Hiện toàn tỉnh có gần 1.900 cơ sở giáo dục công lập với hơn 1 triệu học sinh, sinh viên. Quy mô lớn của hệ thống giáo dục đặt ra nhiều yêu cầu về sử dụng hiệu quả nguồn lực, tối ưu chi ngân sách và nâng cao hiệu quả quản lý. Bên cạnh đó, việc tồn tại nhiều cơ sở giáo dục có quy mô nhỏ, đầu mối phân tán cũng tạo ra những khó khăn nhất định trong công tác điều hành và tổ chức hoạt động.
Theo kế hoạch, Phú Thọ sẽ sắp xếp, giảm 631 trong tổng số 1.852 cơ sở giáo dục công lập, tương đương 34,1%. Đáng chú ý, số đơn vị do cấp xã quản lý dự kiến giảm từ 1.693 xuống còn 1.110. Việc sắp xếp được kỳ vọng sẽ tinh gọn đầu mối, tập trung nguồn lực đầu tư, nâng cao hiệu quả quản trị và tạo điều kiện để nâng cao chất lượng giáo dục trên địa bàn tỉnh.
Theo Nhà giáo ưu tú Phùng Quốc Lập, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo, việc sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập được triển khai trên cơ sở bảo đảm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, hiệu quả đầu tư và năng lực quản trị. Việc tổ chức lại mạng lưới trường học sẽ theo hướng mở rộng quy mô, giảm đầu mối, gắn với đặc điểm dân số, phân bố dân cư và nhu cầu học tập của từng địa phương.
Bên cạnh việc tối ưu hóa hệ thống trường lớp, tỉnh cũng đặt mục tiêu nâng cao hiệu quả khai thác cơ sở vật chất, tạo điều kiện điều phối đội ngũ giáo viên hợp lý, khắc phục tình trạng thừa - thiếu giáo viên cục bộ. Đồng thời, đổi mới công tác quản trị nhà trường, tinh giản biên chế theo hướng giảm vị trí quản lý, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy nhằm nâng cao chất lượng dạy và học.
Cùng với việc sắp xếp mạng lưới trường học, Phú Thọ cũng tập trung giải quyết bài toán về tổ chức bộ máy và quản lý tài sản công. Việc giảm đầu mối quản lý được kỳ vọng sẽ tăng tỷ lệ biên chế dành cho giáo viên trực tiếp giảng dạy, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn nhân lực. Sau sáp nhập, các trường có quy mô lớn hơn sẽ được điều hành bởi đội ngũ cán bộ quản lý được lựa chọn trên cơ sở năng lực, kinh nghiệm và uy tín.
Chia sẻ về tiêu chí lựa chọn nhân sự giữ chức danh hiệu trưởng sau sắp xếp, ông Phan Quang Đăng, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Hy Cương cho biết, người được giao trọng trách lãnh đạo nhà trường phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về phẩm chất chính trị, đạo đức, trình độ chuyên môn và năng lực quản lý. Bên cạnh đó, ứng viên cần có kinh nghiệm thực tiễn, thành tích giảng dạy tốt trong nhiều năm liền. Việc đánh giá, lựa chọn sẽ được tham mưu trên cơ sở xem xét toàn diện từng cán bộ, bảo đảm đúng quy định và phù hợp với yêu cầu của từng vị trí lãnh đạo.
Theo kế hoạch, các địa phương phải hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục công lập trước ngày 26/8/2026 để bảo đảm các điều kiện phục vụ năm học mới. Thực tế ghi nhận cho thấy, điều phụ huynh và người dân quan tâm nhất không phải là việc thay đổi tên gọi hay mô hình tổ chức của nhà trường, mà là chất lượng dạy học, cơ sở vật chất và môi trường học tập của học sinh sau khi sắp xếp. Đây cũng là yếu tố quan trọng tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai chủ trương.
Việc tạo được sự thống nhất trong đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên cũng được xem là nền tảng để quá trình sắp xếp diễn ra thuận lợi. Khi nhận thức rõ mục tiêu và ý nghĩa của việc tinh gọn bộ máy, nhiều cán bộ, giáo viên sẵn sàng thích ứng với nhiệm vụ mới, góp phần xây dựng hệ thống giáo dục tinh gọn, hiệu quả và nâng cao chất lượng quản trị, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và hội nhập.
Chia sẻ về chủ trương này, thầy Lưu Đình Tuấn, Hiệu trưởng Trường THCS Đồng Thịnh (xã Sông Lô) cho rằng, việc sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập là bước đi cần thiết, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và yêu cầu phát triển giáo dục trong giai đoạn mới. Theo thầy Tuấn, tập thể cán bộ, giáo viên của nhà trường đều đồng thuận với kế hoạch của tỉnh và sẵn sàng nhận nhiệm vụ ở bất kỳ vị trí nào sau sắp xếp, với mục tiêu hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Đồng tình với chủ trương sắp xếp mạng lưới trường học, thầy giáo Đào Tiến Khoa, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hải Lựu (xã Hải Lựu), kiến nghị tỉnh quan tâm giải quyết đầy đủ chế độ, chính sách đối với đội ngũ cán bộ dôi dư sau sáp nhập, đặc biệt là cán bộ quản lý. Đồng thời, theo thầy Khoa, các cấp chính quyền cần tiếp tục ưu tiên đầu tư cơ sở vật chất, bổ sung đội ngũ giáo viên và cán bộ phù hợp để các nhà trường sớm ổn định tổ chức, nâng cao chất lượng dạy và học.
Việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập tại Phú Thọ đang bước vào giai đoạn hoàn thiện với mục tiêu hoàn thành trước thềm năm học 2026-2027. Kỳ vọng từ quá trình này không chỉ là tinh gọn đầu mối quản lý, sử dụng hiệu quả nguồn lực mà còn tạo nền tảng để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Khi các phương án được triển khai đồng bộ, hệ thống giáo dục của tỉnh được kỳ vọng sẽ vận hành hiệu quả hơn, tạo động lực cho sự phát triển bền vững của ngành Giáo dục.
Chi Chi (t/h)
