Cụ thể, theo đánh giá của cơ quan hải quan, buôn lậu trên các tuyến tiếp tục diễn biến phức tạp trong dịp trong và sau Tết Bính Ngọ 2026. Trong đó, tuyến hàng không tuy chiếm tỷ lệ nhỏ nhưng thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó phát hiện. Riêng tháng đầu năm 2026, lực lượng hải quan đã bắt giữ 88 vụ vi phạm, trị giá gần 130 tỷ đồng, tập trung chủ yếu vào hành vi vận chuyển ma túy và hàng cấm qua đường hành khách xuất nhập cảnh từ một số quốc gia châu Á.

Tuyến đường biển vẫn là điểm nóng lớn nhất, chỉ riêng tháng 1/2026 đã chiếm trên một nửa tổng số vụ vi phạm trên tất cả các tuyến.

Lực lượng hải quan kiểm kê tang vật vụ buôn lậu hơn 65.000 thiết bị thuốc lá điện tử tại cửa khẩu quốc tế Cha Lo. Ảnh: CHQ
Lực lượng hải quan kiểm kê tang vật vụ buôn lậu hơn 65.000 thiết bị thuốc lá điện tử tại cửa khẩu quốc tế Cha Lo. Ảnh: CHQ

Thông tin trước báo chí, ông Đặng Văn Đức, Phó Chi cục trưởng Chi cục Điều tra chống buôn lậu (Cục Hải quan, Bộ Tài chính) cho biết, trong tháng 1/2026, đơn vị đã khởi tố 2 vụ án, trị giá hàng hóa lên tới hàng chục tỷ đồng.

Điển hình, Cục Hải quan vừa khởi tố vụ buôn lậu đặc biệt nghiêm trọng qua cửa khẩu quốc tế Cha Lo, thu giữ hơn 65.000 thiết bị thuốc lá điện tử và 3.389 lọ tinh dầu, tổng trị giá hàng hóa trên 9 tỷ đồng, thiết thực triển khai Nghị quyết 173/2024/QH15 về cấm thuốc lá điện tử.

Trước đó, ngày 26/10/2025 và 28/10/2025, Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 2 phối hợp Hải quan cửa khẩu quốc tế Cha Lo (Chi cục Hải quan khu vực IX) kiểm tra 2 tờ khai vận chuyển độc lập của Công ty TNHH Hợp Mạnh, đăng ký quá cảnh hàng hóa từ cửa khẩu quốc tế Móng Cái về Cha Lo.

Qua kiểm tra hồ sơ và hàng hóa thực tế, lực lượng hải quan phát hiện doanh nghiệp lợi dụng loại hình quá cảnh để hợp thức hóa việc vận chuyển hàng vi phạm. Các đối tượng sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như khai sai số lượng, không khai báo đầy đủ hàng hóa, tự lập hóa đơn và bảng kê, chèn ghép con dấu, chữ ký của doanh nghiệp phía Trung Quốc, khai gian tên hàng, chủng loại và trị giá nhằm qua mặt cơ quan chức năng.

Kết quả xác minh cho thấy, hàng hóa không giao dịch theo hợp đồng thương mại hợp pháp mà được mua gom từ Trung Quốc qua các nhóm WeChat, sau đó vận chuyển qua Việt Nam để đưa sang Lào tiêu thụ.

Ông Nguyễn Văn Đức cũng nhấn mạnh: Cơ quan hải quan xác định, thời gian tới sẽ tiếp tục tập trung nguồn lực cho công tác kiểm soát, đấu tranh từ sớm, từ xa, đồng thời tăng cường phối hợp liên ngành nhằm ngăn chặn buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả ngay từ khu vực biên giới, góp phần bảo vệ an ninh kinh tế và bảo đảm người dân đón Tết Bính Ngọ 2026 an toàn.

Tuấn Ngọc