Trên cơ sở đó, xây dựng phương án kiểm tra, giám sát phù hợp, thực hiện hiệu quả mục tiêu kép: vừa tạo thuận lợi cho hành khách, vừa đảm bảo quản lý chặt chẽ, không để các đối tượng lợi dụng buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua địa bàn.
Theo chỉ đạo, cơ quan Hải quan tiếp tục áp dụng quản lý rủi ro trong kiểm tra, giám sát theo quy định của Luật Hải quan năm 2014 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Việc phân luồng, kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm giúp rút ngắn thời gian làm thủ tục, đồng thời vẫn đảm bảo kiểm soát hiệu quả.
Trước kiến nghị của UBND thành phố Đà Nẵng về tháo gỡ khó khăn tại Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng, Bộ Tài chính đã ban hành văn bản số 5382/BTC-CHQ, yêu cầu bố trí đầy đủ nhân lực, mở tối đa các lối kiểm tra hành lý trong giờ cao điểm, không để xảy ra ùn tắc, nâng cao chất lượng phục vụ hành khách.
Triển khai thực hiện, Chi cục Hải quan khu vực XII đã chủ động áp dụng quản lý rủi ro, tăng cường giám sát qua hệ thống camera và kiểm tra trực tiếp. Đội ngũ công chức được bố trí hợp lý, trong đó ưu tiên những cán bộ có chuyên môn vững, khả năng ngoại ngữ tốt để hỗ trợ, hướng dẫn hành khách. Đồng thời, phân công lực lượng có kinh nghiệm phân tích hình ảnh soi chiếu, kịp thời phát hiện dấu hiệu rủi ro trong hành lý và hành khách.
Công tác phối hợp với các lực lượng chức năng tại địa bàn cũng được tăng cường nhằm trao đổi thông tin, nhận diện các đối tượng trọng điểm, xử lý kịp thời các tình huống phát sinh, đảm bảo hoạt động thông suốt.
Song song với đó, ngành Hải quan đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và giảm thời gian chờ đợi của hành khách. Việc khai thác Hệ thống một cửa quốc gia đường hàng không được tăng cường, cho phép tiếp nhận trước thông tin hành khách, tổ bay, hàng hóa từ các hãng hàng không.
Các trang thiết bị hiện đại như máy phát hiện ma túy, hệ thống RFID, camera giám sát 24/24, máy soi chiếu… được sử dụng tối đa, góp phần nâng cao năng lực kiểm tra, giám sát trong điều kiện lưu lượng hành khách ngày càng tăng.
Đặc biệt, Cục Hải quan đang triển khai dự án “Xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số”, hướng tới tự động hóa quy trình nghiệp vụ, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp trong khai báo, đồng thời nâng cao hiệu quả điều hành của cơ quan quản lý.
Trong đó, ứng dụng khai báo thủ tục hải quan đối với hành lý của người xuất nhập cảnh qua cảng hàng không quốc tế đang được nghiên cứu, triển khai thí điểm tại Cảng hàng không quốc tế Nội Bài. Dự kiến sau khi hoàn thiện, ứng dụng sẽ được mở rộng tại các sân bay quốc tế khác trong quý III/2026.
Việc đẩy mạnh số hóa, ứng dụng công nghệ và quản lý rủi ro không chỉ góp phần rút ngắn thời gian làm thủ tục, nâng cao chất lượng phục vụ hành khách mà còn tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan.
Qua đó, ngành Hải quan tiếp tục khẳng định vai trò trong việc đồng hành cùng người dân, doanh nghiệp, tạo môi trường thông thoáng, minh bạch, đồng thời chủ động phòng ngừa, ngăn chặn hiệu quả các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động xuất nhập cảnh qua đường hàng không.
Nguyễn Kiên
