Bài 1: Quản lý đất đai ở Hà Nội: “ vì sao người ta kiếm tiền giỏi?

Bài 2: Những Bước giá cuối cùng

Bài 3: Sự “ ỡm ờ” của giá trị

Bài 4:  Những nỗ lực làm khổ dân

Đúng ra, thẩm quyền – Tức sự cho phép sử dụng quyền lực theo phạm vi, giới hạn nhất định- phải được dùng để phục vụ lợi ích Nhà nước và nhân dân. Nhưng như thể hiện ở các vụ việc đã nêu trong loạt bài “ vì sao người ta kiếm tiền giỏi?”, thì cái thẩm quyền ấy là để phục vụ mục đích vụ lợi của doanh nghiệp.

Mối quan hệ vụ lợi

Một điều dễ nhận thấy, đó là mọi sai phạm đều bắt nguồn từ những quyết định hành chính của UBND thành phố Hà Nội. Liên quan đến ô đất 1.14 –HH ở đường Nguyễn Tuân, Thanh Xuân, có ba quyết định hành chính được ban hành, bao gồm: Quyết định phê duyệt giá khởi điểm đấu giá thấp hơn khung giá đất, quyết định phê duyệt kết quả trúng đấu giá quyền sử dụng đất và Quyết định phê duyệt điều chỉnh cục bộ quy hoạch khu đất. Cả ba quyết định này, theo những cách khác nhau, đều vừa xác lập cái sai riêng, vừa làm tiền đề cho các sai phạm khác. Để rồi rốt cuộc, cũng đi đến một kết quả đã được toan tính sẵn, đó là thay đổi mục tiêu quy hoạch mà không phải tổ chức đấu giá lại quyền sử dụng đất, không phải thay đổi nghĩa vụ tài chính phải nộp.

Tương tự, trường hợp Công ty Hoàng Thành cũng được UBND tỉnh Hà Tây (cũ) giao đất đầu vào với giá cực rẻ. Từ lợi thế đó, nhà đầu tư nhanh chóng thu về những khoản lợi nhuận kếch xù. Nhưng điều đáng nói, là sau khi góp công tạo ra những khoản lợi nhuận ấy, các cơ quan thẩm quyền còn “ không màng” đến việc đánh thuế thu nhập với số thuế phải nộp khoảng 188 tỷ đồng, trong suốt 6 năm qua. Sự lãng quên này, chỉ tính riêng lãi suất ngân hàng trên số thuế phải nộp, cũng đã làm lợi cho nhà đầu tư cả trăm tỷ đồng. Ấy là chưa kể đến nay, mặc dù dự án đã đạt đến 6.070 tỷ đồng doanh thu, vượt mức hòa vốn khoảng 1.550 tỷ đồng, nhưng mới nộp được 65,718 tỷ đồng thuế các loại, bao gồm: Thuế GTGT, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế môn bài và thuế sử dụng đất. Như vậy, công ty còn chậm nộp rất nhiều khoản thuế. Và sự chậm trễ này cũng là một ưu ái hiếm gặp trong môi trường kinh doanh bất động sản.

Trong khi đó, thì tại Dự án khi đô thị Đại kim, quận Hoàng Mai, HACINCO, một doanh nghiệp nhỏ thuộc cơ quan chủ quản UBND thành phố Hà Nội, lại nhận được sự giúp đỡ quý báu khác. Nhờ một quyết định trái thẩm quyền, UBND thành phố đã tạo điều kiện cho HACINCO “ gửi một chân” vào dự án. Từ đó, HACINCO đã thúc ép nhiều hộ dân phải chuyển nhượng đất đai trái với ý chí của họ. Và dưới áp lực như thể bắt buộc phải thu hồi đất đó, HACINCO đã “ giải phóng” được 90,4% khối lượng GPMB của dự án. Đến lúc này, còn lại hơn 19.972 m2 đất chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quận Hoàng Mai và Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố lại đề nghị thành phố cho HACINCO được “ vượt rào” nhận chuyển nhượng nốt phần diện tích này để hoàn tất việc GPMB.

Điều đáng lưu ý là HACINCO còn chưa có đủ “ tư cách” để làm chủ đầu tư dự án. Ngày 12-7-2014, HACINCO đã “ long trọng” tổ chức một lễ khởi công “ chui” với sự cho phép của “ các cơ quan chính quyền địa phương”- như lời đề dẫn của doanh nghiệp.

