Theo Công an tỉnh Nghệ An, lợi dụng sự bùng nổ của xu hướng mua sắm trực tuyến, nhiều khách hàng hiện nay vẫn giữ thói quen bình luận công khai số điện thoại cá nhân ngay trên các phiên livestream để được tư vấn, chốt đơn hàng nhanh chóng hoặc đăng ký nhận các chương trình ưu đãi. Nắm bắt được kẽ hở này, các đối tượng lừa đảo đã túc trực, theo dõi các phiên livestream có lượng người tương tác lớn để thu thập trái phép dữ liệu cá nhân của người mua hàng.
Ngay sau khi có được số điện thoại, các đối tượng lập tức gọi điện cho nạn nhân, mạo danh là chủ cơ sở kinh doanh, nhân viên chốt đơn hoặc nhân viên của các đơn vị giao hành nhanh. Bằng kịch bản được chuẩn bị kỹ lưỡng, chúng thông báo khách hàng may mắn trúng các phần quà giá trị, nhận được mã giảm giá đặc biệt hoặc được miễn phí vận chuyển, đồng thời yêu cầu khách hàng xác nhận thông tin đơn hàng.
Điểm mấu chốt trong thủ đoạn này là việc các đối tượng liên tục sử dụng lời lẽ thúc giục, tạo ra áp lực về mặt thời gian để gây tâm lý vội vàng, mất cảnh giác cho nạn nhân. Khi khách hàng đã sập bẫy tâm lý sợ mất cơ hội nhận ưu đãi, chúng sẽ yêu cầu nạn nhân phải nhanh chóng chuyển tiền đặt cọc để giữ đơn hàng hoặc thanh toán trước các khoản phí vận chuyển.
Tinh vi và nguy hiểm hơn, các đối tượng còn lừa nạn nhân đọc mã xác thực OTP, cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng hoặc dụ dỗ nhấn vào các đường link lạ chứa mã độc với vỏ bọc "xác nhận đơn hàng trực tuyến". Ngay khi nạn nhân thực hiện theo các chỉ dẫn này, quyền kiểm soát thiết bị hoặc tài khoản ngân hàng sẽ bị đánh cắp, dẫn đến việc toàn bộ tài sản trong tài khoản bị chiếm đoạt chỉ trong tích tắc.
Để giúp người dân chủ động phòng tránh, cơ quan chức năng chỉ rõ những dấu hiệu nhận biết đặc trưng của thủ đoạn lừa đảo này. Cụ thể, các cuộc gọi giả mạo thường có tính chất hối thúc, ép buộc khách hàng phải chốt đơn và chuyển tiền ngay lập tức. Đối tượng luôn hướng dẫn người mua thực hiện giao dịch chuyển tiền qua các số tài khoản cá nhân lạ, nằm ngoài hệ thống thanh toán chính thức của nền tảng thương mại điện tử.
Bên cạnh đó, việc hứa hẹn tặng những món quà có giá trị lớn bất thường, thông báo nội dung ưu đãi không hề trùng khớp với những gì người bán đã công bố trên livestream, hoặc từ chối xác nhận thông tin qua hệ thống tin nhắn chính thức của gian hàng cũng là những dấu hiệu lừa đảo vô cùng rõ nét.
Trước những diễn biến phức tạp của loại tội phạm này, Công an tỉnh Nghệ An khuyến cáo, người tiêu dùng cần nâng cao ý thức tự bảo vệ dữ liệu cá nhân trên không gian mạng. Người dân tuyệt đối không để lại số điện thoại, địa chỉ nhà riêng hay thông tin cá nhân một cách công khai dưới phần bình luận của các phiên livestream. Mọi hoạt động trao đổi, chốt đơn hàng chỉ nên được thực hiện thông qua việc nhắn tin trực tiếp vào trang fanpage hoặc gian hàng chính thức của cơ sở kinh doanh.
Đồng thời, cơ quan công an nhấn mạnh, người dân tuyệt đối không chuyển tiền cọc theo yêu cầu từ các cuộc gọi lạ, không cung cấp mã OTP, mật khẩu tài khoản ngân hàng cho bất kỳ ai dưới mọi hình thức. Khi nhận được các cuộc gọi thông báo trúng thưởng hoặc yêu cầu xác nhận đơn hàng có dấu hiệu nghi vấn, người dân cần bình tĩnh, tạm dừng mọi giao dịch và chủ động liên hệ lại với cơ sở kinh doanh qua các kênh liên lạc minh bạch để xác minh làm rõ, tránh trở thành nạn nhân của các đối tượng lừa đảo.
Thành Nam
