Theo đề xuất của UBND tỉnh Vĩnh Long, tuyến cao tốc có chiều dài khoảng 150 km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 100 km/h và tổng mức đầu tư dự kiến hơn 70.188 tỷ đồng theo hình thức PPP. Điểm đầu dự án kết nối với cao tốc Bến Lức - Long Thành tại xã Hưng Long, TP. HCM; điểm cuối kết nối với tuyến Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng tại khu vực TP. Sóc Trăng trước đây.
Đáng chú ý, tuyến đường được nghiên cứu đi qua nhiều địa phương quan trọng của vùng kinh tế phía Nam, gồm TP. HCM, Tây Ninh, Đồng Tháp, Vĩnh Long và Cần Thơ. Trong đó, đoạn qua Vĩnh Long chiếm chiều dài lớn nhất với hơn 79 km.
Theo tính toán sơ bộ, lưu lượng phương tiện trên hành lang tuyến hiện đạt khoảng 6.791 xe/ngày đêm và có thể tăng lên hơn 36.500 xe/ngày đêm vào năm 2050. Điều này cho thấy áp lực giao thông tại khu vực đang gia tăng nhanh chóng, trong khi hệ thống quốc lộ hiện hữu như Quốc lộ 1, Quốc lộ 60 hay các tuyến kết nối qua cầu Rạch Miễu thường xuyên quá tải, đặc biệt vào dịp lễ, Tết.
Việc hình thành thêm một trục cao tốc mới được đánh giá sẽ góp phần chia sẻ áp lực cho các tuyến hiện hữu, đồng thời tạo động lực thúc đẩy logistics, thương mại, du lịch và thu hút đầu tư cho toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Giới chuyên gia cũng cho rằng, tuyến cao tốc này sẽ tạo thêm không gian phát triển cho các địa phương ven biển, khu vực vốn còn nhiều dư địa nhưng hạ tầng kết nối chưa tương xứng.
Một điểm đáng chú ý khác là dự án được đề xuất triển khai theo hướng phân kỳ đầu tư nhằm phù hợp khả năng cân đối nguồn lực. Giai đoạn một dự kiến ưu tiên khoảng 71 km qua địa bàn Cần Thơ và Vĩnh Long. Các tuyến hiện hữu như Quốc lộ 57C, Quốc lộ 54, Quốc lộ 91B hay Quốc lộ 60 qua cầu Đại Ngãi Bridge và Rạch Miễu 2 Bridge sẽ được tận dụng, mở rộng để tăng hiệu quả kết nối với cao tốc Bắc - Nam phía Đông.
Trong bối cảnh nguồn lực đầu tư công còn hạn chế, phương án PPP được xem là hướng đi phù hợp nhằm huy động thêm nguồn vốn xã hội hóa cho phát triển hạ tầng. Tuy nhiên, theo đề xuất, ngân sách Nhà nước vẫn cần tham gia khoảng 49.600 tỷ đồng để bảo đảm tính khả thi tài chính cho dự án.
UBND tỉnh Vĩnh Long cũng kiến nghị điều chỉnh tiến độ đầu tư dự án sang giai đoạn 2026 - 2030 thay vì sau năm 2030 như quy hoạch hiện hành, đồng thời đề xuất được giao làm cơ quan có thẩm quyền triển khai giai đoạn một của dự án.
Nếu được thông qua và triển khai đúng tiến độ, đây sẽ là một trong những tuyến cao tốc quan trọng bậc nhất khu vực phía Nam, góp phần hoàn thiện mạng lưới giao thông liên vùng, mở rộng hành lang phát triển kinh tế và tạo cú hích mới cho Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn tới.
Hậu Thạch (t/h)
