Bản sắc xứ Nghệ trong ca khúc “Giai Lạc yêu thương”
Trong ca khúc của tác giả Lê Tuyển, Giai Lạc hiện lên trước hết là miền quê đậm chất văn hóa dân gian xứ Nghệ nói chung và xã địa phương này nói riêng với dân ca, tuồng, chèo, ví giặm. Những địa danh như: Đền Đức Hoàng, đình Hương, rú Tháp, đình Mõ, đình Sừng… được nhắc đến như những “ký ức sống”, góp phần khắc họa chiều sâu lịch sử và truyền thống hiếu học của vùng đất này.
Không chỉ là lời ca về tình yêu quê hương, ca khúc “Giai Lạc yêu thương” phản ánh hành trình hình thành, phát triển của xã Giai Lạc mới, một đơn vị hành chính được thành lập theo chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy, mở ra kỳ vọng về một vùng quê đoàn kết, đổi mới và giàu bản sắc.
Bài hát không chỉ là sự hoài niệm mà còn mang tính khái quát cao về không gian văn hóa – lịch sử của địa phương. Những hình ảnh như: “Lỵ sở Quỳ Lăng”, “Đông Thành bát cảnh”, “Phủ Thờ”, “Đập Quản Hài” được đưa vào ca từ tạo nên bức tranh tổng thể về một vùng đất vừa cổ kính vừa giàu sức sống. Đây là cách kể chuyện bằng âm nhạc, nơi mỗi địa danh trở thành một mảnh ghép của bản sắc cộng đồng.
Điểm nổi bật của ca khúc nằm ở sự chuyển biến mạch cảm xúc từ ký ức gian khó sang niềm tự hào về hiện tại. Những câu hát nhắc lại thời “khoai sắn qua ngày gian khó” như một lát cắt lịch sử, đối lập với hình ảnh hôm nay “Đường rộng, cây xanh, lúa tốt, nhà cao”. Chính sự đối lập này làm nổi bật hành trình đổi mới của quê hương, phản ánh quá trình phát triển nông thôn trong bối cảnh mới.
Ở góc độ nghệ thuật, bài hát sử dụng ngôn ngữ giản dị, gần gũi nhưng giàu tính biểu tượng. Nhịp điệu thiết tha, mang âm hưởng dân ca, giúp ca khúc dễ đi vào lòng người, đồng thời góp phần giữ gìn và lan tỏa giá trị văn hóa xứ Nghệ. Về mặt xã hội, ca khúc đóng vai trò như một “tuyên ngôn cảm xúc” của cộng đồng, nơi người dân nhận diện quá khứ, khẳng định hiện tại và hướng tới tương lai.
Từ những giai điệu chân thành, “Giai Lạc yêu thương” không chỉ là lời ca về một vùng quê mà còn là thông điệp về sự đoàn kết và khát vọng phát triển của xã Giai Lạc mới. Trong bối cảnh địa phương đang bước vào giai đoạn chuyển mình sau sắp xếp hành chính, ca khúc trở thành tiếng nói tinh thần, góp phần hun đúc niềm tự hào và niềm tin của người dân vào hành trình xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp.
Tác giả Lê Tuyển được biết đến là một người con của xã Giai Lạc với nhiều sáng tác âm nhạc mang đậm tình yêu quê hương xứ Nghệ. Trong hành trình sáng tác, Anh đã cho ra đời nhiều ca khúc giàu cảm xúc như: Yêu xứ Nghệ yêu anh, Nghệ An miền quê đẹp tự hào, Hậu Thành quê mẹ, Lăng Thành miền quê nhớ, Quê ơi con muốn trở về, góp phần lan tỏa hình ảnh con người và vùng đất Nghệ An mộc mạc, nghĩa tình.
Không dừng lại ở đó, tác giả hiện đang tiếp tục hoàn thiện và chuẩn bị thu âm, xuất bản một số ca khúc mới như: Về với mẹ, Phan Đăng Lưu mái trường yêu thương, Ngôi sao sáng mãi, Thành Vinh mùa thu, cho thấy niềm đam mê sáng tác bền bỉ và sự gắn bó sâu nặng với quê hương.
