Toàn cảnh Cụm Khí - Điện - Đạm Cà Mau.
Toàn cảnh Cụm Khí - Điện - Đạm Cà Mau.

Mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số đang được đặt ra như một yêu cầu chiến lược đối với Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới. Để hiện thực hóa mục tiêu này, bên cạnh các động lực truyền thống như xuất khẩu, đầu tư và tiêu dùng, cần có sự đóng góp mạnh mẽ từ các tập đoàn kinh tế nhà nước chủ lực, trong đó Petrovietnam giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Từ một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực dầu khí, Petrovietnam đã phát triển thành hệ sinh thái công nghiệp - năng lượng tương đối hoàn chỉnh, bao gồm thăm dò khai thác dầu khí, công nghiệp khí, lọc hóa dầu, điện năng, dịch vụ kỹ thuật dầu khí và các lĩnh vực năng lượng mới. Với quy mô tài sản lớn, doanh thu hằng năm chiếm tỷ trọng đáng kể trong GDP và nguồn đóng góp ngân sách thuộc nhóm dẫn đầu cả nước, mọi bước phát triển của tập đoàn đều có tác động lan tỏa đến nhiều ngành kinh tế.

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng cùng với tốc độ tăng trưởng kinh tế, Petrovietnam được xác định là lực lượng nòng cốt trong việc bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định cho sản xuất và đời sống. Các dự án trọng điểm như chuỗi khí - điện Lô B - Ô Môn hay hệ thống hạ tầng LNG không chỉ góp phần bổ sung nguồn năng lượng cho nền kinh tế mà còn tạo động lực cho đầu tư, phát triển công nghiệp phụ trợ và thu hút nguồn lực xã hội.

Bên cạnh nhiệm vụ bảo đảm nguồn cung, Petrovietnam cũng đang từng bước chuyển dịch sang các lĩnh vực năng lượng mới như LNG, điện khí, hydrogen, năng lượng tái tạo, thu hồi và lưu trữ carbon (CCS/CCUS). Việc tham gia sớm vào các lĩnh vực này được xem là cơ sở để hình thành các mô hình tích hợp đa năng lượng, tạo động lực tăng trưởng mới trong tương lai.

Theo các chuyên gia kinh tế, trong giai đoạn 2026-2030, Petrovietnam không chỉ là doanh nghiệp sản xuất kinh doanh mà còn cần đóng vai trò tích cực trong việc hoàn thiện thể chế, chính sách phát triển năng lượng và công nghiệp nền tảng. Đồng thời, việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và làm chủ công nghệ sẽ là yếu tố quan trọng giúp tập đoàn tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu của nền kinh tế.

Song song với định hướng phát triển dài hạn, Petrovietnam cũng đang đối mặt với những thách thức thực tế về nguồn cung khí cho khu vực Tây Nam Bộ, đặc biệt tại Cụm Khí - Điện - Đạm Cà Mau.

Hiện nay, toàn bộ chuỗi Khí - Điện - Đạm Cà Mau vận hành trên nền tảng nguồn khí từ mỏ PM3 nằm trong vùng biển chồng lấn Việt Nam - Malaysia. Hệ thống này cung cấp nhiên liệu cho Nhà máy Xử lý khí Cà Mau, hai Nhà máy Điện Cà Mau 1 và 2 với tổng công suất hơn 1.500 MW cùng Nhà máy Đạm Cà Mau công suất 800.000 tấn urê mỗi năm.

Giàn khai thác dầu condensate và khí Sư Tử Trắng nằm trong cụm mỏ Sư Tử. (Ảnh: PV/Vietnam+)
Giàn khai thác dầu condensate và khí Sư Tử Trắng nằm trong cụm mỏ Sư Tử. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Trong 6 tháng đầu năm 2026, hệ thống khí khu vực Cà Mau vẫn vận hành ổn định với sản lượng khí vào bờ ước đạt 883 triệu Sm³, khí cấp cho các hộ tiêu thụ đạt 841 triệu Sm³, sản lượng LPG hơn 49.000 tấn và condensate đạt 2.572 tấn.

Tuy nhiên, theo đánh giá của các đơn vị trong ngành khí, nguồn khí PM3 đang bước vào giai đoạn suy giảm tự nhiên. Từ sau năm 2034, nguy cơ thiếu hụt nguồn cung được nhận định sẽ trở nên rõ nét hơn nếu không có các nguồn khí bổ sung thay thế.

Trước thực tế đó, Petrovietnam và các đơn vị thành viên đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong giai đoạn 2027-2028, các mỏ Khánh Mỹ - Đầm Dơi và Nam Du - U Minh dự kiến sẽ được đưa vào khai thác, góp phần bổ sung nguồn cung cho khu vực. Cùng với đó, nguồn khí từ dự án Lô B - Ô Môn được kỳ vọng có thể cấp bù cho Cà Mau từ năm 2028.

Ngoài các nguồn khí nội địa, Petrovietnam cũng nghiên cứu phương án mua khí bổ sung từ Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Malaysia (Petronas) và phát triển hạ tầng nhập khẩu LNG nhằm bảo đảm vận hành ổn định toàn bộ chuỗi Khí - Điện - Đạm Cà Mau trong dài hạn.

Tại buổi làm việc với các đơn vị trong cụm ngày 8/6/2026, Tổng Giám đốc Petrovietnam Lê Mạnh Cường yêu cầu các đơn vị rà soát toàn diện các kịch bản nguồn cung, xác định rõ trách nhiệm, tiến độ thực hiện và phương án tối ưu cho toàn chuỗi. Đặc biệt, PV GAS được giao khẩn trương xây dựng phương án phát triển LNG tại Cà Mau, đánh giá đầy đủ hiệu quả đầu tư, thời điểm triển khai và vai trò của LNG trong bảo đảm an ninh năng lượng cho khu vực Tây Nam Bộ.

Song song với đó, PV GAS tiếp tục nâng cao năng lực vận hành hệ thống khí hiện hữu, chủ động chuẩn bị các điều kiện kỹ thuật để tiếp nhận các nguồn khí mới trong tương lai, đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế nhằm đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.

Trong bối cảnh Đồng bằng sông Cửu Long là vùng sản xuất nông nghiệp và thủy sản trọng điểm của cả nước, việc duy trì ổn định hoạt động của Cụm Khí - Điện - Đạm Cà Mau không chỉ có ý nghĩa đối với an ninh năng lượng mà còn góp phần bảo đảm ổn định sản xuất, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Với chiến lược phát triển hệ sinh thái năng lượng toàn diện cùng các giải pháp chủ động cho bài toán nguồn khí dài hạn, Petrovietnam đang tiếp tục khẳng định vai trò là trụ cột của an ninh năng lượng quốc gia, đồng thời tạo thêm động lực quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của nền kinh tế.

Lê Hằng