Ngày 18/9, tại TP Cần Thơ, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam tổ chức lớp tập huấn “Đổi mới và ứng dụng chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại và quảng bá sản phẩm của hợp tác xã”.
Chương trình thuộc Dự án “Nghiên cứu hành động về tăng cường hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cho phát triển HTX tại Việt Nam”, do Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Hàng hải Ai-len tài trợ.
Tham gia lớp tập huấn có đại diện Liên minh HTX các tỉnh, thành phố cùng lãnh đạo, cán bộ quản lý, thành viên HTX tại nhiều địa phương, trong đó có Lâm Đồng.
Các chuyên gia trong nước và quốc tế tập trung chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng thương hiệu HTX, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, bao bì - nhãn mác thông minh, thương mại điện tử và ứng dụng AI trong xúc tiến thương mại.
Điểm đáng chú ý là học viên không chỉ tiếp cận lý thuyết mà còn được thực hành các công cụ AI để tìm hiểu, phân tích thị trường, xây dựng nội dung bán hàng, thiết kế hình ảnh quảng cáo và sản xuất video giới thiệu sản phẩm bằng nhiều ngôn ngữ.
Bao bì phải biết kể chuyện
Với các HTX Lâm Đồng, câu chuyện thương hiệu có thể bắt đầu ngay từ bao bì. Lâm Đồng có lợi thế lớn về rau, hoa, cà phê, trái cây và nhiều sản phẩm nông nghiệp đặc trưng. Nhưng khi sản phẩm bước ra khỏi vùng sản xuất để cạnh tranh trên thị trường rộng hơn, chất lượng thôi chưa đủ.
Người mua cần biết sản phẩm từ đâu đến, được sản xuất như thế nào, có gì khác biệt và vì sao họ nên tin tưởng. Bao bì, nhãn mác vì thế không còn đơn thuần là phần “bên ngoài” của sản phẩm. Đó có thể là nơi kể câu chuyện về vùng nguyên liệu, người sản xuất, quy trình canh tác, tiêu chuẩn chất lượng và giá trị đặc trưng của sản phẩm.
Một mã QR dẫn đến thông tin truy xuất nguồn gốc; hình ảnh vùng sản xuất; câu chuyện về HTX; thông tin về quy trình canh tác hay chứng nhận chất lượng... đều có thể biến bao bì thành một điểm chạm với người tiêu dùng.
Với HTX Lâm Đồng, đây cũng là cách biến những lợi thế vốn có thành giá trị dễ nhận diện hơn trên thị trường. Một sản phẩm cà phê không chỉ là một gói cà phê. Một hộp rau củ chế biến không chỉ là hàng hóa đóng gói. Phía sau đó có thể là vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất, tiêu chuẩn chất lượng và câu chuyện của những người nông dân liên kết với HTX.
Khi những giá trị ấy được số hóa và thể hiện rõ trên bao bì, người tiêu dùng có thêm cơ sở để lựa chọn. Chuyển đổi số vì vậy có thể bắt đầu từ những việc rất cụ thể: Chuẩn hóa dữ liệu sản phẩm, số hóa vùng nguyên liệu, xây dựng mã truy xuất, thống nhất nhận diện thương hiệu và quản lý thông tin khách hàng.
Đây là những bước đi không quá xa với khả năng của nhiều HTX nhưng có thể tạo ra thay đổi đáng kể trong cách sản phẩm tiếp cận thị trường.
AI mở cửa thị trường
Nếu bao bì là điểm chạm với người mua thì AI đang mở thêm một cánh cửa để HTX tìm kiếm và tiếp cận khách hàng. Tại lớp tập huấn, học viên được thực hành các công cụ AI trong nhiều công đoạn của xúc tiến thương mại, từ phân tích thị trường đến xây dựng nội dung, hình ảnh và video quảng bá sản phẩm.
Điều này đặc biệt đáng chú ý với các HTX quy mô nhỏ, vốn khó bố trí một đội ngũ marketing chuyên nghiệp. Một HTX cà phê ở Lâm Đồng có thể sử dụng AI để hỗ trợ nghiên cứu nhóm khách hàng, xây dựng nội dung giới thiệu vùng nguyên liệu, thiết kế hình ảnh hoặc video quảng bá.
Một HTX sản xuất nông sản chế biến có thể xây dựng nội dung giới thiệu sản phẩm cho từng nhóm khách hàng, từng nền tảng bán hàng. Với các sản phẩm gắn với du lịch, văn hóa và đặc trưng địa phương, AI còn có thể hỗ trợ tạo nội dung đa ngôn ngữ, giúp câu chuyện sản phẩm tiếp cận thêm khách hàng ngoài thị trường trong nước.
Cùng với AI, thương mại điện tử cũng đang thay đổi cách HTX bán hàng. Thay vì chỉ chờ khách đến hội chợ, cửa hàng hay thông qua đại lý, HTX có thể đưa sản phẩm lên các nền tảng số, tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng và quan trọng hơn là có thêm dữ liệu về thị trường.
Khách hàng thích sản phẩm nào? Nội dung nào thu hút? Thời điểm nào nhu cầu tăng? Khu vực nào có nhiều đơn hàng? Những dữ liệu ấy nếu được thu thập và phân tích có thể trở thành cơ sở để HTX điều chỉnh sản phẩm, bao bì, giá bán và cách quảng bá.
Nhưng công nghệ không phải “chiếc đũa thần”. AI có thể giúp viết một nội dung quảng cáo hấp dẫn, nhưng không thể thay thế chất lượng thật của sản phẩm. Một video đẹp không thể bù cho sản phẩm không đạt chuẩn. Bao bì hiện đại cũng không thể tạo dựng niềm tin lâu dài nếu thông tin bên trong thiếu minh bạch.
Vì vậy, chuyển đổi số phải đi cùng chuẩn hóa sản phẩm, nâng chất lượng, xây dựng thương hiệu và tổ chức lại hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Từ “có hàng” đến “có thương hiệu”
Lớp tập huấn đặt ra một yêu cầu rõ hơn đối với các HTX: không chỉ sản xuất ra hàng hóa mà phải biết tạo dựng giá trị và đưa giá trị ấy đến đúng khách hàng.
Đây cũng là tinh thần của phương châm hành động nhiệm kỳ 2026-2031: “Đổi mới tư duy, nâng cao giá trị, tăng cường liên kết, phát triển bền vững”.
Với Lâm Đồng, quá trình này có thể bắt đầu từ chính những sản phẩm đang có lợi thế. HTX cần chủ động chuẩn hóa dữ liệu, nâng chất lượng, cải tiến bao bì, xây dựng thương hiệu, mở rộng thương mại điện tử và từng bước ứng dụng AI vào hoạt động kinh doanh.
Quan trọng không kém là tăng cường liên kết giữa HTX với HTX, doanh nghiệp, chuyên gia và các đối tác trong, ngoài nước để hình thành chuỗi giá trị đủ sức cạnh tranh.
Có sản phẩm là điểm bắt đầu. Có chất lượng là điều kiện cần. Nhưng để đi xa hơn, HTX phải biết kể câu chuyện, xây dựng niềm tin và đưa sản phẩm đến đúng người mua.
Với các HTX Lâm Đồng, công nghệ không thay thế chất lượng sản phẩm, nhưng có thể giúp chất lượng ấy được nhìn thấy, được tin tưởng và đến gần hơn với người tiêu dùng.
Hoàng Phương
