Trước tình hình căng thẳng ở biển Đông đang kéo dài thì Việt Nam lại quá lệ thuộc vào Trung Quốc. Thống kê cho thấy, nhập siêu từ Trung Quốc 6 tháng đầu năm tăng vọt, chiếm 21,2% so với cùng kỳ năm 2013.


Giảm nhập siêu từ Trung Quốc, đòi hỏi sự mạnh dạn của các DN trong nước

Nền kinh tế đã thoát đáy

6 tháng đầu năm, có hơn 37.000 DN đăng ký thành lập mới, giảm 4,1% về lượng nhưng tăng 19,3% về vốn đăng ký. Cùng lúc, toàn nền kinh tế có gần 33.000 DN tạm ngừng hoạt động (có đăng ký hoặc ngừng hoạt động chờ đóng mã số DN hoặc giải thể). Hơn 8.300 DN trở lại hoạt động sau khi tạm dừng. Tính chung 6 tháng, tổng sản phẩm trong nước (GDP) nửa đầu năm ước tính tăng 5,18% so cùng kỳ năm 2013.

Đánh giá kết quả 6 tháng đầu năm, ông Nguyễn Bích Lâm, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch & Đầu tư) nhận định: Dù còn nhiều thách thức, song nền kinh tế Việt Nam đã “chính thức thoát đáy”.

Sự lạc quan này không chỉ thể hiện qua con số GDP, mà ở hàng loạt chỉ số quan trọng như xuất khẩu hàng hóa đạt 70,9 tỷ USD, tăng 14,9% trong nửa năm 2014. Cùng với xuất khẩu, kim ngạch nhập khẩu 6 tháng đầu năm đạt 69,6 tỷ USD, tăng 11% so cùng kỳ năm 2013. Tổng mức hàng hóa bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tính tăng 10,7% so cùng kỳ năm trước (loại trừ yếu tố giá tăng 5,7%).

Trái với lo ngại, chỉ số giá tiêu dùng tăng thấp trong suốt nửa năm qua biểu hiện sức mua, cầu của thị trường thấp. Ông Nguyễn Bích Lâm nhấn mạnh: “Lạm phát tăng thấp không phải là điều lo lắng, ngược lại đây là tín hiệu mừng”.

Để đạt mục tiêu kế hoạch về tăng trưởng kinh tế cả năm 2014 là 5,8% thì 6 tháng cuối năm phải tăng 6,25%. Nhìn lại lịch sử, từ năm 2011 trở về trước, tăng trưởng kinh tế của 6 tháng cuối năm đã từng đạt được mức cao hơn 6,25%. Nhưng năm 2012, mức tăng còn 5,49% và năm 2013 chỉ đạt 5,82%. Năm 2014, quý I và 4 tháng tăng trưởng khá, tuy nhiên do tác động biển Đông nên quý II thấp hơn.

Nhập siêu từ Trung Quốc tăng 21,2%

Ông Nguyễn Bích Lâm cho biết: Trung Quốc vẫn duy trì vị trí dẫn đầu về thị trường hàng hóa nhập khẩu trong 6 tháng đầu năm với kim ngạch ước đạt 20,4 tỷ USD, tăng 21,1% so với cùng kỳ năm 2013. Riêng nhập siêu từ Trung Quốc đạt 13,1 tỷ USD, tăng 21,2%.

Lý giải việc Việt Nam vẫn lệ thuộc nhập siêu từ Trung Quốc, bà Lê Thị Minh Thủy, Vụ trưởng Vụ Thống kê thương mại, dịch vụ cho hay: Hiện nay, tư liệu sản xuất nhập khẩu từ Trung Quốc chiếm tới 93%, những năm qua, nước ta nhập khẩu thường xuyên nguyên liệu sản xuất từ Trung Quốc nên không thể nào trong thời gian ngắn cải thiện được. Khoảng 3 năm gần đây, nhóm nhập siêu từ Trung Quốc là máy móc thiết bị, điện thoại di động, linh kiện chiếm tới 70%. Để cải thiện nhập siêu, đòi hỏi sự mạnh dạn thay đổi của các DN.

“Tổng cục thống kê đã có tính toán và thấy nhập khẩu của Việt Nam phụ thuộc khá nhiều vào Trung Quốc, chiếm 25% tổng nhập khẩu của cả nước. Đặt giả thiết quan hệ thương mại Việt Nam - Trung Quốc ngưng trệ, Việt Nam không tìm được nguồn thay thế thì GDP của Việt Nam có khả năng sẽ giảm khoảng 10%. Tuy nhiên, Việt Nam sẽ không ngồi yên và khó có khả năng xảy ra tình trạng như thế vì chúng ta luôn vận động. Hiện chúng tôi đã làm việc với Ấn Độ để tìm nguyên liệu dệt may. Và thay vì xuất vải sang Trung Quốc, chúng ta đang tìm đường xuất sang Hàn Quốc”, ông Lâm bày tỏ.

Kiều Tuyết