Trong văn bản góp ý gửi cơ quan soạn thảo dự thảo sửa đổi các đạo luật liên quan đến lĩnh vực thương mại và ngoại thương, VCCI nhấn mạnh yêu cầu cải cách thực chất các quy định đã không còn phù hợp với thực tiễn. Theo VCCI, Luật Thương mại 2005 sau gần 20 năm thi hành đã bộc lộ nhiều bất cập, trong đó quy định về khuyến mại đang trở thành một “điểm nghẽn” lớn đối với hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

Cụ thể, Điều 92 của Luật Thương mại 2005 hiện đang liệt kê cứng nhắc các hình thức khuyến mại được phép thực hiện. VCCI cho rằng cách tiếp cận này không còn phù hợp trong bối cảnh hoạt động khuyến mại ngày càng đa dạng, sáng tạo và thay đổi nhanh theo thị trường. Khi pháp luật chỉ cho phép thực hiện những hình thức đã được liệt kê sẵn, doanh nghiệp sẽ bị hạn chế triển khai các hình thức mới, hoặc phải chờ cơ quan quản lý chấp thuận, từ đó làm chậm nhịp kinh doanh và giảm tính linh hoạt của thị trường.

Bên cạnh đó, cơ chế đăng ký khuyến mại hiện nay cũng bị VCCI nhìn nhận như một dạng “giấy phép con”. Dù thủ tục đã được đơn giản hóa so với trước đây, nhưng việc doanh nghiệp vẫn phải chờ xác nhận của cơ quan nhà nước trước khi triển khai chương trình khuyến mại tiếp tục tạo ra gánh nặng về thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Một điểm khác cũng được VCCI kiến nghị xem xét lại là quy định giới hạn mức tối đa về giá trị hàng hóa và mức giảm giá khuyến mại, hiện đang bị khống chế không quá 50%. Theo VCCI, việc đặt ra trần khuyến mại như vậy chưa thực sự phù hợp với thực tế thị trường và mục tiêu quản lý cũng chưa rõ ràng. Nếu mục đích là để ngăn chặn hành vi bán phá giá, thì biện pháp này đang chồng lấn sang phạm vi điều chỉnh của Luật Cạnh tranh, thay vì nên được xử lý bằng các công cụ chuyên ngành về cạnh tranh.

Từ những phân tích trên, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu bãi bỏ các ràng buộc và hạn chế đã lỗi thời đối với hoạt động khuyến mại, chuyển sang cách tiếp cận quản lý thông thoáng hơn, dựa trên nguyên tắc doanh nghiệp được tự do kinh doanh những gì pháp luật không cấm, qua đó thúc đẩy môi trường kinh doanh năng động và sáng tạo.

Không chỉ dừng ở lĩnh vực khuyến mại, VCCI cũng bày tỏ quan điểm đối với nội dung liên quan đến việc cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa trong dự thảo sửa đổi Luật Quản lý ngoại thương. Theo VCCI, đề xuất bổ sung tiêu chí tại Điều 34 của dự thảo hiện mới chỉ xây dựng tiêu chí chung cho Bộ Công Thương và UBND cấp tỉnh, nhưng lại chưa đề cập đến các tổ chức được Nhà nước ủy quyền.

Điều này làm dấy lên băn khoăn liệu trong tương lai, các tổ chức ngoài nhà nước có còn được tham gia cấp C/O hay không. VCCI cho rằng cần làm rõ nội dung này để tránh cách hiểu theo hướng thu hẹp chủ thể được cấp C/O, đi ngược lại chủ trương xã hội hóa dịch vụ công mà Đảng và Nhà nước đã xác định trong nhiều năm qua.

Theo VCCI, trên thực tế, các tổ chức được ủy quyền tại Việt Nam đã và đang thực hiện rất hiệu quả việc cấp hàng trăm nghìn bộ C/O mỗi năm mà không phát sinh khiếu nại hay tranh chấp quốc tế đáng kể. Mô hình cho phép các tổ chức ngoài nhà nước, như phòng thương mại, tham gia cấp C/O cũng là thông lệ phổ biến và đã chứng minh hiệu quả tại nhiều nền kinh tế lớn như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc hay Singapore.

VCCI nhấn mạnh, việc tiếp tục duy trì cơ chế này không chỉ phù hợp với chủ trương xã hội hóa dịch vụ công của Nhà nước, mà còn bảo đảm sự tương thích với thông lệ quốc tế, đồng thời góp phần giảm tải cho cơ quan quản lý nhà nước và nâng cao chất lượng dịch vụ cho doanh nghiệp xuất khẩu. Vì vậy, tổ chức này đề nghị dự thảo cần làm rõ chính sách theo hướng chủ thể cấp C/O phải bao gồm cả cơ quan nhà nước và các tổ chức được Nhà nước ủy quyền.

VCCI kỳ vọng, những góp ý này sẽ được Bộ Công Thương và cơ quan soạn thảo cân nhắc trong quá trình hoàn thiện dự thảo luật, qua đó tạo ra một khung pháp lý thông thoáng, ổn định và thuận lợi hơn cho cộng đồng doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.

Phương Thảo(t/h)