Như vậy, có thể thấy, hỗ trợ cho các mô hình kinh doanh giàu sai phạm này đều có vai trò đồng hành tích cực của các cơ quan quản lý nhà nước.

Cần khắc phục hậu quả như thế nào?

Qua các vụ việc trên đây, chúng ta có thể nhìn thấy lợi ích nhà nước và lợi ích nhân dân đã bị xâm phạm nghiêm trọng. Đặc biệt, hầu hết các sai phạm đều có dấu hiệu vượt trên mức độ vi phạm hành chính, kinh tế bình thường. Chẳng hạn, liên quan ô đất 1.14 –HH, có ba sai phạm, đó là: Cố ý làm trái quy định về quản lý kinh tế của Nhà nước gây hậu quả nghiêm trọng ( gây thất thoát tối thiểu 31 tỷ đồng); lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ ( điều chỉnh quy hoạch không yêu cầu xác định lại nghĩa vụ tài chính phải nộp, gây thất thoát ngân sách Nhà nước; chấp thuận, phê duyệt các chỉ tiêu quy hoạch – kiến trúc sai quy định, gây rối loạn trật tự quản lý đô thị).

Liên quan đến việc quản lý sử dụng 24.466 m2 đất tại khu Cổ Ngựa, phường Mỗ Lao, Hà Đông, có ba sai phạm, đó là: Trốn thuế ( 188 tỷ đồng); lừa dối khách hàng ( áp đặt thanh toán bằng USD quy đổi VNĐ, gây thiệt hại cho khách hàng hàng trăm tỷ đồng); chậm nộp thuế.

Liên quan việc cho phép HACICO nhận chuyển nhượng 216.380 m2 đất để thực hiện dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đô thị mới Đại Kim, có bốn sai phạm, đó là: Lạm quyền trong khi thi hành công vụ ( ban hành quyết định sai thẩm quyền, ảnh hưởng đến việc thực hiện đường lối, chính sách của Nhà nước); lừa đảo chiếm đoạt tài sản ( lừa dối các hộ dân để nhận chuyển nhượng đất giá rẻ với giá trị lớn và lừa dối đển nhận đất công khi chưa có quyết định giao đất với diện tích lớn); lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ ( quận Hoàng Mai ra thông báo thu hồi đất trái pháp luật, khiến hàng chục nghìn m2 đất công và đất của các hộ dân bị chuyển giao trái pháp luật); vi phạm các quy định về quản lý đất đai ( phường Đại Kim bàn giao đất khi chưa có quyết định giao đất của cơ quan thẩm quyền, dẫn đến hàng chục nghìn m2 đất công bị chuyển giao trái pháp luật).

Trước những dấu hiệu sai phạm như trên, đề nghị các cơ quan chức năng vào cuộc để làm rõ sai phạm và xử lý nghiêm. Tuy nhiên, còn một việc không kém phần quan trọng là khắc phục hậu quả, trả lại tài sản bị thiệt hại cho ngân sách Nhà nước và nhân dân, đặc biệt đối với những trường hợp gây thiệt hại lớn. Cụ thể như: Cần thiết phải hủy bỏ Quyết định phê duyệt kết quả trúng đấu giá sai phạm tại ô đất 1.14 HH, bồi thường cho người trúng đấu giá và thực hiện việc đấu giá lại theo mục đích sử dụng đất mới để thu hồi tài sản thiệt hại cho Ngân sách nhà nước; liên quan dự án Capitaland- Hoàng Thành, cần truy thu số tiền trốn thuế, chậm thuế và tiền phạt chốn thuế, chậm thuế của công ty Hoàng Thành, đồng thời yêu cầu liên doanh Capitaland – Hoàng Thành phải có biện pháp khắc phục hậu quả đối với các khách bị lừa  dối trong giao dịch chuyển nhượng căn hộ; liên quan đến vấn đề pháp lý  của Dự án khu đô thị mới Đại Kim, cần hủy quyết định số 9709 để làm căn cứ cho việc giải quyết, chấn chỉnh những sai phạm phát sinh từ việc ban hành quyết định này.

Khi nêu những vấn đề này, chúng tôi chỉ muốn nêu ra sự thật, còn có nhìn vào sự thật để xử lý sai phạm và khắc phục những hậu quả của nó hay không thì rất cần sự vào cuộc cũng như phụ thuộc thái độ, trách nhiệm của các cơ quan chức năng và chính quyền thành phố Hà Nội.

Theo Thời nay