THCL Thành phố Hà Nội là địa phương dẫn đầu cả nước về xây dựng nông thôn mới. Năm 2015, Thành phố Hà Nội được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhất vì có nhiều thành tích trong thực hiện phong trào xây dựng nông thôn mới.

Để có được kết quả đó, các cấp các ngành của TP Hà Nội đã phải vào cuộc tháo gỡ nhiều khó khăn về cơ chế, chính sách; từng bước đơn giản hóa các thủ tục hành chính; ban hành nhiều chính sách thu hút các nhà đầu tư.

Doanh nghiệp  "gây phiền"!?

Quá trình thu hút nhà đầu tư, xã hội hóa xây dựng nông thôn mới ở Hà Nội cũng đặt ra nhiều vấn đề trong mối quan hệ tương tác giữa các cơ quan chức năng của TP. Hà Nội với các nhà thầu, nhà đầu tư.

Cách làm và những bước đi của TP Hà Nội trong thu hút nhà đầu tư, xã hội hóa xây dựng nông thôn mới hoàn toàn phù hợp với chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc họp Thủ tướng Chính phủ với Doanh nghiệp năm 2016: Kiên quyết xử lý cán bộ gây phiền hà cho doanh nghiệp…; chuyển mạnh mẽ sang tinh thần chính quyền phục vụ và hỗ trợ doanh nghiệp?

Tuy nhiên, những tưởng vấn đề đó được cải thiện thì gần đây tại Hà Nội lại xuất hiện vấn đề khác mang đến tác dụng ngược lại, đó là: Doanh nghiệp, nhà đầu tư gây “phiền nhiễu” cho các cơ quan chức năng bởi rất nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như nôn nóng đòi hỏi đốt cháy giai đoạn hay dùng các mối quan hệ xã hội can thiệp, tác động quá sâu vào công việc theo chức năng nhiệm vụ của cơ quan quản lý nhà nước… Đây cũng là vấn đề “tế nhị” những ít được đặt lên bàn để giải quyết?!

Trường hợp  điển hình xảy ra gần đây nhất, đó là những vấn đề phát sinh liên quan đến việc thu hút đầu tư, xây dựng công trình Khu công viên vui chơi, giải trí, thể dục thể thao, cây xanh, vườn ươm thuộc hạng mục xây dựng nông thôn mới tại khu đất 9,8ha của xã Yên Thường, huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Tại cùng một địa điểm nêu trên, theo Báo cáo số 694/KHĐT-BC ngày 13/6/2016 của Sở Kế hoạch Đầu tư Hà Nội có đến 3 nhà đầu tư đề xuất thực hiện dự án xã hội hóa. Khu vực 9,8ha nêu trên tại xã Yên Thường, Gia Lâm, nơi các nhà đầu tư đề xuất thực hiện dự án có nhiều công trình bộ phận khác nhau, tính chất phức tạp.

Quá trình đề xuất của các nhà đầu tư có sự khác nhau công năng của đất và cơ chế, năng lực của các nhà đầu tư cũng có điểm mạnh, yếu khác nhau… Vì vậy, cần có sự kiểm tra thẩm định kỹ càng và đúng luật để đưa ra được quyết định lựa chọn phương án, nhà thầu.

Thậm chí có nhà đầu tư mạnh dạn đưa ra 2 phương án: Một là xin được chỉ định thực hiện dự án nếu họ là nhà đầu tư duy nhất, cam kết ủng hộ không hoàn lại cho ngân sách nhà nước lượng tiền. Hai là, nếu trường hợp nhà đầu tư không phải là duy nhất, thì xin được đấu thầu thực hiện dự án.

Sự lựa chọn công minh

Trong khi các lãnh đạo TP Hà Nội cùng cơ quan chức năng đang trong quá trình xem xét, nghiên cứu, lựa chọn phương án, cách thức, cân nhắc lựa chọn nhà thầu theo các quy định của pháp luật đấu thầu và các quy định của thành phố, thì tính đến ngày 08/06/2016, Công ty TNHH Tân Hùng Minh đã ban hành Văn bản số 68/THM-CV là văn bản lần thứ 7 với nội dung: Về việc giải quyết để đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án… Văn bản này gửi đích danh đồng chí Chủ tịch UBND TP Hà Nội.

