UBND tỉnh Đồng Tháp vừa ban hành kế hoạch phát triển hạ tầng giao thông giai đoạn 2026–2030, đặt trọng tâm vào các công trình có khả năng mở rộng không gian kinh tế, giảm chi phí logistics và tăng kết nối với TP.HCM cùng các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long.
Mục tiêu của tỉnh không dừng ở việc bổ sung thêm đường, cầu hay bến cảng. Mạng lưới giao thông mới phải kết nối được các khu kinh tế cửa khẩu, khu kinh tế ven biển, vùng sản xuất nông nghiệp tập trung, khu công nghiệp, đô thị và trung tâm logistics.
Qua đó, Đồng Tháp hướng tới khai thông 5 vùng kinh tế – xã hội và 5 hành lang kinh tế trọng điểm, tạo điều kiện thu hút các nhà đầu tư chiến lược, thúc đẩy thương mại, dịch vụ, du lịch và lưu thông hàng hóa xuyên biên giới.
Đến năm 2030, tỉnh dự kiến xây dựng thêm 124 km đường cao tốc, 30 km quốc lộ và 200 km đường tỉnh; đồng thời mở mới 50 km đường đô thị. Toàn bộ cầu trên các tuyến đường tỉnh sẽ được nâng cấp đồng bộ về tải trọng, bảo đảm khai thác an toàn và thông suốt.
Khoảng 20,8 km đường thủy nội địa quốc gia cũng được đưa vào kế hoạch nâng cấp. Tỉnh đặt mục tiêu phối hợp kêu gọi đầu tư, khởi công ba cảng biển cùng một số cảng hàng hóa, cảng hành khách trên sông Tiền, sông Hậu và sông Soài Rạp.
Cao tốc mở đường cho những hành lang kinh tế mới
Hệ thống cao tốc được xác định là trục kết nối chủ lực trong chiến lược phát triển giao thông của Đồng Tháp. Tỉnh sẽ phối hợp với các bộ, ngành Trung ương và các địa phương trong khu vực để triển khai đồng bộ các tuyến Định Bà – Cao Lãnh, Cao Lãnh – An Hữu, Đức Hòa – Mỹ An, Mỹ An – Cao Lãnh và mở rộng cao tốc TP.HCM – Trung Lương – Mỹ Thuận.
Trong danh mục ưu tiên, đoạn cao tốc cửa khẩu Định Bà – Cao Lãnh, thuộc tuyến Hồng Ngự – Trà Vinh, có tổng mức đầu tư dự kiến 29.805 tỷ đồng. Công tác chuẩn bị đầu tư được thực hiện trong giai đoạn 2026–2027, dự kiến khởi công năm 2027.
Đồng Tháp cũng sẽ phối hợp với Vĩnh Long và các tỉnh liên quan nghiên cứu phương án đầu tư hai tuyến cao tốc CT.33 và CT.36 đi qua địa bàn. Cùng với đó là đề xuất xây dựng cầu Tân Châu – Hồng Ngự, Quốc lộ N1 và cầu Sa Đéc trên tuyến liên kết Sa Đéc – Ô Môn – Giồng Riềng.
Các tuyến quốc lộ 30, 30B, 50 và trục giao thông đô thị TP.HCM – Long An – Tiền Giang theo quy hoạch Quốc lộ 50B tiếp tục được ưu tiên nâng cấp. Riêng đoạn trục giao thông đô thị TP.HCM – Long An – Tiền Giang qua địa bàn tỉnh có tổng mức đầu tư dự kiến 4.279 tỷ đồng, hướng đến khởi công trong năm 2027.
Hai dự án lớn gồm hạ tầng giao thông đường bộ khu vực Nam sông Tiền và tuyến đường bộ ven biển sẽ được thúc đẩy bằng nguồn vốn vay từ Ngân hàng Phát triển châu Á. Đây là những công trình vừa tăng khả năng kết nối, vừa phục vụ mục tiêu thích ứng biến đổi khí hậu tại Đồng bằng sông Cửu Long.
Ở cấp tỉnh, hàng loạt tuyến đường được đưa vào danh mục đầu tư như ĐT.877C, ĐT.870B, ĐT.847 đoạn Đường Thét – Trường Xuân, ĐT.862C, ĐT.852C và giai đoạn 2 tuyến ĐT.864 dọc sông Tiền.
Đồng Tháp đặc biệt ưu tiên hình thành hai trục Đông – Tây. Một tuyến kết nối khu kinh tế biển Gò Công với cửa khẩu quốc tế Định Bà; tuyến còn lại nối biển Tân Thành với cửa khẩu quốc tế Thường Phước. Khi hoàn thành, hai trục này sẽ tạo hành lang vận tải hàng hóa từ vùng biên giới ra khu vực ven biển và hệ thống cảng.
