Theo quy định mới, các bộ và cơ quan ngang bộ sẽ chịu trách nhiệm công bố mã HS cụ thể cho từng mặt hàng cấm. Trong đó, danh mục cấm xuất nhập khẩu được hệ thống hóa rõ ràng với nhiều nhóm sản phẩm quan trọng:
Vũ khí và khoáng sản restricted: Vũ khí, đạn dược, vật liệu nổ cùng gỗ tự nhiên khai thác trong nước tiếp tục nằm trong diện cấm xuất khẩu.
Sản phẩm thế hệ mới và tài nguyên: Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và kim cương thô không đáp ứng Quy chế Kimberley bị cấm ở cả chiều xuất khẩu lẫn nhập khẩu.
Hàng hóa nguy hiểm: Pháo các loại (trừ pháo hiệu hàng hải) và các loại hóa chất độc hại bị siết chặt chiều nhập khẩu.
Chính sách mới tiếp tục chặn đường nhập khẩu của các mặt hàng đã qua sử dụng, từ thiết bị điện tử, điện lạnh, đồ gia dụng, phương tiện giao thông cho đến quần áo, giày dép và thiết bị y tế. Các loại xe hoặc linh kiện có dấu hiệu can thiệp, tẩy xóa số khung, số máy cũng bị cấm tuyệt đối.
Song song đó, hàng loạt mặt hàng đặc thù như chất thải phóng xạ, xuất bản phẩm độc hại, thuốc bảo vệ thực vật bị cấm hay động thực vật thuộc diện CITES cũng tiếp tục bị kiểm soát gắt gao.
Điểm đổi mới đáng chú ý là việc bổ sung tiêu chuẩn quốc tế: Cấm nhập khẩu hoàn toàn hoặc một phần các mặt hàng được tạo ra từ hành vi lao động cưỡng bức, khẳng định cam kết của Việt Nam đối với các điều ước quốc tế đã tham gia.
Mọi hoạt động xuất nhập khẩu đối với danh mục hàng cấm chỉ được giải quyết trong những trường hợp đặc biệt do Luật Quản lý ngoại thương quy định. Nghị định đã cụ thể hóa quy trình thẩm định, thành phần hồ sơ và thủ tục cấp phép nghiêm ngặt cho các trường hợp ngoại lệ này, bảo đảm tính công khai, minh bạch trong công tác quản lý nhà nước.
Tâm An
