THCL Động thái tăng lãi suất huy động bình quân lên mức 5,76% của các NHTM cho thấy nền kinh tế đang có dấu hiệu “ấm lại”. Việc người dân đang dịch chuyển một phần nguồn vốn nhàn rỗi sang kênh đầu tư BĐS và CK - buộc các NHTM phải tìm cách giữ chân khách hàng.

Lãnh đạo NHNN nhận định, lãi suất từ nay đến cuối năm sẽ tiếp tục ổn định

Dòng vốn  đang dịch chuyển

Cuối tháng 6, thị trường lãi suất đã chứng kiến những bước dịch chuyển khác thường. Lãi suất huy động bình quân trên thị trường đã tăng lên 5,76% vào thời điểm cuối tháng 6 (cao hơn 0,07% so với tháng 5).

Lãi suất cho vay bình quân cũng tăng thêm 0,02%, lên mức 9,69%. Thực tế, Agribank và BIDV đã tăng 0,1 - 0,5% lãi suất huy động ở một số kỳ hạn. Một số NHTM như EIB, MB, OCB, STB, DAB, HB Bank, Maritime bank… đã tăng lãi suất ngắn hạn (1 - 12 tháng) thêm 0,05 - 0,5%. Trái ngược với xu hướng tăng lãi suất của VND, lãi suất huy động bằng USD bình quân vẫn ổn định ở mức 0,75%. Thậm chí, Maritime Bank còn hạ lãi suất huy động bằng USD, giảm 0,01 - 0,02% xuống mức 0,73 - 0,74%.

lãi suất cho vay bình quân của các NHTM cũng đã tăng 0,02%, lên 9,69% so với mức 9,67% trong tháng 5. Tuy nhiên, động thái điều chỉnh cho vay của mỗi NHTM lại khác nhau. Nếu như VCB tăng lãi suất cho vay ngắn hạn, thì EIB lại hạ lãi suất cho vay ngắn hạn nhưng nâng lãi suất cho vay dài hạn.

Nhận xét về việc điều chỉnh lãi suất của các NHTM, TS. Nguyễn Trí Hiếu cho biết, có nhiều lý do khiến các NH đẩy lãi suất huy động tăng trở lại. Trước hết, phải kể đến việc nguồn vốn huy động của hệ thống NH đang khá dồi dào, song nền kinh tế đang trong giai đoạn phục hồi nên các NHTM vẫn sẽ mạnh tay cho vay. Vì vậy, việc điều chỉnh tăng lãi suất huy động để giữ chân khách hàng là hoàn toàn phù hợp. Số liệu của Vụ Tín dụng (NHNN) cũng cho thấy, tính đến cuối tháng 5, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống NH đạt 4,8% (cùng thời gian này năm trước, con số mới chỉ đạt 1,31% và phải đến hết tháng 7/2014, tăng trưởng tín dụng mới đạt 3,6%). Tuy nhiên, khi các NHTM cho vay càng nhiều, họ sẽ cần thêm vốn bổ trợ cho hoạt động này.

Một số chuyên gia tài chính lại cho rằng, việc thị trường BĐS và CK đang phục hồi cũng là một trong những lý do tác động đến mặt bằng lãi suất. Bởi một lượng nhàn rỗi đang được khách hàng dịch chuyển từ nguồn gửi tiết kiệm tại các NH sang những kênh này để đầu tư mới như CK hay BĐS. Để giữ chân khách hàng, các NHTM buộc phải tính đến phương án tăng lãi suất…

Lãi suất “kéo” chi phí tăng cao

Theo các chuyên gia kinh tế, khi lãi suất huy động tăng, lãi suất cho vay sẽ sớm tăng theo. Độ trễ để điều chỉnh lãi suất đầu ra cũng không kéo dài từ 3 - 6 tháng như trước đây, mà có thể chỉ là thời hạn 1 tháng do nhu cầu vốn đang ở mức cao.

TS. Hiếu cho hay, lãi suất có thể ảnh hưởng đến lạm phát, vì khi đi vay với lãi suất cao hơn, chi phí vốn của DN tăng lên, từ đó kéo theo chi phí sản xuất và giá thành tăng theo.

Động thái tăng lãi suất của các NHTM đã khiến nhiều DN, nhất là các DNNVV “đứng ngồi” không yên. Đại diện một DN hoạt động trong lĩnh vực sản xuất hàng XK cho biết, những DN nhỏ dễ bị ảnh hưởng nhất khi lãi suất NH đột ngột tăng cao. Tại thời điểm này, mức tăng lãi suất chỉ 0,2 - 0,3%, chưa có nhiều tác động xấu. Tuy nhiên, nếu lãi suất NH dự kiến tăng từ 0,5 - 0,75% thì việc các DN gặp khó khăn là điều dễ nhận thấy.

Trên thực tế, mặt bằng lãi suất huy động 6 tháng đầu năm nay vẫn tiếp tục giảm thêm 0,2 - 0,5%/năm. Một số NHTM điều chỉnh tăng lãi suất huy động kỳ hạn ngắn là do trước đây, các NH này giảm sâu lãi suất huy động nên phải điều chỉnh tăng lên ngang với mặt bằng chung. Thống kê của NHNN cho thấy, lãi suất 6 tháng đầu năm tiếp tục ổn định. NHNN đã điều chỉnh giảm hợp lý lãi suất cho vay một số chương trình tín dụng khoảng 0,5 - 0,6%/năm, xuống mức 6,5 - 6,6%/năm để hỗ trợ tốt hơn một số ngành lĩnh vực đặc thù và một số đối tượng chính sách.

Lãnh đạo NHNN nhận định, lãi suất từ nay đến cuối năm sẽ tiếp tục ổn định. Căn cứ cung - cầu thị trường, NHNN sẽ có động thái “bơm hút” kịp thời, tái cấp vốn để hỗ trợ nguồn vốn cho các tổ chức tín dụng, nhưng đặt trong mục tiêu tổng thể của chính sách tiền tệ - được NHNN đề ra từ đầu năm.

Huyền Cao (Thương hiệu & Công luận)