Đổi mới đào tạo để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nông nghiệp
Những năm qua, đào tạo nghề cho lao động nông thôn đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nông nghiệp của tỉnh Lâm Đồng. Giai đoạn 2021 - 2025, toàn tỉnh đã đào tạo nghề cho 7.148 lao động, bình quân hơn 1.429 người mỗi năm; khoảng 80% học viên có việc làm hoặc tiếp tục sản xuất sau khi hoàn thành khóa học.
Kết quả này góp phần cải thiện trình độ tay nghề, nâng cao thu nhập và từng bước chuyển đổi phương thức sản xuất của người dân nông thôn. Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế như đội ngũ giáo viên còn thiếu và chủ yếu kiêm nhiệm; cơ sở vật chất của nhiều cơ sở đào tạo, nhất là tại vùng sâu, vùng xa chưa đáp ứng yêu cầu thực hành nông nghiệp công nghệ cao; sự liên kết giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp, hợp tác xã còn thiếu chặt chẽ, khiến nội dung đào tạo chưa thật sự gắn với nhu cầu thực tiễn.
Trước yêu cầu tái cơ cấu ngành nông nghiệp và xu hướng chuyển đổi số, ngày 14/7/2026, UBND tỉnh Lâm Đồng đã ban hành Kế hoạch số 11256/KH-UBND về đào tạo nâng cao chất lượng lao động ngành nông nghiệp, hình thành lực lượng nông dân số, nông dân chuyên nghiệp và đội ngũ quản trị hợp tác xã hiện đại giai đoạn 2026 - 2030.
Kế hoạch hướng tới đổi mới toàn diện công tác đào tạo theo hướng hiện đại, phân tầng đối tượng, gắn đào tạo với chuyển dịch cơ cấu lao động, nhu cầu của thị trường và mục tiêu phát triển nền nông nghiệp giá trị cao.
Đến năm 2030, tỉnh đặt mục tiêu giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp xuống còn 60% tổng lao động xã hội; nâng tỷ lệ lao động ngành nông, lâm, thủy sản được đào tạo lên 50%, trong đó 35% có bằng cấp hoặc chứng chỉ nghề. Đồng thời, trên 85% lao động sau đào tạo có việc làm, mở rộng sản xuất hoặc tăng thu nhập.
Hình thành thế hệ nông dân số, làm chủ công nghệ và tư duy kinh tế
Một trong những điểm mới của Kế hoạch là quy mô đào tạo được mở rộng mạnh mẽ. Trong giai đoạn 2026 - 2030, Lâm Đồng dự kiến đào tạo, bồi dưỡng và tập huấn cho khoảng 117.250 lượt người, bao gồm lao động nông nghiệp, nông dân chuyên nghiệp và đội ngũ quản trị hợp tác xã.
Chương trình được thiết kế theo nhiều cấp độ, từ đào tạo nghề trình độ sơ cấp, các khóa đào tạo nông dân chuyên nghiệp, bồi dưỡng cán bộ quản lý hợp tác xã đến các lớp tập huấn ngắn hạn về chuyển đổi số. Riêng nội dung đào tạo kỹ năng số cho nông dân dự kiến tiếp cận khoảng 46.000 lượt người, góp phần phổ cập công nghệ trong sản xuất nông nghiệp.
Đối tượng đào tạo là công dân từ đủ 15 tuổi trở lên sinh sống tại khu vực nông thôn có nhu cầu học nghề, nâng cao kỹ năng sản xuất, trong đó ưu tiên hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, lao động vùng khó khăn và các địa bàn đặc thù.
Thay vì đào tạo dàn trải, tỉnh tập trung vào các nhóm trọng tâm gồm lao động trực tiếp tại vùng nguyên liệu, thành viên hợp tác xã, tổ hợp tác, trang trại, doanh nghiệp nông nghiệp và đội ngũ lãnh đạo, quản lý hợp tác xã nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất theo chuỗi giá trị.
Đặc biệt, nội dung đào tạo không còn giới hạn ở kỹ thuật canh tác mà chuyển mạnh sang phát triển tư duy kinh tế và kỹ năng quản trị hiện đại. Người học sẽ được tiếp cận các công nghệ như thiết bị bay không người lái (drone), Internet vạn vật (IoT), truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, thương mại điện tử, marketing sản phẩm OCOP, quản lý chi phí sản xuất, phát triển chuỗi giá trị và xây dựng thương hiệu nông sản.
Song song đó là các chuyên đề về nông nghiệp xanh, nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn, tín chỉ carbon và các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của ngành nông nghiệp.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Lâm Đồng sẽ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như đẩy mạnh tuyên truyền; rà soát nhu cầu đào tạo theo từng địa phương; xây dựng cơ chế đặt hàng gắn với nhu cầu doanh nghiệp; đầu tư đội ngũ giảng viên và cơ sở vật chất; nhân rộng mô hình đào tạo gắn với chuỗi giá trị, khởi nghiệp nông nghiệp; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện.
Kế hoạch 11256/KH-UBND không chỉ hướng đến việc mở thêm các lớp dạy nghề, mà còn đặt nền móng cho chiến lược phát triển nguồn nhân lực nông nghiệp chất lượng cao. Việc hình thành lực lượng nông dân số, nông dân chuyên nghiệp với tri thức, tư duy kinh tế và khả năng làm chủ công nghệ được xem là yếu tố then chốt để nông nghiệp Lâm Đồng nâng cao giá trị gia tăng, thích ứng linh hoạt với biến đổi khí hậu, đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường toàn cầu và phát triển bền vững trong những năm tới.
Hoàng Phương
