định.
Việc xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, từ cá nhân đến doanh nghiệp, cho thấy không có ngoại lệ trong thực thi pháp luật về đất đai. Tuy nhiên điều đáng chú ý là nhiều vi phạm không phải là những vụ việc đặc biệt phức tạp mà xuất phát từ những hành vi khá phổ biến như không đăng ký biến động đất đai sau khi có thay đổi về quyền sử dụng đất; tự ý chuyển mục đích sử dụng đất; lấn, chiếm đất; xây dựng công trình trên đất không đúng quy định; hủy hoại đất hoặc khai thác khoáng sản trái phép. Có những địa phương ghi nhận hàng chục, thậm chí hàng trăm trường hợp vi phạm cùng một hành vi, cho thấy tình trạng chủ quan, xem nhẹ quy định pháp luật vẫn còn tồn tại.
Đất đai là nguồn lực đặc biệt, có giá trị kinh tế lớn và gắn trực tiếp với quyền, lợi ích của người dân, doanh nghiệp. Bởi vậy, mỗi tổ chức, cá nhân cần chủ động tìm hiểu, thực hiện đúng các quy định của pháp luật ngay từ những thủ tục tưởng chừng đơn giản như đăng ký biến động đất đai, sử dụng đất đúng mục đích, đúng quy hoạch. Chỉ khi ý thức chấp hành pháp luật được nâng lên từ mỗi người sử dụng đất, công tác quản lý mới thực sự hiệu quả, nguồn lực đất đai mới được khai thác, sử dụng đúng hướng, phục vụ phát triển bền vững.
Trần Trang (t/h)
