Theo Nghị định số 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ, mức khoán quỹ phụ cấp đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố được điều chỉnh theo hướng phù hợp hơn với quy mô dân số và khối lượng công việc thực tế tại cơ sở.

Tổ trưởng tổ dân phố là lực lượng trực tiếp gắn bó với người dân tại cơ sở.
Tổ trưởng tổ dân phố là lực lượng trực tiếp gắn bó với người dân tại cơ sở.

Cụ thể, đối với các thôn, tổ dân phố đặc thù, mức khoán quỹ phụ cấp bằng 8 lần mức lương cơ sở. Đối với các thôn, tổ dân phố còn lại, mức khoán quỹ phụ cấp bằng 6,5 lần mức lương cơ sở. Theo quy định hiện hành, mỗi thôn hoặc tổ dân phố không bố trí quá 3 chức danh gồm Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố, Bí thư Chi bộ và Trưởng Ban Công tác Mặt trận.

Riêng tại Hà Nội, mức khoán quỹ phụ cấp được áp dụng cao hơn so với mặt bằng chung của cả nước nhằm phù hợp với đặc thù dân số đông và yêu cầu quản lý tại các khu dân cư đô thị.

Theo đó, đối với các thôn có từ 800 hộ gia đình trở lên hoặc tổ dân phố có từ 1.000 hộ gia đình trở lên; các địa bàn trọng điểm về quốc phòng, an ninh, trật tự hoặc thuộc khu vực đặc biệt khó khăn, quỹ phụ cấp hằng tháng được áp dụng bằng 12 lần mức lương cơ sở.

Đối với các thôn, tổ dân phố còn lại, mức khoán quỹ phụ cấp hằng tháng bằng 9 lần mức lương cơ sở.

Sự thay đổi này được kỳ vọng sẽ cải thiện đáng kể thu nhập của đội ngũ cán bộ cơ sở, những người đang đảm nhận khối lượng công việc ngày càng lớn trong bối cảnh quy mô dân cư liên tục gia tăng và mô hình chính quyền địa phương có nhiều thay đổi.

Ông Bùi Hồng Đăng, Tổ trưởng tổ dân phố số 4 tại xã An Khánh, là một trong những người trực tiếp cảm nhận rõ áp lực của công việc này. Suốt 6 năm qua, ông phụ trách quản lý địa bàn với khoảng 1.330 hộ dân sinh sống.

Theo ông Đăng, người dân thường tìm đến tổ trưởng tổ dân phố đầu tiên mỗi khi gặp khó khăn hoặc phát sinh vấn đề liên quan đến đời sống hằng ngày. Từ các phản ánh về điện, nước, vệ sinh môi trường, an ninh trật tự cho đến những mâu thuẫn trong khu dân cư, nhiều sự việc dù không thuộc thẩm quyền trực tiếp của tổ trưởng vẫn được người dân gửi gắm để hỗ trợ kết nối với cơ quan chức năng.

Không ít lần, ông nhận được điện thoại giữa đêm khuya khi xảy ra tranh chấp, xô xát hoặc các tình huống khẩn cấp trong khu dân cư. Với ông, vai trò tổ trưởng tổ dân phố không chỉ là công việc hành chính mà còn là cầu nối gần gũi nhất giữa chính quyền và người dân.

Hiện nay, ông Đăng đang hưởng phụ cấp khoảng 4,9 triệu đồng mỗi tháng. Nếu áp dụng theo mức phụ cấp mới tương đương 2,8 lần mức lương cơ sở dự kiến 2,53 triệu đồng, khoản phụ cấp của ông có thể vượt 7 triệu đồng mỗi tháng.

Theo ông Đăng, mức hỗ trợ mới sẽ góp phần động viên những người đang làm công tác ở cơ sở tiếp tục gắn bó với công việc, đồng thời nâng cao chất lượng phục vụ người dân trong bối cảnh yêu cầu quản lý ngày càng cao.

Tương tự, bà Nguyễn Thị Minh Hiền, Tổ trưởng tổ dân phố số 8 tại phường Kim Liên, đã có hơn 11 năm gắn bó với công tác dân cư. Bà cho biết địa phương đang xây dựng phương án sắp xếp lại tổ dân phố để phù hợp với các quy định mới.

Theo dự kiến, sau khi sắp xếp, quy mô dân số tại nhiều tổ dân phố sẽ tăng lên đáng kể. Điều này đồng nghĩa với việc trách nhiệm và khối lượng công việc của đội ngũ cán bộ cơ sở cũng lớn hơn trước.

Từ thực tế nhiều năm công tác, bà Hiền cho rằng người đảm nhiệm vị trí tổ trưởng tổ dân phố trong giai đoạn tới không chỉ cần kinh nghiệm vận động quần chúng mà còn phải có khả năng ứng dụng công nghệ, nắm bắt nhanh các quy định mới và xử lý hiệu quả những vấn đề phát sinh tại cộng đồng.

Ở góc độ nghiên cứu, Phó Trưởng khoa Quản trị nhân lực thuộc Học viện Hành chính và Quản trị công Đoàn Văn Tình nhận định việc tăng quỹ khoán phụ cấp là bước điều chỉnh cần thiết và kịp thời nhằm tạo động lực cho đội ngũ hoạt động không chuyên trách tại cơ sở.

Theo ông Tình, cùng với việc nâng cao thu nhập, các địa phương cần đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý dân cư, xử lý thủ tục hành chính và tương tác với người dân. Khi nhiều công việc được thực hiện trên nền tảng số, áp lực hành chính sẽ giảm đáng kể, giúp đội ngũ cán bộ cơ sở tập trung nhiều hơn vào các nhiệm vụ phục vụ cộng đồng.

Trong bối cảnh các địa phương đang tiếp tục sắp xếp, tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở, việc điều chỉnh phụ cấp cho đội ngũ trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố cùng các chức danh liên quan được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để họ yên tâm công tác, tiếp tục phát huy vai trò là cánh tay nối dài của chính quyền ngay tại khu dân cư.

Minh Thắm