Giao thông đô thị cũng được đầu tư theo hướng mở rộng không gian phát triển. Các tuyến Hùng Vương, Lý Thường Kiệt, đường Sở Tư pháp giai đoạn 2 và đường đê Hùng Vương nằm trong nhóm công trình dự kiến triển khai tại những đô thị trung tâm.
Đối với khu vực nông thôn, tỉnh tiếp tục bố trí nguồn lực cho đường xã, liên xã và các tuyến kết nối với đường tỉnh. Việc đầu tư sẽ gắn với duy tu cầu đường thường xuyên, đáp ứng tiêu chí nông thôn mới và nhu cầu vận chuyển nông sản của người dân.
Đánh thức lợi thế đường thủy, cảng biển và logistics
Bên cạnh đường bộ, Đồng Tháp sẽ khai thác sâu hơn lợi thế của mạng lưới sông Tiền, sông Hậu và sông Soài Rạp. Tỉnh phối hợp hoàn tất công tác chuẩn bị đầu tư, triển khai nâng cấp kênh Mương Khai – Đốc Phủ Hiền, tạo tuyến kết nối trực tiếp giữa sông Tiền và sông Hậu.
Các luồng đường thủy quốc gia đi qua địa bàn sẽ được nghiên cứu nạo vét nhằm tăng năng lực vận tải hàng hóa. Hệ thống bến phà, bến khách ngang sông tại khu vực xã đảo và vùng cù lao cũng được định hướng nâng cấp để có thể tiếp nhận ô tô, bảo đảm việc đi lại an toàn hơn.
Ba dự án cảng tổng hợp được đưa vào danh mục kêu gọi đầu tư gồm cảng Gò Công, cảng Lấp Vò và cảng Thường Phước. Trong đó, giai đoạn 1 cảng tổng hợp Gò Công có tổng mức đầu tư dự kiến hơn 4.971 tỷ đồng; cảng tổng hợp Lấp Vò khoảng 3.152 tỷ đồng. Hai dự án dự kiến được chuẩn bị, khởi công từ năm 2027 và hoàn thành vào năm 2030.
Tỉnh còn kêu gọi nguồn lực xây dựng các cảng hành khách tại Cao Lãnh, Sa Đéc, Hồng Ngự và Gò Công; phát triển cảng cạn, bến hàng hóa, bến tàu du lịch để tăng khả năng kết nối giữa đường bộ và đường thủy.
Đồng Tháp phối hợp với Trung ương và TP.HCM trong quá trình nghiên cứu, đầu tư tuyến đường sắt tốc độ cao TP.HCM – Cần Thơ. Tuyến đường sắt này được kỳ vọng mở thêm dư địa phát triển đô thị, công nghiệp và logistics, đồng thời rút ngắn khoảng cách giữa Đồng bằng sông Cửu Long với vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Tại các đô thị có nhu cầu vận tải lớn như Mỹ Tho, Gò Công, Cao Lãnh, Sa Đéc và Cai Lậy, tỉnh sẽ kêu gọi đầu tư bến xe khách, bến xe hàng, bãi đỗ công cộng và khu đỗ taxi tập trung. Việc bố trí các đầu mối vận tải phải gắn với khu sản xuất, khu công nghiệp, kho bãi và trung tâm logistics.
Để đáp ứng nhu cầu vốn rất lớn, Đồng Tháp sẽ kết hợp ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương, vốn vay ưu đãi nước ngoài và nguồn lực xã hội. Hình thức đối tác công tư được ưu tiên nghiên cứu cho các dự án cảng, nạo vét luồng đường thủy, bến bãi và công trình có khả năng thu hút nhà đầu tư.
Ngân sách tỉnh tập trung cho công tác giải phóng mặt bằng và vốn đối ứng. Các địa phương chịu trách nhiệm rà soát nguồn gốc đất, cập nhật quy hoạch, hỗ trợ bồi thường, tái định cư và vận động người dân bàn giao mặt bằng. Nguồn vật liệu, nhất là cát phục vụ các công trình trọng điểm, cũng phải được chuẩn bị sát tiến độ thi công.
Song song với xây dựng hạ tầng, Đồng Tháp định hướng phát triển phương tiện vận tải chất lượng cao, từng bước chuyển sang sử dụng năng lượng thân thiện với môi trường. Cơ sở dữ liệu giao thông sẽ được hoàn thiện để phục vụ quản lý, đầu tư và bảo đảm an toàn khai thác.
Lê Thanh
