"Chủ hộ" làm hợp đồng chuyển nhượng số tài sản chung rất lớn mà không có sự đồng ý của các thành viên khác trong gia đình; tuy nhiên, công chứng viên vẫn công chứng?

Ông Võ Hữu

Điều nguy hiểm hơn là trước, trong và sau thời điểm chủ hộ chuyển nhượng thì đã được cho là mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi. Điều vô lý này đã diễn ra ở Phòng Công chứng Hố Nai, đẩy một gia đình vào hoàn cảnh bi đát khi tài sản bị chiếm đoạt một cách trái phép.

Bản hợp đồng “kỳ lạ”!

Theo nội dung đơn của bà Hồ Thị Trang (trú tại xã Suối Tre, TX. Long Khánh, Đồng Nai) thì: Đầu năm 1996, hai vợ chồng bà được phổ biến chính sách về giao đất để trông cây gây rừng và giao khoán đất để sản xuất. Sau khi nghe phổ biến, gia đình đã họp bàn và quyết định để chồng bà là ông Võ Hữu đại diện đứng ra ký kết hợp đồng khoán đất số 03/LT ngày 15/8/1996 với Lâm trường Hiếu Liêm (nay là Khu bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai).

“Sau khi được lâm trường bàn giao đất với diện tích 27,5 ha (sau này khai phá thêm thành 39,5 ha), gia đình tôi đã tiến hành trồng cây cao su trên toàn bộ diện tích đất nhận khoán. Toàn bộ tiền vốn đầu tư, thuê đất và các khoản ủng hộ đóng góp khác tại địa phương đều do gia đình thực hiện theo Hợp đồng nhận khoán từ năm 1996. Sau đó, chồng tôi (ông Võ Hữu) là người trực tiếp đứng ra quản lý khai thác và điều hành mọi hoạt động của vườn cây”, bà Trang cho biết.

Do khối lượng công việc là rất lớn nên dù đã huy động anh em con cháu trong nhà, gia đình bà vẫn phải thuê thêm một số nhân công địa phương và nơi khác cùng tham gia trồng, chăm sóc. Trong số nhân công được thuê, có bà Hồ Thị Đô (SN 1960, trú tại xã Bảo Quang, TX. Long Khánh, Đồng Nai).

Cũng theo đơn của bà Trang thì: Đến giữa năm 2009, ông Võ Hữu (là một thương binh, cựu tù chính trị Phú Quốc) đã bị tai biến mạch máu não nên sức khỏe bị suy kiệt. Để bảo đảm tiến độ công việc nên gia đình có thỏa thuận miệng giao cho bà Đô tiếp tục trông coi quản lý, sau đó nộp lại lợi nhuận cho gia đình bà Trang (gia đình bà Trang trả lương hàng tháng cho bà Đô).

Tuy nhiên, đến cuối năm 2010, khi gia đình bà Trang cho người xuống tiếp nhận và quản lý vườn cao su thì bà Đô ngăn cản và cho rằng vườn cao su này đã được ông Võ Hữu chuyển nhượng cho bà Đô. Bằng chứng được bà Đô đưa ra là “Văn bản thỏa thuận chuyển nhượng hợp đồng giao khoán đất để trồng cây nông nghiệp, cây công nghiệp” ký ngày 27/10/2010, có nội dung ghi bên chuyển nhượng là ông Võ Hữu và bên được chuyển nhượng là bà Hồ Thị Đô với diện tích: căn cứ theo Hợp đồng giao khoán ngày 15/8/1996 (giữa hộ ông Võ Hữu và Lâm trường Hiếu Liêm) với số tiền là 12 tỷ đồng. Hợp đồng này đã được bà Trần Thị Thu Thủy, lúc bấy giờ là công chứng viên Văn phòng Công chứng Hố Nai công chứng (hiện bà Thủy là Trưởng văn phòng Thừa phát lại Biên Hòa), mặc dù chưa nhận được bất kỳ sự đồng ý nào của các thành viên khác trong gia đình bà Trang.

Phát hiện sự việc động trời nêu trên, ngay lập tức gia đình bà Trang đã cho người đi xác minh, ngăn chặn và gửi đơn đến các cơ quan chức năng tỉnh Đồng Nai với nội dung tố cáo bà Hồ Thị Đô về hành vi “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. Đồng thời, tố cáo bà Trần Thị Thu Thủy về hành vi công chứng trái pháp luật, “tiếp tay” cho bà Đô lừa đảo, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của gia đình bà Trang.

Có dấu hiệu vi phạm Luật Hình sự?

