Theo phản ánh từ các doanh nghiệp, đợt tăng giá lần này không còn tập trung vào một vài nhóm sản phẩm chủ chốt như chip nhớ hay bộ xử lý, mà đã lan sang nhiều linh kiện nền tảng như bảng mạch in (PCB), vật liệu nhựa, linh kiện quang học và cả bao bì. Điều này khiến chi phí sản xuất bị “đội” lên trên diện rộng, tạo áp lực lớn cho các kế hoạch kinh doanh trong năm 2026.
Nhiều tập đoàn lớn như STMicroelectronics hay Murata Manufacturing đã thông báo điều chỉnh giá sản phẩm do chi phí năng lượng, nguyên liệu và vận chuyển đồng loạt tăng. Trong khi đó, Kingboard Laminates – nhà sản xuất vật liệu phủ đồng hàng đầu – liên tục nâng giá trong thời gian ngắn, phản ánh áp lực từ giá hóa dầu và nguyên liệu đầu vào.
Một yếu tố quan trọng khác là chi phí logistics toàn cầu. Khi giá dầu duy trì ở mức cao, chi phí vận chuyển quốc tế cũng leo thang, buộc các hãng vận tải phải điều chỉnh giá dịch vụ. Đồng thời, giá kim loại cơ bản như đồng và nhôm tăng mạnh càng khiến chi phí sản xuất linh kiện bị đẩy lên thêm nhiều tầng.
Không chỉ chi phí, thời gian giao hàng cũng trở thành vấn đề đáng lo ngại. Đại diện Broadcom cho biết thời gian cung ứng bảng mạch đã kéo dài từ vài tuần lên tới 6 tháng. Sự gián đoạn xảy ra đồng thời ở nhiều khâu trong chuỗi cung ứng khiến doanh nghiệp khó dự báo và lên kế hoạch sản xuất ổn định.
Trong bối cảnh đó, áp lực chi phí buộc các doanh nghiệp phải chuyển một phần gánh nặng sang khách hàng. Lãnh đạo Asus cho biết hãng dự kiến tăng giá nhiều dòng máy tính từ 25% đến 30% trong quý II/2026. Mức tăng này phản ánh trực tiếp chi phí linh kiện tăng đột biến, đặc biệt ở các sản phẩm phục vụ nhu cầu trí tuệ nhân tạo.
Thực tế thị trường cho thấy giá linh kiện có những biến động “sốc”. Ví dụ, giá một thanh RAM dung lượng lớn đã tăng gấp nhiều lần chỉ trong vòng một năm, vượt xa chu kỳ biến động thông thường. Điều này khiến mặt bằng giá các sản phẩm công nghệ mới được thiết lập ở mức cao hơn đáng kể so với trước đây.
Các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng như Lite-On Technology cũng thừa nhận không còn nhiều dư địa để hấp thụ chi phí. Ngoại trừ nhu cầu mạnh từ hạ tầng AI, phần lớn thị trường điện tử tiêu dùng đang đối mặt với triển vọng tăng trưởng kém tích cực hơn dự báo.
Đối với Việt Nam, xu hướng này đặt ra thách thức lớn khi nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu linh kiện. Chi phí đầu vào tăng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến các ngành sản xuất, lắp ráp và xuất khẩu điện tử, đồng thời có thể kéo giá hàng tiêu dùng trong nước đi lên.
Trong bối cảnh đó, việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng trở nên cấp thiết. Doanh nghiệp cần đa dạng hóa nguồn cung, tăng tỷ lệ nội địa hóa và tận dụng các hiệp định thương mại để giảm phụ thuộc vào một số thị trường nhất định.
Rõ ràng, làn sóng tăng giá linh kiện hiện nay không chỉ mang tính ngắn hạn. Ngay cả khi các yếu tố địa chính trị hạ nhiệt, độ trễ của chuỗi cung ứng và chi phí tích lũy vẫn sẽ tiếp tục tác động trong trung hạn, khiến áp lực giá trên thị trường điện tử khó có thể sớm giảm nhiệt.
Nam Sơn (t/h)
