Ga Quảng Trị có thể trở thành “ga du lịch di sản”
Tiếng còi tàu vang lên rồi nhanh chóng khuất dần, mang theo hàng nghìn hành khách xuôi ngược đất nước. Thế nhưng, rất ít người có cơ hội dừng chân tại nơi mà chỉ cách nhà ga ít phút di chuyển là hai điểm đến đặc biệt của Việt Nam: Thành cổ Quảng Trị – biểu tượng của khát vọng hòa bình và Trung tâm hành hương La Vang.
Một nghịch lý đang tồn tại nhiều năm nay là Quảng Trị sở hữu vị trí giao thông thuận lợi, có nhà ga nằm ngay giữa vùng di sản nổi tiếng, nhưng nhiều đoàn tàu khách vẫn không dừng đón, trả khách. Điều đó đồng nghĩa với việc địa phương đang bỏ lỡ một lợi thế mà không phải nơi nào cũng có được.
Trên tuyến đường sắt Bắc – Nam dài hơn 1.700 km, không nhiều nhà ga có vị trí đặc biệt như ga Quảng Trị.
Chỉ cách ga khoảng vài km là Thành cổ Quảng Trị – Di tích quốc gia đặc biệt, nơi ghi dấu cuộc chiến đấu 81 ngày đêm mùa hè năm 1972 đã đi vào lịch sử dân tộc. Mỗi năm nơi đây, đón hàng vạn cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ, học sinh, sinh viên và du khách quốc tế đến dâng hương, tri ân và tìm hiểu lịch sử của vùng đất thép này.
Từ ga Quảng Trị, khách thập phương chỉ mất ít thời gian để đến Trung tâm hành hương Đức Mẹ La Vang. Nơi đây diễn ra nhiều kỳ đại lễ quy tụ nhiều người từ khắp mọi miền đất nước và nhiều quốc gia trên thế giới.
Hai điểm đến với hai giá trị khác nhau – lịch sử và tâm linh – lại cùng hội tụ quanh một nhà ga. Đó là lợi thế rất hiếm có.
Đánh thức lợi thế đang bị bỏ quên
Trong nhiều năm qua, khách thập phương đi tàu muốn đến Thành cổ Quảng Trị hoặc La Vang thường phải xuống ga Đông Hà hoặc ga Huế rồi tiếp tục di chuyển bằng ô tô. Quãng đường không quá xa nhưng làm tăng thời gian, chi phí và giảm đáng kể sự thuận tiện.
Với nhiều đoàn khách đông người, cựu chiến binh cao tuổi hay khách hành hương, đây là một trở ngại không nhỏ.Trong khi đó, nhiều quốc gia coi đường sắt là phương tiện kết nối trực tiếp các điểm du lịch nổi tiếng. Nhà ga không chỉ là nơi đón, tiễn hành khách mà còn là điểm khởi đầu của một hành trình khám phá. Quảng Trị hoàn toàn có điều kiện để làm được điều đó.
Việc cho một số đoàn tàu khách dừng tại ga Quảng Trị không đơn thuần nhằm phục vụ nhu cầu đi lại. Đó còn là giải pháp phát triển kinh tế địa phương. Một đoàn tàu dừng lại sẽ mang theo hàng trăm hành khách. Những hành khách ấy sẽ sử dụng taxi, xe buýt, xe điện, ăn uống, lưu trú, mua sắm đặc sản, thuê hướng dẫn viên, tham quan các điểm di tích... Nguồn lợi không chỉ thuộc về ngành đường sắt mà còn lan tỏa đến doanh nghiệp du lịch, cơ sở lưu trú, nhà hàng, người kinh doanh dịch vụ và người dân địa phương. Đó chính là giá trị của kinh tế du lịch. 
Cửa ngõ của vùng đất hòa bình
Quảng Trị không chỉ có Thành cổ và La Vang. Từ ga Quảng Trị, du khách có thể dễ dàng kết nối với Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9, Đôi bờ Hiền Lương – Bến Hải, địa đạo Vịnh Mốc, Cồn Cỏ, Khe Sanh, sân bay Tà Cơn, sông Thạch Hãn...
Đó là hệ thống di sản lịch sử, văn hóa và hòa bình có giá trị đặc biệt của Việt Nam nói chung và Quảng Trị nói riêng. Nếu được tổ chức tốt, ga Quảng Trị hoàn toàn có thể trở thành điểm xuất phát của các tour “Hành trình về nguồn”, “Con đường hòa bình”, “Hành hương La Vang”, hay các tuyến du lịch kết nối Quảng Bình – Quảng Trị – Huế.
Ngành đường sắt hiện nay không chỉ làm nhiệm vụ vận tải. Đường sắt đang hướng đến phát triển dịch vụ, du lịch và trải nghiệm.Nhiều địa phương đã tận dụng lợi thế nhà ga để phát triển kinh tế du lịch. Quảng Trị cũng cần có cách tiếp cận tương tự. Việc nghiên cứu bố trí cho một số đoàn tàu khách Bắc – Nam dừng đón, trả khách tại ga Quảng Trị sẽ không làm thay đổi đáng kể thời gian hành trình nếu được tính toán hợp lý, nhưng giá trị mang lại cho địa phương có thể rất lớn.
Đặc biệt, trong giai đoạn Quảng Trị đang mở rộng không gian phát triển, xây dựng thương hiệu là vùng đất của hòa bình, ký ức và khát vọng vươn lên, việc phát huy hiệu quả hạ tầng giao thông sẵn có là hướng đi cần được ưu tiên.
Đã đến lúc UBND tỉnh Quảng Trị chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng để khảo sát nhu cầu thực tế, đánh giá hiệu quả và xây dựng phương án cho một số đoàn tàu khách dừng đón, trả khách tại ga Quảng Trị.
Cùng với đó là đầu tư khu vực nhà ga theo hướng trở thành trung tâm trung chuyển du lịch, kết nối xe buýt, xe điện, taxi và các tuyến tham quan đến Thành cổ Quảng Trị, La Vang cùng các di tích trọng điểm khác.Một quyết định đúng hôm nay có thể mở ra những cơ hội phát triển trong nhiều năm tới.
Bởi đôi khi, sức bật của một địa phương không bắt đầu từ những công trình hàng nghìn tỷ đồng, mà từ việc biết khai thác hiệu quả những giá trị đã sẵn có.
Ga Quảng Trị đã ở đó hơn một thế kỷ, lặng lẽ chứng kiến bao thăng trầm của lịch sử. Đã đến lúc nhà ga ấy không chỉ là nơi những đoàn tàu lướt qua, mà phải trở thành cánh cửa đầu tiên chào đón bạn bè bốn phương đến với vùng đất thiêng, vùng đất của hòa bình, lòng tri ân và khát vọng phát triển.
Đình Lương
