Trên thực tế, nồng độ hoạt chất này tăng cao có thể tác động đến nhiều cơ quan trong cơ thể qua các biểu hiện lâm sàng kín đáo, dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lý cơ xương khớp thông thường.
Tín hiệu đầu tiên là cảm giác đau dai dẳng quanh gót chân hoặc gân Achilles. Triệu chứng này hay bị lầm tưởng là chấn thương thể thao hoặc hệ quả của việc đi bộ nhiều, vận động quá sức. Tuy nhiên, các tinh thể urat hoàn toàn có khả năng lắng đọng trực tiếp tại gân và mô liên kết quanh khớp. Vì vậy, tình trạng đau nhức gót chân kéo dài không rõ nguyên nhân chấn thương cần được theo dõi kỹ lưỡng, đặc biệt ở nhóm người có tiền sử tăng axit uric.
Bên cạnh đó, các cơn đau khớp không rõ nguồn gốc tại cổ tay cũng là dấu hiệu đáng lưu tâm. Bác sĩ Solanki từng tiếp nhận trường hợp một bệnh nhân nữ 42 tuổi đau cổ tay kéo dài, ban đầu được định hướng điều trị theo hội chứng ống cổ tay, song kết quả kiểm tra chuyên sâu lại phát hiện tinh thể urat lắng đọng cùng nồng độ axit uric máu tăng cao. Giới chuyên gia khuyến cáo những cơn đau khớp hoặc viêm quanh gân kéo dài nhiều tháng không nên vội quy kết cho gánh nặng tuổi tác hay lao động nặng.
Dấu hiệu cảnh báo tiếp theo là những cơn đau âm ỉ ở vùng thắt lưng. Do thận giữ vai trò đào thải axit uric chính của cơ thể, lượng axit uric trong nước tiểu tăng quá cao có thể kết tinh thành sỏi đường tiết niệu, dẫn đến cảm giác đau thắt lưng âm ỉ. Dù vậy, đây là triệu chứng rất phổ biến, dễ bắt nguồn từ tư thế làm việc hoặc thoái hóa cột sống, nên người bệnh không thể tự ý chẩn đoán nếu thiếu các xét nghiệm y khoa chuyên biệt.
Ngoài các tổn thương cơ học, người có axit uric cao còn có thể đối mặt với trạng thái uể oải kéo dài vào buổi sáng dù ngủ đủ giấc, đi kèm hiện tượng sương mù não với biểu hiện đầu óc chậm chạp, kém minh mẫn và khó duy trì tập trung. Các chuyên gia lưu ý rằng hai triệu chứng này không mang tính đặc hiệu, bởi tình trạng căng thẳng, mất ngủ, thiếu máu hoặc rối loạn tuyến giáp cũng có thể gây ra hiện tượng tương tự.
Đáng chú ý, một người hoàn toàn khỏe mạnh, không xuất hiện bất kỳ biểu hiện lâm sàng nào kể trên vẫn có thể mang nồng độ axit uric trong máu ở mức rất cao. Ngược lại, việc có một vài triệu chứng đau mỏi cũng không đồng nghĩa chắc chắn với việc mắc bệnh gout. Phương pháp duy nhất để xác định chính xác là thực hiện xét nghiệm máu và nhận tư vấn chuyên môn từ bác sĩ dựa trên bệnh lý nền cùng các yếu tố nguy cơ.
Để chủ động phòng ngừa và kiểm soát chỉ số axit uric, người dân nên duy trì thói quen uống đủ nước hằng ngày, hạn chế các loại đồ uống chứa nhiều đường fructose, giảm tiêu thụ rượu bia và kiểm soát cân nặng hợp lý. Việc theo dõi, điều trị ổn định các bệnh lý chuyển hóa đi kèm như đái tháo đường, tăng huyết áp và bệnh lý về thận đóng vai trò then chốt, bởi việc chưa từng bị sưng đau ngón chân không đồng nghĩa với việc cơ thể an toàn trước nồng độ axit uric tăng cao liên tục.
Tâm An
