Ông Vũ Duy Khánh, Giám đốc Trung tâm Phân tích của Smart Invest có những nhận định về tác động của giá dầu đến các kênh đầu tư khác nhau.

Ông Khánh dẫn thông tin cho biết xung đột Trung Đông đang làm gián đoạn khoảng 12,3 triệu thùng dầu, cao hơn nhiều so với 5,9 triệu thùng thời Cách mạng Iran 1979 và khoảng 2 triệu thùng từ xung đột Nga – Ukraine. Nghiên cứu cho thấy, nếu dầu vượt 138 USD/thùng trong 5–55 tuần, suy thoái gần như chắc chắn, kéo theo thất nghiệp tăng, tài sản giảm giá, chứng khoán đi xuống và bất động sản trầm lắng.

Giá dầu ảnh hưởng mạnh mẽ tới thị trường đầu tư, chứng khoán đã giảm khoảng 17%, thuộc nhóm giảm mạnh toàn cầu. Trong khi đó, vàng diễn biến ngược kỳ vọng: căng thẳng tăng thì vàng giảm, hạ nhiệt thì vàng tăng. Nguyên nhân là lạm phát cao đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ và lãi suất kỳ vọng tăng, hút dòng tiền về tài sản USD; đồng thời một số ngân hàng trung ương bán vàng để ổn định nội tệ. Trong ngắn hạn, ông Khánh cho biết sẽ hình thành quy luật: căng thẳng tăng thì dầu tăng, vàng và chứng khoán giảm; căng thẳng giảm thì dầu giảm, vàng và chứng khoán tăng.

Vị chuyên gia đưa ra 3 kịch bản về giá dầu và tác động đến thị trường đầu tư:

Ở kịch bản tích cực, nếu xung đột sớm hạ nhiệt, giá dầu có thể ổn định quanh 80 USD/thùng, khó quay về mức 65 USD/thùng do nguồn cung đã thay đổi. Khi đó, chứng khoán thường phục hồi sớm nhất, sau đó dòng tiền có thể lan sang bất động sản, tương tự giai đoạn Covidt-19 khi chứng khoán hồi phục trước, rồi bất động sản theo sau.

Ngược lại, kịch bản tiêu cực là xung đột leo thang mạnh, thậm chí eo biển chiến lược bị phong tỏa. Khi đó, giá dầu có thể lên 150–160 USD/thùng, kéo kinh tế toàn cầu vào suy thoái. Hầu hết các kênh tài sản sẽ giảm giá, tiền mặt trở thành lựa chọn ưu tiên ("cash is king"), nhà đầu tư gần như chỉ còn kênh gửi tiết kiệm để bảo toàn vốn. Tuy nhiên, đây là kịch bản ít được kỳ vọng.

Kịch bản trung tính là xung đột duy trì ở mức vừa phải, các tuyến vận tải vẫn hoạt động (dù chi phí tăng), không có tấn công lớn vào hạ tầng dầu khí. Khi đó, lưu lượng qua eo biển có thể phục hồi khoảng 70–80%, giá dầu dao động quanh 90 USD/thùng. Trong bối cảnh này, vàng có xu hướng giảm, bất động sản vẫn gặp khó, còn chứng khoán phân hóa và không dễ đầu tư. Chiến lược phù hợp là ưu tiên nhóm phòng thủ như phân bón, hàng tiêu dùng thiết yếu (lương thực – thực phẩm), thay vì các ngành mang tính chu kỳ cao.

Về độ trễ, theo chuyên gia tại Smart Invest, chứng khoán phản ứng gần như ngay lập tức với biến động giá dầu và tin chiến sự, thậm chí có thể quá đà ở giai đoạn đầu (biến động mạnh tới 70–100 điểm), trước khi dần ổn định. Ngược lại, bất động sản có độ trễ lớn: dù lãi suất đã lên 14–15%, thị trường vẫn phản ứng chậm và thường cần vài năm để thể hiện rõ xu hướng. Vì vậy, tác động từ giá dầu lên bất động sản đến muộn hơn đáng kể so với chứng khoán.

Thu Trang