Tập trung kiểm soát hàng giả, quảng cáo sai sự thật về sản phẩm y tế
Ngày 27/10/2026, UBND tỉnh Lào Cai ban hành Công văn số 11048/UBND-VX về việc thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, gian lận thương mại và hàng giả trong lĩnh vực y tế, theo chỉ đạo của Bộ Y tế tại Công văn số 7863/BYT-QLD ngày 19/10/2026.
UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện nghiêm chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Y tế và Ban Chỉ đạo 389 quốc gia về phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Đây được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, trọng tâm, gắn với trách nhiệm người đứng đầu. Việc kiểm tra, xử lý vi phạm phải bảo đảm công khai, minh bạch, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, đồng thời không cản trở hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp.
Trong lĩnh vực y tế, Sở Y tế được giao chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng rà soát cơ sở sản xuất, kinh doanh, kho hàng, trung tâm phân phối sản phẩm y tế có dấu hiệu vi phạm để tổ chức kiểm tra, xử lý theo thẩm quyền.
Trọng tâm là các hành vi sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ sản phẩm y tế giả, kém chất lượng, không rõ nguồn gốc, nhập lậu; hoạt động bán thuốc kê đơn trái quy định tại các cơ sở bán lẻ và trên nền tảng thương mại điện tử.
Đặc biệt, UBND tỉnh yêu cầu tập trung kiểm tra, xử lý hành vi quảng cáo sai sự thật, gian dối về công dụng, thành phần và chất lượng sản phẩm y tế. Cùng với việc kiểm soát chất lượng, nguồn gốc hàng hóa tại các cơ sở kinh doanh, hoạt động quảng cáo và bán sản phẩm y tế trên môi trường trực tuyến cũng được đưa vào diện kiểm tra.
Đối với hoạt động kinh doanh trên thương mại điện tử và mạng xã hội, Sở Công Thương có trách nhiệm chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường phối hợp với Sở Y tế, các lực lượng chức năng và chính quyền cấp xã rà soát các tài khoản kinh doanh có dấu hiệu vi phạm.
Các đợt cao điểm kiểm tra, kiểm soát sản phẩm y tế sẽ được tổ chức trên thị trường, thương mại điện tử và mạng xã hội. Lực lượng chức năng tập trung xử lý hàng giả, hàng nhập lậu, không rõ nguồn gốc; hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, bao bì, tem nhãn, xuất xứ, chỉ dẫn địa lý và xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
Hoạt động rà soát còn được triển khai tại các tuyến vận chuyển, kho hàng, điểm tập kết, trung tâm phân phối, cơ sở và hộ kinh doanh có dấu hiệu vi phạm. Đồng thời, lực lượng quản lý thị trường phối hợp kiểm tra, xử lý các hành vi vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng theo chức năng, thẩm quyền.
Tăng cường phối hợp, ngăn chặn vi phạm từ cơ sở
Để nâng cao hiệu quả đấu tranh chống hàng giả và gian lận thương mại trong lĩnh vực y tế, UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu tăng cường phối hợp giữa các sở, ngành, lực lượng chức năng và chính quyền địa phương trong kiểm tra, phát hiện, xử lý vi phạm.
Sở Y tế phối hợp với công an, quản lý thị trường, hải quan, thuế, bộ đội biên phòng và UBND các xã, phường tổ chức kiểm tra liên ngành; trao đổi, xác minh thông tin, chia sẻ dữ liệu về đối tượng, phương thức, thủ đoạn vi phạm. Đồng thời, có trách nhiệm kịp thời cung cấp thông tin chuyên môn, cảnh báo sản phẩm y tế không được phép lưu hành, cơ sở y tế vi phạm hoặc không được phép hoạt động.
Đối với các vụ việc phức tạp, Sở Công Thương có trách nhiệm tham mưu phối hợp liên ngành trong xử lý, tiếp nhận và giải quyết tin báo qua đường dây nóng của Ban Chỉ đạo 389 tỉnh; chuyển cơ quan điều tra những vụ việc có dấu hiệu tội phạm theo quy định.
Công an tỉnh Lào Cai được giao tăng cường nắm tình hình, kiểm tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ, gian lận thương mại và hàng giả trong lĩnh vực y tế, nhất là tại khu vực biên giới, cửa khẩu, các tuyến vận chuyển và trên môi trường mạng. Đồng thời, chủ trì xác minh, điều tra, xử lý các đường dây, đối tượng có dấu hiệu tội phạm theo quy định của pháp luật.
Trong công tác bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, Sở Khoa học và Công nghệ có trách nhiệm hướng dẫn chuyên môn, phối hợp với ngành y tế, công thương và các cơ quan liên quan xác minh, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với sản phẩm y tế.
Cùng với đó, tỉnh Lào Cai yêu cầu phối hợp hoàn thiện, kết nối, liên thông và chia sẻ dữ liệu truy xuất nguồn gốc sản phẩm y tế; hướng dẫn, khuyến khích doanh nghiệp áp dụng mã định danh, tem điện tử, mã QR theo quy định.
Việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ cũng được chú trọng trong hoạt động của các cơ sở y tế. Theo đó, Sở Y tế có trách nhiệm chỉ đạo các cơ sở rà soát, chấp hành quy định pháp luật, không sao chép, sử dụng trái phép phần mềm, dữ liệu, tài liệu và nội dung số được bảo hộ.
Ở cấp cơ sở, UBND các xã, phường được yêu cầu tăng cường quản lý địa bàn, rà soát các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, kinh doanh dược, thiết bị y tế, kho hàng, điểm tập kết và hoạt động kinh doanh trực tuyến có dấu hiệu vi phạm. Trong đó, chính quyền địa phương có trách nhiệm tiếp nhận thông tin phản ánh, kịp thời kiểm tra, xử lý theo thẩm quyền hoặc chuyển cơ quan có thẩm quyền giải quyết; phối hợp tuyên truyền, phát hiện và ngăn chặn vi phạm ngay từ cơ sở.
Bên cạnh công tác kiểm tra, xử lý, UBND tỉnh Lào Cai cũng giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch hướng dẫn các cơ quan báo chí, truyền thông và hệ thống thông tin cơ sở tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống hàng giả và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Nội dung tuyên truyền tập trung cảnh báo các sản phẩm y tế không được phép lưu hành, cơ sở y tế vi phạm hoặc không được phép hoạt động; vận động người dân không tiếp tay cho hàng giả, hàng nhái, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Đồng thời, khuyến khích người dân khám, chữa bệnh và mua sản phẩm y tế tại các cơ sở hợp pháp, lựa chọn hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng, góp phần phòng ngừa và ngăn chặn hàng giả, hàng kém chất lượng trong lĩnh vực y tế.
Hải Minh
