Công nghiệp phục hồi mạnh, lan tỏa trên diện rộng
Trong những tháng đầu năm 2026, khu vực công nghiệp tiếp tục đóng vai trò “đầu tàu” dẫn dắt tăng trưởng. Chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) tháng 4/2026 ước tăng 3,0% so với tháng trước và tăng 9,9% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 4 tháng, IIP tăng 9,2%, cao hơn mức tăng cùng kỳ năm 2025, cho thấy đà phục hồi ngày càng rõ nét.
Đáng chú ý, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vị trí trung tâm với mức tăng 9,9%, đóng góp tới 7,8 điểm phần trăm vào mức tăng chung. Đây là dấu hiệu cho thấy hoạt động sản xuất đã từng bước ổn định, đơn hàng cải thiện và niềm tin của doanh nghiệp dần được củng cố.
Các ngành còn lại cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực như sản xuất và phân phối điện tăng 7,5%, cung cấp nước và xử lý rác thải tăng 7,4%, khai khoáng tăng 4,0%. Không chỉ tăng về quy mô, sản xuất công nghiệp còn có sự lan tỏa rộng khi cả 34 địa phương đều ghi nhận mức tăng trưởng.
Một số địa phương nổi bật nhờ công nghiệp chế biến, chế tạo và năng lượng như Ninh Bình, Bắc Ninh, Nghệ An hay Hà Tĩnh. Trong khi đó, các địa phương có lợi thế thủy điện như Lai Châu, Sơn La cũng đóng góp tích cực nhờ sản lượng điện tăng cao.
Cùng với đó, nhiều sản phẩm công nghiệp chủ lực ghi nhận mức tăng ấn tượng như xe máy, ô tô, thép, thủy hải sản chế biến và bia. Điều này phản ánh nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu đang dần phục hồi, tạo động lực cho sản xuất mở rộng.
Thị trường lao động công nghiệp cũng ghi nhận tín hiệu khả quan khi số lao động đang làm việc tại doanh nghiệp tăng 1,1% so với tháng trước và tăng 3,6% so với cùng kỳ năm trước. Đây là chỉ dấu cho thấy doanh nghiệp đang từng bước gia tăng quy mô sản xuất, chuẩn bị cho các đơn hàng mới.
Doanh nghiệp và đầu tư công tạo lực đẩy cho tăng trưởng
Bên cạnh công nghiệp, khu vực doanh nghiệp tiếp tục là điểm sáng quan trọng của nền kinh tế. Trong 4 tháng đầu năm, cả nước có 77,8 nghìn doanh nghiệp thành lập mới với tổng vốn đăng ký gần 785,4 nghìn tỷ đồng và hơn 356 nghìn lao động. So với cùng kỳ năm trước, số doanh nghiệp tăng mạnh, đặc biệt là vốn đăng ký tăng hơn 60%.
Đồng thời, có thêm 41,6 nghìn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, nâng tổng số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường lên hơn 119 nghìn, tăng gần 33%. Bình quân mỗi tháng có gần 30 nghìn doanh nghiệp thành lập mới hoặc quay lại hoạt động – một con số cho thấy niềm tin kinh doanh đang được cải thiện rõ rệt.
Không chỉ tăng về số lượng, chất lượng dòng vốn cũng có dấu hiệu tích cực khi quy mô vốn bình quân đạt 10,1 tỷ đồng/doanh nghiệp, tăng 6,2%. Tổng vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế đạt gần 1,9 triệu tỷ đồng, góp phần quan trọng thúc đẩy đầu tư và sản xuất.
Song song với đó, đầu tư công tiếp tục được xác định là một trong những động lực then chốt cho tăng trưởng. Trong tháng 4/2026, vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước ước đạt gần 54,8 nghìn tỷ đồng, tăng 8,2% so với cùng kỳ. Tính chung 4 tháng, vốn đầu tư đạt 187,1 nghìn tỷ đồng, bằng 19,7% kế hoạch năm và tăng 10,4%.
Trong đó, vốn do địa phương quản lý chiếm tỷ trọng lớn với 161,7 nghìn tỷ đồng, tăng 11,4%, cho thấy vai trò chủ động của các địa phương trong thúc đẩy giải ngân. Đáng chú ý, vốn cấp xã tăng mạnh 23,5%, phản ánh sự lan tỏa của đầu tư công đến cấp cơ sở.
Việc đẩy mạnh giải ngân đầu tư công không chỉ tạo việc làm, kích thích tổng cầu mà còn góp phần hoàn thiện hạ tầng, nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút đầu tư tư nhân trong dài hạn.
Tổng thể, bức tranh kinh tế 4 tháng đầu năm 2026 cho thấy những tín hiệu phục hồi rõ rệt và khá toàn diện. Từ sản xuất công nghiệp, sự sôi động của khu vực doanh nghiệp đến tiến độ giải ngân đầu tư công đều đang tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng trong các quý tiếp theo. Tuy nhiên, để duy trì đà khởi sắc này, cần tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, thúc đẩy cải cách thể chế và tận dụng tốt các động lực tăng trưởng mới trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.
Nam Sơn