Xã Giai Lạc mới, khát vọng phát triển
Xã Giai Lạc được thành lập theo Nghị quyết số 1678/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, trên cơ sở sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của ba xã Hậu Thành, Lăng Thành và Phúc Thành.
Trước đó, trong Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Nghệ An, địa bàn này từng được dự kiến mang tên Yên Thành 7. Sau khi chính thức đi vào hoạt động, xã Giai Lạc có diện tích tự nhiên 88,58 km², quy mô dân số hơn 35.700 người, trở thành một trong những xã mới có quy mô lớn của khu vực.
Nằm ở vùng bán sơn địa, cách trung tâm Thành phố Vinh cũ khoảng 60 km về phía Tây Bắc, xã Giai Lạc không chỉ mang trong mình bề dày lịch sử từ thời phong kiến mà còn là vùng đất học nổi tiếng.
Xã Giai Lạc có các hệ thống di tích lịch sử – văn hóa, tâm linh nổi tiếng được xếp hạng là di tích lịch sử cấp quốc gia. Trong đó, Đền Đức Hoàng là di tích tâm linh nổi tiếng của vùng, gắn với truyền thống tín ngưỡng và sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Ngoài ra còn có đình Hương, nơi thờ thành hoàng làng, gắn với lịch sử hình thành làng xã và các lễ hội truyền thống; đình Mõ, đình Sừng Sừng là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia với các thiết chế văn hóa làng cổ, phản ánh đời sống tín ngưỡng và tổ chức cộng đồng qua nhiều thế hệ.
Bên cạnh các đình làng, Giai Lạc còn có Phủ Thờ, là không gian tâm linh cổ kính, thường được nhắc đến trong các câu chuyện dân gian và sinh hoạt tín ngưỡng địa phương. Nhà thờ Đạo, cũng là công trình tôn giáo tiêu biểu, thể hiện sự đa dạng văn hóa – tín ngưỡng của cư dân vùng bán sơn địa.
Giai Lạc còn có các danh thắng, cảnh quan và địa danh tự nhiên như: Rú Tháp, khu vực đồi núi, gắn với cảnh quan tự nhiên và các truyền thuyết dân gian; Đập Quản Hài, là công trình thủy lợi, đồng thời là điểm sinh thái, cảnh quan quen thuộc với người dân; Động Mồng Gà nổi tiếng là ngọn núi cao nhất của huyện Yên Thành cũ, có giá trị về địa hình và gắn với các câu chuyện địa phương. Hồ Diệu Ốc đẹp mê đắm lòng người với những đường uốn lượn, nước trong xanh và sen nở rực một vùng vào dịp mùa hè được xem là “Đông Thành bát cảnh” (8 cảnh đẹp nổi tiếng của huyện Đông Thành cũ).
Giai Lạc còn có không gian văn hóa – lịch sử rộng hơn với lỵ sở Quỳ Lăng, được xem là dấu tích hành chính – lịch sử quan trọng, phản ánh vai trò của vùng đất trong tiến trình phát triển khu vực. Lỵ sở này có từ thời nhà Đường đô hộ năm 627, vốn là lỵ sở vùng Hoan Diễn (gồm huyện Đông Thành, Diễn Châu và một phần Quỳnh Lưu ngày nay).
Với việc sáp nhập các đơn vị hành chính đã tạo nên một không gian phát triển rộng mở hơn, giúp khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, con người và truyền thống văn hóa lâu đời.
Sự hình thành xã mới cũng là bước đi quan trọng nhằm tinh gọn bộ máy quản lý, nâng cao hiệu quả điều hành và tạo điều kiện để đầu tư đồng bộ hạ tầng. Đây chính là nền tảng để Giai Lạc bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu xây dựng vùng quê nông thôn hiện đại, giàu bản sắc và bền vững.
Từ nền tảng lịch sử, con người hiếu học và tinh thần đoàn kết cộng đồng, xã Giai Lạc hôm nay đang từng bước khẳng định vị thế của một vùng đất năng động, giàu bản sắc. Không chỉ là bản hòa ca của ký ức và hiện tại, “Giai Lạc yêu thương” còn mở ra niềm tin về tương lai, nơi mỗi người dân chung tay vun đắp quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp và bền vững.
Lê Quyết