Trong Văn bản số 68 của Công ty TNHH Tân Hùng Minh có nêu một số nội dung đáng chú ý sau:… “Đến nay, đã gần 4 tháng kể từ ngày Công ty hoàn tất hồ sơ thủ tục theo quy định, Bí thư Thành ủy đã 2 lần chỉ đạo giải quyết, Chủ tịch UBND TP đã 3 lần yêu cầu báo cáo và 6 lần Công ty có Văn bản kiến nghị… nhưng vẫn không được Sở Kế hoạch Đầu tư xem xét giải quyết hoặc trả lời...”.

Trong khi đó, ngày 31/3/2016, Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Hà Nội đã có Thông báo số 312 trả lại hồ sơ dự án và nêu rõ, sau khi có chỉ đạo của UBND TP Hà Nội, Sở Kế hoạch và Đầu tư sẽ thông báo thông tin để nhà đầu tư được biết.

Trong nội dung công văn này, công ty Tân Hùng Minh "cực chẳng đã" có đoạn viết:“Thậm chí, Công ty đã có Văn bản đề nghị Sở Kế hoạch Đầu tư báo cáo đề xuất chấp thuận dự án Khu vườn ươm cây xanh (dự án đã được hoàn thiện hồ sơ và được các sở, ngành thẩm định đáp ứng theo quy định và kiến nghị chấp thuận; không trùng với đơn vị nào khác) nhưng đến nay sở cũng không giải quyết. Chính vì vậy, Công ty đã có Văn bản số 63/THM-CV gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư hướng dẫn và Văn bản số 62/THM-CV gửi Thủ tướng Chính phủ khẩn thiết đề nghị giải quyết.”

Điều đáng nói, tại văn bản số 68 của Công ty Tân Hùng Minh nêu rõ: “Trong khi không giải quyết hồ sơ đề xuất của Công ty Tân Hùng Minh, ngày 06/06/2016, sở Kế hoạch Đầu tư lại có Văn bản số 2062/KHĐT-ĐT xin ý kiến các Sở, ngành hồ sơ chấp thuận chủ trương dự án Khu công viên cây xanh, TDTT, vui chơi giải trí tại xã Yên Thường do Công ty TNHH Hồng Hà Xanh đề xuất… Việc làm này của Sở Kế hoạch và Đầu tư không đúng với các quy định hiện hành, cố tình chống đối và không thực hiện ý kiến chỉ đạo của Bí thư Thành ủy và UBND thành phố, phớt lờ để làm  sai, gây chồng chéo và khó khăn phức tạp cho việc giải quyết của các sở ngành…

Bằng văn bản này, Công ty TNHH Tân Hùng Minh kính đề nghị Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố có giải pháp kiên quyết với Sở Kế hoạch Đầu tư để khẩn trương báo cáo chấp thuận lựa chọn Công ty TNHH thương mại dịch vụ Tân Hùng Minh là nhà thầu thực hiện dự án xã hội hóa Khu công viên cây xanh, vui chơi giải trí, dịch vụ TDTT và hạ tầng Yên Thường và dự án Khu cây xanh vườn ươm...”

Như vậy, rõ ràng do thiếu sự nghiên cứu nắm vững các quy định của pháp luật về đấu thầu dự án, cũng như các quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Sở Kế hoạch đầu tư, của UBND các cấp, mà Công ty đã phải kiến nghị, đề nghị nhiều lần, vượt cấp để được chấp thuận thực hiện dự án một cách chủ quan, nóng vội, xin ý kiến quá nhiều nơi gây “phiền hà” cho các cơ quan chức năng?

Để khắc phục tình trạng và rút kinh nghiệm cho các doanh nghiệp khác, không để xảy ra những “phiền hà” như trường hợp kể trên, ban lãnh đạo Công ty chịu trách nhiệm quản lý, tổ chức quá trình vận hành đề xuất xin thực hiện dự án cần chú trọng nghiên cứu các quy định của pháp luật liên quan đến đầu tư, đấu thầu, các quy định của pháp luật về chức năng, nhiệm vụ các cơ quan nhà nước, các quy định riêng của các địa phương về xây dựng nông thôn mới để đạt hiệu quả cao nhất trong khâu xin chấp thuận dự án...

Cao Huyền