Tại địa phương hiện có hơn 50 giống hoa hồng khác nhau, được chia thành ba nhóm chính gồm giống nhỏ, trung bình và giống to; đồng thời phân theo giống nội (giống truyền thống) và giống ngoại (giống nhập mới). Nhóm hoa hồng cỡ lớn có các giống nổi bật như: Đỏ ớt, đỏ trường kỳ, đỏ Pháp, O’Hara đỏ, trắng ù, Ecuador… Nhóm trung bình gồm: Vàng ánh trăng, vàng mai, kem dâu, kem Hà Lan, đỏ cô dâu… Còn nhóm hoa hồng nhỏ có các giống phổ biến như: Đỏ sa, sen nhí, son môi…
Sau Tết Nguyên đán, bước vào mùa cao điểm dịp Lễ Quốc tế Phụ nữ 8/3, nông dân tại đây lại tất bật chăm sóc vườn hoa. Công việc hằng ngày gồm cắt tỉa cành, bón phân, phun thuốc, tưới nước và thu hoạch liên tục. Thời tiết hiện khá thuận lợi giúp hoa phát triển tốt, bông đẹp. Tuy nhiên, người trồng vẫn phải chú ý phòng trừ một số loại sâu bệnh như nhện đỏ, bọ trĩ, sâu ăn bông, bệnh đốm lá và phấn trắng.
Hoa hồng được thu hoạch định kỳ khoảng hai ngày một lần nên cần lượng lao động thường xuyên. Trung bình một lao động có thể chăm sóc và thu hoạch từ 0,2 đến 0,3 ha. Sau Tết, do nhiều lao động ngoại tỉnh chưa quay lại làm việc, không ít nhà vườn đang gặp tình trạng thiếu nhân công.
Trong mùa lễ năm nay, giá hoa hồng tại vườn dao động từ khoảng 3.000 đến 6.000 đồng mỗi bông tùy loại. Các giống nội thường có giá khoảng 3.000 đồng/bông, trong khi giống ngoại như Ecuador đỏ đạt mức khoảng 6.000 đồng/bông. Phần lớn sản phẩm được tiêu thụ thông qua các vựa thu mua theo hợp đồng hoặc giao dịch tự do; toàn phường hiện có khoảng 60 vựa hoạt động. Một số hộ có điều kiện đầu tư kho lạnh và phương tiện vận chuyển chuyên dụng đã tự sản xuất, đóng gói và phân phối trực tiếp đến thị trường hoặc các chợ đầu mối.
Hoa hồng Lang Biang được tiêu thụ rộng rãi trên khắp cả nước, từ Hà Nội, Hải Phòng đến TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Cần Thơ… Nhờ nhu cầu cao vào mùa lễ, giá bán khá ổn định, mang lại niềm phấn khởi cho người trồng. Trung bình mỗi hecta cho sản lượng khoảng 8.000 – 12.000 cành mỗi lần cắt, với lợi nhuận ước đạt từ 1,5 đến 2 tỷ đồng mỗi năm, góp phần nâng cao thu nhập và ổn định đời sống cho nông dân.
Nằm dưới chân dãy núi Lang Biang, địa phương có khoảng 67,95% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số như C’ho, Chill, ChRu, Êđê… Nhờ thay đổi tư duy sản xuất, nhiều hộ đã mạnh dạn chuyển đổi diện tích cà phê kém hiệu quả sang trồng hoa hồng, từ đó tạo nguồn thu nhập ổn định và bền vững hơn.
Hoa hồng có tên khoa học chung là Rosa sp., có nguồn gốc từ Bắc Mỹ và châu Á nhưng được du nhập sớm vào châu Âu. Sau khi bác sĩ Alexandre Yersin phát hiện cao nguyên Lang Biang, hoa hồng trở thành một trong những loài hoa đầu tiên được đưa vào Đà Lạt. Trong đó, giống hồng Pháp Rosier rouge – hoa màu đỏ cờ – xuất hiện từ cuối thế kỷ 19. Sau đó là giống hồng Bắc do nhà thực vật học người Pháp Auguste Chevalier phát hiện tại vùng Kinh Bắc và đặt tên khoa học là Rosa tonquinensis.
Hoa hồng Đà Lạt thuộc họ Rosaceae, nổi bật với màu sắc đa dạng và hương thơm đặc trưng. Một số giống phổ biến có thể kể đến như:Hồng Tezza: còn gọi là hồng siêu nụ, cây nhỏ gọn khoảng 30 cm nhưng ra hoa nhiều, màu sắc đa dạng như vàng, cam, hồng phấn, đỏ.
Hồng cổ Đà Lạt: mang vẻ đẹp sang trọng, hương thơm đậm, thân leo với các gam màu nhẹ nhàng như hồng phấn, vàng nhạt, trắng.
Hồng Sa Đéc (hồng nhung): là giống quen thuộc, nhưng khi trồng tại Đà Lạt thường có màu đỏ đậm, bông to và thơm hơn nhiều nơi khác.
Nhờ điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng phù hợp, nghề trồng hoa hồng tại phường Lang Biang – Đà Lạt đã trở thành nguồn kinh tế ổn định cho nhiều hộ nông dân. Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ rau hoặc cà phê kém hiệu quả sang hoa hồng được đánh giá là hướng đi đúng, phù hợp với đặc điểm tự nhiên của địa phương.
Hiện nay, nhiều hộ dân tại phường Lang Biang – Đà Lạt đã đầu tư mạnh vào sản xuất hoa hồng, với quy mô từ vài sào đến vài hecta. Các vườn hoa ngày càng ứng dụng công nghệ cao trong trồng trọt và bảo quản, giúp hoa giữ được độ tươi lâu, chất lượng đẹp và đáp ứng tốt nhu cầu thị trường.
Trước yêu cầu ngày càng cao về chất lượng và nguồn gốc sản phẩm, việc xây dựng thương hiệu “Hoa hồng LangBiang” được xem là bước đi quan trọng nhằm khẳng định vị thế của vùng hoa này. Năm 2021, tỉnh Lâm Đồng đã cho phép UBND huyện Lạc Dương (cũ) lập hồ sơ đăng ký nhãn hiệu chứng nhận “Hoa hồng LangBiang” và xác định bản đồ khu vực địa lý cho sản phẩm.
Song song đó, địa phương cũng ban hành quy chế quản lý và sử dụng nhãn hiệu nhằm đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa sản xuất và tiêu thụ, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và người dân trong quá trình trồng, thu mua và vận chuyển hoa trong và ngoài tỉnh.
Các hợp tác xã, tổ hợp tác và hộ dân sau khi được cấp quyền sử dụng nhãn hiệu sẽ được hỗ trợ quảng bá sản phẩm thông qua hội chợ, triển lãm và các chương trình xúc tiến thương mại. Mục tiêu là phát triển ngành trồng hoa hồng theo hướng bền vững, nâng cao giá trị kinh tế và mở rộng thị trường.
Trong thời gian tới, ngành hoa Đà Lạt nói chung và phường Lang Biang – Đà Lạt nói riêng sẽ tiếp tục phát triển theo hướng nông nghiệp công nghệ cao, ứng dụng công nghệ thông minh và sản xuất hữu cơ, đồng thời xây dựng chuỗi liên kết chặt chẽ từ sản xuất đến tiêu thụ nhằm tăng khả năng cạnh tranh và hướng tới xuất khẩu.
Hoàng Phương
