Những ý kiến thảo luận về phân tích tình huống thời sự quốc gia làm nóng cả hội thảo khoa học “ xây dựng hòa bình và sự bình phục hậu quả - mâu thuẫn” đó chính là vấn đề nóng bỏng tranh chấp biển Đông của Trung Quốc trên Lãnh Hải của Việt Nam hiện nay.

Nằm trong chuỗi  5  diễn đàn hội thảo khao học bằng tiếng Anh đã diễn ra tại chùa Bái Đính, Ninh Bình, ngày 9 tháng 5 , chủ đề của hội thảo “ xây dựng hòa bình và sự bình phục hậu quả - mâu thuẫn” đã phân tích truyền tải đúng tinh thần từ bi, cứu khổ, hòa bình  của giáo lý đạo Phật.

Hội thảo xây dựng hòa bình và sự bình phục hậu quả- mâu thuẫn”

Tại buổi làm việc thứ hai trong chiều ngày 9 tháng 5 của Hội thảo, khi phân tích thực tế diễn biến hòa bình hiện nay của thế giới, đã nêu ra một vấn đề bảo vệ lãnh hải của Việt Nam trước những hành động đe dọa đến an ninh và an toàn cho tàu thuyền và vùng biển của Việt Nam.

Thượng tọa Thích Đức Thiện, phó Tổng thư ký Giáo Hội Phật giáo Việt Nam, Chánh văn phòng 1 GHPGVN, Tổng Thư ký Ban Tổ chức Veska 2014, kêu gọi :

“ Việt Nam là quốc gia yêu chuộng hòa bình, là dân tộc đã trải qua những giai đoạn đau thương mất mát do chiến tránh, Việt Nam thấu hiểu, trân trọng ý nghĩa và giá trị của hòa bình, tôn trọng công bằng, công lý và chính nghĩa. Với tinh thần đó, Tôi trân trọng đề nghị các vị Chư tôn giáo phẩm, các vị đại biểu Phật giáo, tăng ni phật tử, học giả, các bạn bè quốc tế yêu chuộng hòa bình trên thế giới lên tiếng phê phán hành động sai trái nêu trên của phía Trung Quốc, yêu cầu Trung Quốc rút ngay giàn khoan HD- 981 ra khỏi vùng biển của Việt Nam, tôn trọng quyền và lợi ích của các quốc gia ven biển theo quy định của Công ước của Liên Hợp Quốc về luật biển năm 1982, thực hiện đầy và đủ nghiêm túc tinh thần của tuyên bố về ứng xử của các bên của biển Đông (DOC) đảm bảo an toàn, an ninh hàng hải trên biển Đông, đồng thời kêu gọi Trung Quốc nhanh chóng  chấm dứt ngay những vi phạm chủ quyền lãnh hải của Việt Nam, góp phần duy trì hòa bình và ổn định trong khu vực.”

Tham luận trong hội thảo, luật sư quốc tế nghiên cứu đạo Phật, John M.Scorsine. Anttoney, nói : “Giải quyết vấn đề tranh chấp giữa các quốc gia để tìm câu giải đáp  cần nhìn  vào từng chi tiết nhỏ khi giải quyết một vấn đề diện rộng, quan trọng hơn cần nhìn thẳng vào  thể chế, công cụ đã nằm trong luật quốc tế nói về vấn đề này. Riêng về vấn đề biển đông của Việt Nam bị Trung Quốc dựng giàn khoan trái phép cần thiết lập rộng để trả lời, theo quan điểm của Phật Giáo khi tranh chấp của hai quốc gia sẽ được giải quyết không phải bằng sự xung đột mà bằng hòa bình, phải giải quyết dựa trên luật Quốc tế đã hiện hữu về vấn đề trên.”

Jamie Cresswell – Chủ tịch hiệp hội Phật giáo Châu Âu

“Hòa bình thế giới là  vấn đề rất quan trọng và chúng ta có đạt được như kỳ vọng hay không chúng ta phải xem nó là mối quan tâm hàng đầu và tất cả mọi người cần phải nỗ lực  hết mình để đạt được muc tiêu đó.

Về vấn đề Trung Quốc đưa giàn khoan, tàu và máy bay trực thăng xâm phạm lãnh hải Việt Nam, với tư cách là phật tử tôi thấy rằng vấn đề này Phật giáo đã thể hiện rõ, Phật giáo không khích lệ chiến tranh vì chiến đấu với nhau, tranh giành lãnh hải hay lãnh thổ, đạo Phật dạy chúng ta phải dùng phương pháp hòa đàm muốn như thế cả hai bên cùng phải ngồi lại, không nên gây hấn, không nên kiếm chuyện, phải tìm một giải pháp nào đó. Tất cả mọi người phải có trách nhiệm để thực hiện trách nhiệm quan trọng này, không làm tổn hại đến cả hai phía. Tôi tin tưởng rằng bằng cách tôn trọng luật pháp quốc tế, chúng ta sẽ đạt được hòa bình chung .

