Dự án các công trình nước sạch và nhà vệ sinh trường học do Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ngãi làm chủ đầu tư triển khai từ năm 2010 đến nay đã đạt những kết quả nhất định. Tuy nhiên, trong quá trình đầu tư xây dựng đã có những sai phạm trong công tác giám sát, thi công cần phải giải quyết để sử lý và rút kinh nghiệm.

Đầu tư là cần thiết

Hiện nay không ít trường học ở tỉnh Quảng Ngãi đang xuống cấp, nhất là hệ thống nước sinh hoạt và nhà vệ sinh trường học bị hư hỏng nhiều nơi. UBND tỉnh Quảng Ngãi đã chỉ đạo Sở Giáo dục và Đào tạo tiến hành khảo sát, đánh giá lại toàn bộ các điểm trường và cho phép nâng cấp, xây dựng công trình nước sạch và nhà vệ sinh trường học ở một số điểm trường cấp thiết. Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Ngãi Thái Văn Đồng cho biết: Sở đã khảo sát và đề xuất với tỉnh đầu tư xây dựng 723 công trình theo chuẩn của bộ Y tế, đồng thời đề xuất chuyển nguồn kinh phí về địa phương quản lý, đầu tư xây dựng các hạng mục công trình. Trước mắt, UBNDT Quảng Ngãi giao cho Sở làm chủ đầu tư xây dựng thí điểm 24 công trình (Theo thiết kế mẫu của Bộ Giáo dục và Đào tạo) với tổng dự toán gần 9,2 tỷ đồng (Trong đó vốn ngân sách hơn 6,7 tỷ đồng, vốn đối ứng của các trường gần 2,4 tỷ đồng).

Đến nay có 4 công trình đã phê duyệt quyết toán với mức bình quân đầu tư xây dựng một công trình cấp nước và nhà vệ sinh gần 225 triệu đồng (Trong đó bình quân cho hạng mục nhà vệ sinh 159,8 triệu đồng. Đoàn thanh tra liên ngành của tỉnh Quảng Ngãi khẳng định: Các công trình nước sạch và nhà vệ sinh trường học đã cơ bản thực hiện đúng các quy định về quản lý đầu tư xây dựng, bảo đảm tiến độ hoàn thành và đưa vào sử dụng có hiệu quả góp phần phục vụ tốt cho học sinh trong nhà trường và  thông tin cho rằng “nhà vệ sinh khủng ở Quảng ngãi” đầu tư hơn 600 triệu đồng là chưa chính xác…

Ngay từ đầu, việc xây dựng các công trình nước sạch và nhà vệ sinh trường học đã được giao cho huyện làm chủ đầu tư. Riêng Sở tiến hành khảo sát, lập báo cáo kinh tế kỹ thuật, dự toán cho từng công trình cấp nước và nhà vệ sinh tiểu học, THCS và THPT, sau đó trình Sở Kế hoạch và Đầu tư thẩm định phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật xây dựng các công trình theo quy định hiện hành. Việc lập kế hoạch, dự toán, giám sát, chủ đầu tư đã thuê các đơn vị tư vấn thực hiện nên hạn chế được thất thoát nguồn vốn. Nhà vệ sinh của trường THCS Long Hiệp (huyện Minh Long) là một thí dụ. Sở đã đầu tư xây dựng và quyết toán hơn 185 triệu đồng cho hạng mục công trình vệ sinh, nhưng mức sai phạm không quá 2,4 triệu đồng. Một số công trình khác do thiếu kiểm tra, quản lý đối với nhà thầu đã dẫn đến sai phạm trong thi công, thất thoát nguồn vốn nhưng không đáng kể…

Khắc phục kịp thời những sai phạm

Cái khó nhất hiện nay trong việc xây dựng các công trình nước sạch và nhà vệ sinh trường học ở Quảng Ngãi là thiếu nguồn vốn đối ứng. Hầu hết các công trình xây dựng chủ yếu bằng nguồn vốn ngân sách Nhà nước nên nhiều hạng mục công trình trong dự án thực hiện tiến độ chậm và dở dang. Có điểm trường xây dựng công trình nước sạch không đồng bộ( mới có hệ thống ống dẫn nước, còn giếng bơm, bồn nước chưa có) nên đã gây lãng phí trong đầu tư. Mặc dù chủ đầu tư đã nhiều lần đề nghị tỉnh bố trí vốn ngân sách địa phương để đối ứng thực hiện mục tiêu hỗ trợ từ “Chương trình mục tiêu quốc gia” nhưng vẫn chưa được giải quyết. Việc vận dụng thiết kế mẫu của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành đang có nhiều bất cập, nhưng chủ đầu tư chưa báo cáo và chậm đề xuất với UBND tỉnh để xem xét sự cần thiết cho áp dụng xây dựng trên địa bàn và tiết kiệm chi phí. Riêng ban Quản lý dự án chưa thực hiện nghiêm Quyết định 957 của Bộ Xây dựng trong định mức chi phí quản lý dự án và đầu tư xây dựng công trình đối với thiết kế công trình lặp lại, công trình sử dụng thiết kế điển hình nên đã thanh toán sai quy định hàng chục triệu đồng.

Theo cơ quan Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi, 24 công trình nói trên bộc lộ sai phạm do tư vấn thiết kế lập dự toán tăng khối lượng đắp cát nền móng công trình xây tường đổ bê-tông lanh tô, trát tường và láng nền sàn của hàng mục nhà vệ sinh. Nhà thầu đã tính tăng khối lượng ván khuôn, các hạng mục ốp đá hoa cương, ống thép tráng kẽm, chênh lệch đơn giá nhân công, phễu thu nước, dây dẫn cáp điện và máy bơm nước… Mặc dù quá trình nghiệm thu, thanh toán, chủ đầu tư và các bên liên quan đã chủ động loại trừ được 1.392 triệu đồng khôi phục lại nguồn vốn đầu tư, nhưng vẫn không phát hiện để loại trừ được hết khối lượng không thực hiện, cắt giảm hạng mục và sai số với tổng giá trị gần 317 triệu đồng của 17 công trình đã hoàn thành.

Chủ tịnh UBND tỉnh Quảng Ngãi Cao Khoa đã chỉ đạo kiểm điểm, xử lý những sai phạm đối với các đơn vị, cá nhân có liên quan theo đúng trình tự, quy định của pháp luật và báo cáo UBND tỉnh.

Theo Thời Nay