Thời gian qua, tỉnh đã cụ thể hóa chủ trương bằng Kế hoạch số 212/KH-UBND ngày 14/8/2025 để triển khai Kết luận của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TU ngày 28/11/2019 về phát triển lâm nghiệp bền vững đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030. Đây là bước đi quan trọng trong công tác quản lý tài nguyên rừng với tầm nhìn dài hạn, gắn với quy hoạch, cơ cấu lại không gian phát triển và nâng cao giá trị kinh tế của rừng.
Một trong những điểm nhấn nổi bật là công tác quy hoạch lâm nghiệp được rà soát kỹ lưỡng. UBND tỉnh Quảng Ninh đã báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường rà soát, điều chỉnh hơn 70 dự án ra ngoài quy hoạch 3 loại rừng trong Quy hoạch lâm nghiệp Quốc gia với trên 350ha rừng. Qua đó, góp phần siết chặt kỷ cương trong quản lý đất rừng và tránh tình trạng sử dụng chồng lấn, thiếu đồng bộ.
Cùng với đó, công tác theo dõi diễn biến rừng được thực hiện nền nếp, khoa học hơn. Theo Quyết định số 646/QĐ-UBND ngày 5/3/2025 của UBND tỉnh, tổng diện tích có rừng của tỉnh đạt 321.273,57ha, trong đó rừng tự nhiên là 119.652,7ha, rừng trồng là 162.357,3ha và diện tích đã trồng rừng chưa thành rừng là 39.263,57ha; tỷ lệ che phủ rừng đạt 45,5%.
Trong quản lý chuyển mục đích sử dụng rừng, tỉnh thể hiện rõ nguyên tắc chặt chẽ, đúng quy định, hài hòa giữa phát triển và bảo vệ. Từ năm 2025 đến nay, UBND tỉnh đã trình HĐND tỉnh ban hành 7 nghị quyết, quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác để thực hiện 87 dự án, công trình với tổng diện tích 782,5508ha; đồng thời có 3 hồ sơ dự án, công trình đề nghị hủy bỏ quyết định chủ trương và 2 hồ sơ đề nghị điều chỉnh diện tích đã được HĐND tỉnh thông qua. Toàn bộ quy trình được triển khai theo Luật Lâm nghiệp, Chỉ thị 13-CT/TW của Ban Bí thư và bám sát các quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch 3 loại rừng.
Không chỉ quản lý tốt việc chuyển đổi, tỉnh còn chú trọng đưa rừng vào phát triển kinh tế theo hướng bền vững. Năm 2025 và 2 tháng đầu năm 2026, hoạt động trồng rừng tập trung trên địa bàn tỉnh đạt gần 37.000ha. Sản lượng khai thác gỗ rừng trồng đạt 1.219.195m3, nhựa thông đạt 1.283,3 tấn, hoa hồi đạt 673 tấn, vỏ quế đạt 3.713 tấn. Những kết quả này khẳng định, rừng không chỉ là không gian sinh thái mà còn là nguồn lực kinh tế quan trọng, tạo sinh kế, tạo giá trị gia tăng từ lâm nghiệp, góp phần thúc đẩy tăng trưởng xanh trên địa bàn.
Đi đôi với khai thác hợp lý là nghĩa vụ trồng rừng thay thế và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính từ rừng. Năm 2025, UBND tỉnh đã ban hành quyết định chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác đối với 749,78ha để thực hiện 92 dự án; Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng đã xác nhận 82 dự án thực hiện nghĩa vụ nộp tiền trồng rừng thay thế với số tiền hơn 341,364 tỷ đồng. Tỉnh cũng đã giao chủ đầu tư trồng rừng thay thế đối với các dự án, công trình trên địa bàn với tổng diện tích 1.345,68ha. Đây là cơ chế quan trọng bảo đảm nguyên tắc “có sử dụng, có bù đắp”, qua đó giữ cân bằng sinh thái, tăng độ che phủ và nâng cao trách nhiệm của nhà đầu tư đối với tài nguyên rừng.
Cùng với đó, tỉnh tăng cường quản lý cơ sở chế biến lâm sản, duy trì 233 cơ sở đang hoạt động, đồng thời dừng cấp phép mới, gia hạn cho 17 cơ sở không phù hợp quy hoạch, bảo đảm hoạt động chế biến đi đôi với quản lý tài nguyên và không tạo áp lực mới lên rừng.
Đáng chú ý, việc bảo vệ đa dạng sinh học tại vùng đất ngập nước, rừng ngập mặn, hệ sinh thái núi đá ở Vịnh Hạ Long, Vịnh Bái Tử Long và vùng phụ cận cũng được chú trọng; các khu rừng tại vị trí tiếp giáp với tuyến đường bao biển, đường cao tốc, đường ven sông và xung quanh các di sản, trung tâm du lịch được quản lý theo đúng định hướng của tỉnh. Đây là hướng đi thể hiện rõ tinh thần bảo vệ rừng không tách rời bảo vệ cảnh quan, di sản và không gian phát triển bền vững, góp phần nâng cao chất lượng môi trường sống và giá trị tài nguyên thiên nhiên của Quảng Ninh.
Với những giải pháp đồng bộ và cách làm chặt chẽ, Quảng Ninh đang từng bước xây dựng được nền tảng quản lý tài nguyên rừng hiệu quả, bền vững. Không chỉ giữ vững diện tích và chất lượng rừng, tỉnh còn khai thác hợp lý để tạo giá trị kinh tế, nâng cao sinh kế cho người dân. Đây chính là tiền đề quan trọng để tài nguyên rừng tiếp tục trở thành nguồn lực xanh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ môi trường trong giai đoạn tới.
Trần Trang(t/h)
