Theo Cục Thực vật Philippines (BPI), trong 2 tháng đầu năm 2026, nước này nhập khẩu hơn 820.000 tấn gạo, tăng mạnh gần 50% so với cùng kỳ và vượt xa mức trần 600.000 tấn từng được đề xuất. Dù cơ quan quản lý đặt mục tiêu hạn chế nhập khẩu khoảng 150.000 tấn/tháng trong tháng 3 và 4, việc thực hiện vẫn phụ thuộc vào doanh nghiệp do chưa có ràng buộc pháp lý.

Trong bối cảnh lạm phát gia tăng và lo ngại biến động giá từ tình hình địa chính trị, Philippines đang tăng cường kiểm soát nguồn cung. Tính đến đầu tháng 3, lượng gạo cập cảng đã vượt 865.000 tấn, chủ yếu là gạo xay xát.

Ảnh: internet

Việt Nam tiếp tục là nguồn cung lớn nhất, chiếm khoảng 87% thị phần với hơn 750.000 tấn, bỏ xa các nước như Thái Lan và Myanmar. Riêng tháng 2, xuất khẩu gạo sang Philippines đạt gần 380.000 tấn, chiếm hơn 60% tổng lượng xuất khẩu của Việt Nam, trong khi các thị trường khác như Trung Quốc, châu Phi và Malaysia chiếm tỷ trọng thấp hơn.

Trong 2 tháng đầu năm, xuất khẩu gạo của Việt Nam đạt gần 1,3 triệu tấn, tăng nhẹ 3,5% nhưng kim ngạch chỉ đạt khoảng 595 triệu USD, giảm 12% so với cùng kỳ. Theo doanh nghiệp, giá gạo hiện ở mức thuận lợi do trùng vụ thu hoạch đông xuân – thời điểm các nhà nhập khẩu đẩy mạnh mua vào.

Nhu cầu từ các thị trường như Trung Quốc và châu Phi đang có dấu hiệu phục hồi, dự báo sẽ hỗ trợ đà tăng xuất khẩu trong thời gian tới. Tuy nhiên, dù tình hình Trung Đông chưa ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn hàng, chi phí vận chuyển vẫn tăng mạnh do giá nhiên liệu và phí bảo hiểm cao, gây áp lực lên lợi nhuận.

Bộ Công Thương cho biết sẽ đẩy mạnh đàm phán, mở rộng thị trường, đồng thời tận dụng các hiệp định thương mại tự do với EU, Anh và các đối tác khác để nâng cao giá trị và kim ngạch xuất khẩu gạo trong thời gian tới.

Chi Chi (t/h)