THCL Qua hơn 3 năm triển khai thực hiện, Dự án “Hỗ trợ xây dựng chính sách và thí điểm mô hình hòa nhập cộng đồng cho nữ thanh niên bị bóc lột tình dục tại Hà Nội” đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, giúp họ dần ổn định cuộc sống để hòa nhập cộng đồng.

Ông Phùng Quang Thức, Chi Cục trưởng Chi cục PCTNXH Hà Nội báo cáo tại buổi tổng kết

Hiệu quả tích cực

Dự án được triển khai từ tháng 8/2012 đến tháng 10/2015, với sự hợp tác tích cực của các tổ chức: Trung tâm Dạy nghề (REACH), Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng khoa học về giới – gia đình – phụ nữ và vị thành niên (CSAGA), Viện Phát triển cộng đồng Ánh sáng (LIGHT), Chi cục Phòng chống tệ nạn xã hội Hà Nội(PCTNXH) và Tổ chức PLAN tại Việt Nam là đơn vị tài trợ cho dự án.

Theo đó, đối tượng thực hiện dự án là các nữ thanh niên bán dâm dưới 25 tuổi trên địa bàn Hà Nội, và từ 35 tuổi trở xuống có con nhỏ.

Tính đến tháng 10/2015, mô hình này đã tổ chức được 8 khóa học nghề, hỗ trợ dạy nghề cho 82 chị em, gồm các nghề: Cắt uốn tóc; thiết kế đồ họa; vẽ móng nghệ thuật; bàn – bar; pha chế đồ uống; bán hàng; marketing. Các học viên là người bán dâm hoàn lương được học nghề miễn phí (mỗi khóa học từ 3 - 3,5 tháng). Kết thúc khóa học, chị em được Trung tâm REACH giới thiệu và xin việc làm.

Dự án còn hỗ trợ chị em sau tốt nghiệp đi làm có mức thu nhập thấp dưới 2,5 triệu/tháng và có con nhỏ, mỗi chị em được hỗ trợ 3 tháng với mức 750.000 đồng/tháng. Đến nay, đã có 42 chị em có việc làm với mức lương từ 2,5 - 5 triệu/tháng; 409 phụ nữ đã nhận được hỗ trợ khám sức khỏe, tư vấn tâm lý và hỗ trợ pháp lý từ dự án; 36 chị em đã nhận được hỗ trợ vay vốn và tài trợ để hoạt động kinh doanh.

Chị N T T T (Hà Nội) chia sẻ: “Từ khi tham gia dự án trên, được sự tư vấn, giúp đỡ của các chuyên gia, các anh chị trong các tổ chức và được đào tạo, hỗ trợ học nghề, vay vốn làm ăn nên bản thân đã tự lo liệu được cuộc sống gia đình; đồng thời cũng đã tuyên truyền, vận động được những chị em khác cùng tham gia. Mong rằng, dự án tiếp tục được duy trì, giúp các chị em được hòa nhập cộng đồng”.

Bên cạnh đó, Chi Cục PCTNXH Hà Nội còn phối hợp với các tổ chức hỗ trợ các chị em mở cửa hàng kinh doanh nhỏ (cắt,uốn tóc, ăn uống, may thời trang…), mỗi mô hình kinh doanh cá thể được hỗ trợ tối đa 15 triệu đồng; mô hình kinh doanh nhóm được hỗ trợ tối đa 25 triệu đồng; với 3 mô hình kinh doanh theo nhóm, dự án đã hỗ trợ trực tiếp 43 chị em với tổng số tiền hơn 500 triệu đồng, trong đó hỗ trợ không hoàn lại là gần 300 triệu đồng. Đến nay, các mô hình kinh doanh trên đang hoạt động ổn định.

Dự án cũng đã tổ chức được các khóa tập huấn cho cán bộ cơ sở về mại dâm và cách tiếp cận giảm hại trong hòa nhập cộng đồng; tập huấn cho công an về kỹ năng điều tra thân thiện…

Theo ông Phùng Quang Thức, Chi cục trưởng Chi Cục PCTNXH Hà Nội: “Qua hơn 3 năm triển khai thực hiện dự án, được sự ủng hộ, hợp tác của các tổ chức phi chính phủ, các ban, ngành, dự án đã đạt được những hiệu quả bước đầu, ngày càng thu hút nhiều chị em tham gia; mô hình đã đào tạo, hỗ trợ, tạo công ăn việc làm, giúp họ dần ổn định cuộc sống, từ bỏ hành nghề để hòa nhập cộng đồng. Hy vọng, các tổ chức tiếp tục quan tâm, phối hợp để nhân rộng mô hình”.

Bài học kinh nghiệm

Thành công của dự án đó là đã triển khai được các hoạt động tuyên truyền, vận động chính sách, các khóa tập huấn nâng cao năng lực; dự án có sự tham gia của nhiều đối tác; huy động được sự tham gia của lực lượng công an, chủ cơ sở kinh doanh dịch vụ dễ bị lợi dụng hoạt động mại dâm tham gia hoạt động dự án; cơ chế hỗ trợ, giám sát chặt chẽ của Chi cục PCTNXH, PLAN, LIGHT, CSAGA, REACH; thủ tục xin hỗ trợ đơn giản (không cần xác minh của chính quyền địa phương); không có sự phân biệt, kỳ thị… Chị em tham gia, không những được học nghề, tạo công ăn việc làm, mà còn được hỗ trợ khám sức khỏe, hỗ trợ tư vấn tâm lý, pháp lý…

Đánh giá, tổng kết bài học kinh nghiệm về mô hình trên, ông Hoàng Thành Thái, Phó giám đốc Sở LĐ-TB&XH Hà Nội cho biết: “Mục tiêu của dự án là xây dựng và chuẩn hóa mô hình hòa nhập cộng đồng dành cho người bán dâm trên địa bàn Thủ đô, hướng tới nhân rộng mô hình ra các tỉnh, thành khác, xây dựng các chính sách pháp luật về hỗ trợ hòa nhập cộng đồng cho người bán dâm phù hợp với thực tiễn”.

Sự hợp tác trong dự án được xây dựng trên cơ sở tin tưởng và tôn trọng giữa các bên đối tác. Dự án đã thiết lập được mối quan hệ đối tác hiệu quả giữa các cơ quan nhà nước với các tổ chức phi chính phủ.

Dự án đã thay đổi suy nghĩ của nhiều người tham gia, giúp họ hiểu hơn về các nhóm đối tượng và phương thức hỗ trợ để đạt hiệu quả cao.

Ông Lưu Quang Đại, Giám đốc PLAN tại Việt Nam ghi nhận và đánh giá cao thành công bước đầu của dự án. PLAN Việt Nam đang xây dựng cơ chế hoạt động cho 5 năm tới, nếu được tổ chức PLAN quốc tế đồng ý thì đơn vị sẽ tiếp tục hợp tác với Chi Cục PCTNXH Hà Nội trong những dự án tiếp theo.

Trên cơ sở thành công của dự án, qua đó các bộ, ban, ngành cần xây dựng mô hình hỗ trợ tại cộng đồng đối với người bán dâm bằng ngân sách nhà nước, cung cấp, hỗ trợ kịp thời các dịch vụ tư vấn pháp lý, kỹ năng sống… tạo cho họ cơ hội hòa nhập cuộc sống cộng đồng.

Nguyễn Kiên (Thương hiệu & Công luận)