Với tư cách nhà lãnh đạo Phật giáo Châu Âu, tôi cho rằng chúng ta phải tôn trọng luật. Luật pháp là con đường duy nhất để chúng ta giải quyết các vấn đề mang tính tranh chấp và để loại trừ được những xung đột không cần thiết. Nỗ lực của chúng ta là làm sao để đạt được hòa bình, mỗi bên cần kiềm chế chính mình một cách tối đa. Từ góc độ Phật giáo chúng ta thấy vận mệnh con người mới là quan trọng, sự sống là quý giá, không nên khinh suất. Hãy dùng một hệ thống luật chung đã được cả quốc tế  thừa nhận để phân định tính đúng sai, từ đó tránh được sự sát hại và thủ tiêu lẫn nhau. Hòa bình của chúng ta chỉ đạt được khi chúng ta hiểu được và tôn trọng những quy tắc chung của quốc tế.

Ông Ricardo Toledo – Chủ tịch Hệ phái Kim cương thừa ở Argentina.

Đây là một sự đáng tiếc  rất  to lớn mà Trung Quốc đã làm với lãnh Hải Việt Nam.  Hơn nữa Việt Nam là một nạn nhân chiến tranh đã chịu nhiều mất, đau thương trong suốt chiều dài của lịch sử dân tộc, Trung Quốc đã nhiều lần gây tranh chấp, chiến tranh với Việt Nam. Mong sao Việt Nam được hòa bình bền vững để khổ đau không còn nữa và Việt Nam xứng đáng được như thế. Tôi cũng xin nói thêm cảm giác của tôi rất khó chịu. Theo lời phật dạy, tôi nghĩ rằng chúng ta ngồi với nhau thảo luận để tìm ra một giải pháp ôn hòa là cách tốt nhất . Chúng ta tham dự Vesak với tinh thần yêu chuộng hòa bình nhưng có nước nào đó không tuân thủ thì rất đáng tiếc.  Chính phủ Trung Quốc phải có sự tôn trọng luật pháp quốc tế một cách nghiêm chỉnh, không được thực hiện những hành vi gây thương tổn đến những quốc gia khác như Việt Nam. Tôi cho rằng chỉ có tôn trọng luật pháp thì mọi vấn đề mới được giải quyết dứt điểm.

Thượng tọạ T.S Sumana Siri - Chủ tịch Liên minh Phật giáo Singapore, Malaysia và Châu Âu, người tham gia nhiều tổ chức xã hội của Ấn Độ

Theo tôi bất kỳ quốc gia lớn hay nhỏ, cường quốc hay nước đang phát triển, nước nào cũng có độc lâp chủ quyền và sự vẹn toàn lãnh thổ, lãnh hải. Trong mấy ngày qua, tàu của Trung Quốc tấn công lãnh dải Việt Nam không chỉ là vấn đề quan ngại của Việt Nam mà còn là vấn đề quan ngại của thế giới. Chúng tôi, các lãnh đạo phật giáo cũng thấy đây là vấn đề quan ngại nghiêm trọng và chúng tôi cảm thấy việc làm như thế là không nên.

Quan điểm của tôi là tất cả các tổ chức Phật giáo bằng trách nhiệm của mình góp phần xây dựng hòa bình. Quan điểm của tôi là nếu các quốc gia láng giềng không mang lại hòa bình cho nhau thì đừng bao giờ xâm phạm lãnh thổ của nhau. Đó là triết lý mỗi quốc gia cần hiểu và tôn trọng. Ý niệm về một Liên Hợp Quốc là rất hay, tôi cho rằng chúng ta chưa đạt được tính LHQ đó cho nên để hướng đến điều đó chúng ta cần nhiều nỗ lực để mang lại hòa bình.

Tôi cho rằng luật là vấn đề quan trọng để duy trì hòa bình. Dĩ nhiên chúng ta phải tôn trọng luật pháp quốc tế vì những gì chúng ta là sai lầm đối với người khác, quốc gia khác  đến lúc nào đó tính phản hổi cũng sẽ ảnh hưởng đến chính mình. Tốt nhất mình tôn trọng để không phải nuối tiếc.  Tôi nghĩ Trung Quốc cần biết tôn trọng luật pháp quốc tế.

Huyền Trang trực tiếp từ đại lễ Phật đản LHQ (Vesak 2014)