Không chỉ vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật, Bản thỏa thuận mà bà Đô cho rằng đã ký với ông Hữu còn có một loạt dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng Luật Hình sự. Cụ thể, tại điều 6 của Bản thỏa thuận có ghi: “Đã thông báo cho bên giao khoán biết việc chuyển nhượng hợp đồng khoán này và cam kết việc chuyển nhượng này đã được sự đồng ý của bên giao khoán”. Tuy nhiên, tại Văn bản số 02/TB.KBTTNVHĐN-KTLS ngày 28/5/2014 của Khu bảo tồn thiên nhiên văn hóa Đồng Nai đã khẳng định, Bản thỏa thuận chuyển nhượng ngày 27/10/2010 có nội dung không đúng với thực tế và chưa thông báo thực tế, bởi ông Võ Hữu chưa hề thông báo cũng như xin phép Khu bảo tồn về việc chuyển nhượng này.

Ngoài ra, Văn bản số 02 nêu trên của Khu bảo tồn cũng khẳng định: “Hộ nhận khoán không được tự ý chuyển nhượng hợp đồng giao - nhận khoán với bất kỳ hình thức nào nếu không được sự chấp thuận bằng văn bản của bên giao khoán. Việc hộ nhận khoán tự ý cắt diện tích đất nhận khoán giao lại cho người thân trực tiếp quản lý sử dụng hoặc tự ý sang nhượng đất hợp đồng nhận khoán cho người khác, không được sự đồng ý của bên giao khoán là hành vi vi phạm hợp đồng đã ký và vi phạm Nghị định 01/CP”. Như vậy, có thể thấy, việc chuyển nhượng giữa ông Hữu với bà Đô (nếu có) đã vi phạm các điều khoản mà ông Hữu ký với Lâm trường Hiếu Liêm trước đây (Khu bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai hiện nay).

Ngoài ra, bà Trang còn khẳng định, bút tích và chữ ký trên bản thỏa thuận không giống với chữ ký của ông Võ Hữu. Không những thế, tại cuối Bản thỏa thuận có ghi dòng chữ sơ sài nguệch ngoạc “Đã nhận đủ tiền nêu trên”. 12 tỷ đồng là số tiền rất lớn, vậy mà không có biên nhận, không có thời gian và địa điểm trả tiền mà chỉ có vài chữ đơn giản như vậy? “Lúc đó, chồng tôi đã mất năng lực nhận thức, còn gia đình tôi cũng không biết và chưa hề nhận một đồng nào như nội dung ghi trong giấy chuyển nhượng”, bà Trang bức xúc.

Thêm một bằng chứng nữa khẳng định sự mờ ám của Bản thỏa thuận chuyển nhượng ngày 27/10/2010 đó là: Ngày 17/3/2014, cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Nai đã ký Quyết định trưng cầu giám định pháp y tâm thần số 63/QĐ-PC45. Theo đó, Viện Giám định Pháp y Tâm thần TW - Phân viện phía Nam đã ra kết luận “Về pháp luật: khi ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất vào ngày 27/10/2010, đương sự không có năng lực nhận thức và điều khiển hành vi (mất năng lực hành vi dân sự)”.

Tiếp đó, đến ngày 10/6/2014, TAND TX. Long Khánh đã ra Quyết định trưng cầu giám định số 10/2014/QĐ-TCGĐ về việc trưng cầu giám định đối với ông Võ Hữu. Kết quả giám định sau đó cho thấy: Từ năm 2007 trở về trước, đương sự đã mắc bệnh cao huyết áp, có biến chứng tai biến mạch máu não; từ ngày 15/10/2010 đến nay, đương sự bị mất trí trong bệnh mạch máu. Từ cơ sở này, ngày 14/7/2014, TAND TX. Long Khánh đã ra quyết định tuyên bố ông Võ Hữu mất năng lực hành vi dân sự.

Tại buổi làm việc với phóng viên, ông Nguyễn Phúc Kỳ, Trưởng Văn phòng Công chứng Hố Nai cũng thừa nhận việc chủ hộ ký hợp đồng chuyển nhượng tài sản mà không có sự đồng ý của các thành viên trong gia đình là sai pháp luật.

Như vậy, câu hỏi đặt ra là: Nếu ông Võ Hữu đã mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi thì làm sao ông có thể lập và ký được “văn bản thỏa thuận chuyển nhượng hợp đồng giao khoán đất để trồng cây nông nghiệp, cây công nghiệp” ngày 27/10/2010 với bà Đô? Vì sao không có sự đồng ý của các thành viên trong gia đình mà công chứng viên vẫn công chứng bản thỏa thuận? Có hay không việc giả mạo chữ ký của ông Hữu trong bản thỏa thuận, cũng như việc lợi dụng ông Hữu mất năng lực hành vi dân sự để “cấu kết” nhằm chiếm đoạt tài sản của gia đình bà Trang như lời bà Trang tố cáo?

Qua bài viết này, chúng tôi đề nghị Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Nai vào cuộc nhằm bảo vệ tài sản và lợi ích hợp pháp của gia đình bà Trang.

Nhóm PV điều tra