Theo kết luận từ cơ quan điều hành EU thì thuật toán đề xuất của TikTok đã tạo ra một vòng lặp gây nghiện bằng cách liên tục thưởng cho người dùng những nội dung mới lạ. Cơ chế này khiến não bộ hoạt động ở chế độ tự động và thúc đẩy hành vi cuộn trang không ngừng nghỉ hay còn gọi là vòng lặp dopamine.
Giới chức Liên minh châu Âu khẳng định, TikTok đã vi phạm các nguyên tắc an toàn khi không đánh giá đầy đủ tác động của thiết kế nền tảng đối với trẻ em và các nhóm dễ bị tổn thương. Đặc biệt, EC chỉ ra rằng, nền tảng này đã phớt lờ những cảnh báo nghiêm trọng về tình trạng trẻ em sử dụng ứng dụng xuyên đêm gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe thể chất và tinh thần.
Trước những rủi ro hiện hữu thì Ủy ban châu Âu đang xem xét buộc TikTok phải thực hiện những thay đổi cốt lõi trong cách thức vận hành. Các yêu cầu can thiệp được đề xuất bao gồm những điểm chính sau đây.
Vô hiệu hóa hoặc hạn chế cơ chế cuộn vô tận nhằm giảm thiểu thời gian sử dụng thụ động.
Áp dụng thời gian nghỉ màn hình bắt buộc để ngắt quãng vòng lặp gây nghiện của người dùng.
Điều chỉnh hệ thống thuật toán đề xuất để giảm tính lôi kéo và ưu tiên các nội dung lành mạnh hơn.
Tăng cường các công cụ kiểm soát cho phụ huynh để giám sát hoạt động của trẻ vị thành niên chặt chẽ hơn.
Đáp lại các cáo buộc từ phía EU thì đại diện TikTok cho rằng, những kết luận này là vô căn cứ và sai lệch đồng thời tuyên bố sẽ sử dụng các biện pháp pháp lý để bảo vệ quyền lợi của mình. Tuy nhiên, nếu không chứng minh được sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của DSA thì TikTok có thể phải đối mặt với mức phạt lên tới 6% doanh thu toàn cầu tương đương hàng tỷ USD.
Động thái mạnh mẽ này của Liên minh châu Âu cho thấy sự gia tăng sức ép quản lý đối với các tập đoàn công nghệ lớn sau án phạt dành cho mạng xã hội X vào năm ngoái. EU đang khẳng định quan điểm đặt sức khỏe tâm thần của cộng đồng lên trên lợi ích kinh tế thu được từ các thuật toán gây nghiện. Việc buộc TikTok phải thiết kế lại trải nghiệm người dùng có thể tạo ra một tiền lệ mới cho việc quản lý các mạng xã hội trên toàn cầu trong tương lai gần.
Tâm An
